Trung Quốc : Một đế quốc tử chiến với một con virus
Đăng ngày: Sửa đổi ngày:
Các nhân viên an ninh đổi gác tại trạm kiểm soát nằm bên sông Trường Giang ở Cửu Giang (tỉnh Giang Tây), không cho qua lại Hồ Bắc, ngày 01/02/2020.REUTERS/Thomas Peter
Thụy My
Đối với Tập Cận Bình, cuộc khủng hoảng virus corona lần này là thách thức lớn nhất trong sự nghiệp của ông ta. Và nếu trở thành đại dịch, các đối thủ đang âm thầm thì phản đối việc thâu tóm mọi quyền hành của ông Tập, có thể có hành động chống lại ông.
Dịch bệnh do virus corona tại Trung Quốc và Anh ra khỏi Liên Hiệp Châu Âu là hai hồ sơ lớn trên các tuần báo kỳ này.The Economist chọn màu nền đen cho trang bìa, với hình Trái Đất được bịt mặt bằng một chiếc khẩu trang màu đỏ có năm ngôi sao vàng, màu cờ Trung Quốc. Trang nhất L’Express chạy tựa « Nạn nhân thực sự của Brexit là châu Âu », trên nền lá cờ xanh của Liên hiệp với những ngôi sao màu vàng đã bị khuyết mất một chiếc, ngôi sao này được chú chó Ăng-lê mặt buồn rầu cắp nách mang theo.
Không có giao thừa cho Vũ Hán
Courrier International dịch bài phóng sự của trang jiemian.com ở Thượng Hải, kể về một đêm giao thừa náo loạn tại Vũ Hán. Bà Luo Jiamin, sau khi chăm sóc người chồng bị gãy xương tại bệnh viện, bị sốt kéo dài và cảm thấy rất mệt. Khám ở bệnh viện lần đầu không khỏi, mấy ngày sau khi quay lại, bà choáng váng khi thấy có đến… 500 người đã xếp hàng trước mình. Luo Jiamin trở về, chỉ muốn buông xuôi trong đêm cuối cùng của năm.
Còn tại bệnh viện trung ương Vũ Hán, các bác sĩ, y tá khoa hồi sức, nơi sự sống và cái chết chỉ cách nhau một lằn ranh mong manh, không có thì giờ nghỉ ngơi. Các bác sĩ, y tá phải mặc đến ba lớp trang phục bảo vệ : trước hết là một bộ combinaison (áo liền quần), nón, găng, túi bọc giày ; tiếp đến là bộ đồ khác kín mít màu trắng, rồi lại phải trùm lên khẩu trang, kính mắt và kính che toàn bộ khuôn mặt. Mất khoảng nửa tiếng đồng hồ để mặc, và sau đó đi đứng khó khăn, không thể uống nước hay đi vệ sinh.
Trưởng khoa Peng Zhiyong cho biết từ khi khởi đầu nạn dịch, do chi phí chữa trị quá cao, nhiều gia đình đã từ chối chữa tiếp cho thân nhân bị nhiễm virus. Dùng kỹ thuật ECMO (trao đổi oxy qua màng ngoài cơ thể) để hỗ trợ tuần hoàn và hô hấp tốn đến mấy chục ngàn nhân dân tệ (vài ngàn euro). Có gia đình chạy vạy vay mượn bạn bè người thân, chi đến đồng xu cuối cùng, nhưng cũng có gia đình phải xin « rút ống ». Sau khi nhà nước hôm 19/1 loan báo loan báo việc trợ giá chi phí điều trị, bác sĩ Peng vẫn còn ngậm ngùi cho những người xấu số.
Giám sát mọi thứ nhưng không phát hiện được dịch bệnh
Trong bài « Giám sát tất cả, trừ sức khỏe », tờ Minh Báo ở Hồng Kông nhận định đây là thất bại của hệ thống giám sát Trung Quốc trước con virus corona. Với tất cả các công cụ sẵn có, lẽ ra chính quyền phải phát hiện được khi dịch vừa khởi phát. Tuy nhiên hệ thống này được thiết lập để đàn áp chứ không phải dành cho những dịch vụ hữu ích đối với dân chúng.
Tuy vụ này bề ngoài không có vẻ gì là chính trị, nhưng đã làm tăng sự hoài nghi của các nước láng giềng, chính quyền Trung Quốc đã thua một ván trên trường quốc tế. Người ta có thể đặt câu hỏi tại sao một cuộc khủng hoảng dịch tễ với tầm vóc như vậy lại có thể xảy ra, vào lúc Bắc Kinh sở hữu hệ thống giám sát ngày càng hoàn hảo. Chính quyền không ngần ngại tung tiền vào công nghệ thông tin, và đã trở thành một siêu cường về khoa học và công nghệ. Nhưng an ninh quốc gia được đặt lên trên hết, tự do cá nhân không là gì cả. Lẽ ra chính quyền có thể nhanh chóng theo dõi trên cả nước.
Theo bảng xếp hạng của trang nghiên cứu công nghệ Comparitech, trong số 10 thành phố có nhiều camera an ninh nhất, Trung Quốc chiếm hết 8. Không chỉ có Bắc Kinh, Thượng Hải, Quảng Châu mà cả Trùng Khánh và Vũ Hán – thành phố xuất phát dịch viêm phổi lạ. Cần nhớ rằng hệ thống giám sát bao gồm cả nhận diện, tín nhiệm xã hội, thu thập và xử lý một khối dữ liệu khổng lồ (big data) mà người dân đã cung cấp.
Chính quyền và virus đi nghỉ Tết 20 ngày ?
Nhiều tờ báo Hoa lục khẳng định trường hợp nhiễm virus corona mới đầu tiên được phát hiện tại bệnh viện Vũ Hán ngay từ ngày 08/12/2019. Đến cuối tháng 12/2019, ủy ban vệ sinh dịch tễ của thành phố Vũ Hán ghi nhận 27 ca viêm phổi lạ, tuy « không có bằng chứng truyền từ người sang người ». Hôm 31/12/2019 chợ Hoa Nam, giờ đây được coi là điểm xuất phát của virus corona, vẫn hoạt động bình thường, trong khi đã có nhiều nhân viên ngã bệnh và sau đó được chẩn đoán là bị nhiễm virus. Đến hôm sau chợ này mới được lệnh đóng cửa.
Minh Báo đặt câu hỏi, phải chăng chính quyền và con virus đều đi nghỉ Tết trong khoảng 20 ngày sau đó ? Làm thế nào mà phải đợi đến tận ngày 20/01/2020 mới biết được nhờ giáo sư Chung Nam Sơn (Zhong Nanshan) - bác sĩ chuyên về bệnh phổi đã cô lập được virus SARS - trả lời CCTV, là đã có lây từ người sang người, nhân viên y tế đã bị lây nhiễm, và không nên đến Vũ Hán ?
Rõ ràng trong vụ này, hệ thống giám sát đã bất lực trong việc đánh động các cơ quan hữu quan, và bảo đảm mạng sống cho cư dân của nước mình. Vì sao ? Theo tác giả bài báo, vốn là giáo sư trường đại học Lĩnh Nam (Lingnan) ở Hồng Kông, thì có hai lý do. Trước hết, chính quyền giấu nạn dịch vì sợ phải chịu trách nhiệm, hoặc sợ hình ảnh bị xấu đi. Thứ hai, hệ thống giám sát chỉ nhằm bảo vệ chế độ, chứ không quan tâm đến phòng ngừa dịch bệnh. Đến khi nạn dịch xảy ra thì các quan chức hoàn toàn hoảng loạn !
Để mất thời gian vàng vì chờ lệnh Tập Cận Bình
Trong bài « Tập Cận Bình trước thách thức của virus corona », L’Obs phê phán, Bắc Kinh chờ đến ba tuần lễ mới báo cho Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) về cuộc khủng hoảng dịch tễ ở Vũ Hán, và phải chờ đến khi nhà lãnh đạo độc tài họ Tập ra lệnh thì bộ máy của chế độ mới bắt tay vào việc chống dịch lây lan.
Chính báo chí Hồng Kông, được tự do hơn các báo nhà nước ở Hoa lục đã lên tiếng báo động. Thành phố Vũ Hán vẫn cố tình che giấu nguy cơ, dường như để không làm ảnh hưởng đến hai hội nghị quan trọng từ ngày 12 đến 17/1. Hội nghị kết thúc « thắng lợi », không hề nhắc đến nạn dịch đang lây lan.
Chỉ hai ngày sau, giáo sư Chung Nam Sơn xác nhận virus không chỉ lây nhiễm mà còn đạt đỉnh « siêu lây », tức một người bệnh có thể lây cho nhiều người khác. Một bệnh nhân được phẫu thuật thần kinh cũng đã lây ngay cho một bác sĩ và 13 y tá ! Thế nhưng do muốn chứng tỏ bằng mọi giá là mọi việc vẫn ổn, hôm 18/1 thành phố còn cho mở buổi tiệc khổng lồ với 40.000 gia đình tham gia, để quyết tâm đánh bại kỷ lục thế giới. Sự vô trách nhiệm khủng khiếp này dẫn đến hậu quả là sau đó 60 triệu người Hồ Bắc bị cô lập.
Chuyện gì đã xảy ra : đang cố giấu suốt hơn ba tuần lễ, rồi đột ngột lao vào một cuộc chiến tổng lực vô tiền khoáng hậu ? Trả lời : đó là Tập Cận Bình. Tổng bí thư kiêm chủ tịch nước hôm 20/1 đã ra lệnh « kiên quyết chống việc virus corona lan tràn », đe dọa trừng phạt những ai giấu thông tin. Nhưng những tuyên bố cứng rắn này được đưa ra quá trễ, thời gian vàng đã mất, người ta lo ngại thiệt hại sẽ gấp 10 lần dịch SARS.
Siêu cường đại chiến siêu vi
Dành 8 trang báo cho chủ đề « Một đế quốc tử chiến với một con virus », Le Point nhận xét đối mặt với virus corona mới, có thể làm chết nhiều người hơn SARS, Trung Quốc chiến đấu với các phương tiện đại quy mô và những biện pháp khắc nghiệt.
Tờ báo kể ra một loạt biện pháp làm kỳ nghỉ Tết mang màu sắc của ngày tận thế : hủy bỏ các lễ hội, cấm du lịch theo đoàn, cấm buôn bán thú rừng, quân lính được gởi đến Vũ Hán bằng các phi cơ vận tải, xây dựng bệnh viện trong 10 ngày, điều đội ngũ y tế từ các nơi khác hỗ trợ. Công an trùm kín trong bộ đồ bảo vệ ngăn chận các ngõ vào, đại đô thị trở thành thành phố chết, các làng mạc dựng rào cản ; máy bay, xe lửa, métro không người, kiểm tra thân nhiệt tại các giao lộ, mọi người dân ra đường đều mang khẩu trang…
Phóng đại nguy cơ chăng ? Đối với các nhà dịch tễ học, thì thậm chí còn chưa đủ. Giáo sư Lương Trác Vĩ (Gabriel Leung) ở Hồng Kông còn khuyến cáo đóng cửa trường học và cho làm việc từ xa. Thực tế Bắc Kinh đã kéo dài kỳ nghỉ Tết đến 3/2 còn Hồng Kông đến 17/2. Chuyên gia này phản bác ý kiến cho rằng tỉ lệ tử vong của 2019 n-CoV thấp hơn SARS. Theo giáo sư Lương, tỉ lệ khi dịch bắt đầu khởi phát luôn thấp, như hồi dịch SARS Tổ chức Y tế Thế giới ước tính chỉ 3%, nhưng rốt cuộc lên đến 17% ở Hồng Kông.
Pháp hy vọng chế tạo được vaccin chống 2019-nCoV
Liệu có cách nào ngừa được con virus này ? Bài viết độc quyền trên trang Khoa học của L’Express cho biết « Virus corona : Pháp đang chạy đua chế tạo vaccin ». Viện Pasteur đang triển khai một kỹ thuật đầy hứa hẹn để chống lại 2019-nCoV.
Ngoài Ebola, chưa có con virus lại gây ồn ào đến thế kể từ đầu những năm 2000 cho đến nay. Các virus corona là thủ phạm gây ra các dịch bệnh quy mô lớn như SARS (Sras-CoV năm 2003, làm 774 người chết) và MERS (Mers-CoV năm 2012, làm 823 người chết). Sau khi Trung Quốc giải mã con virus mới, các chuyên gia có thể bắt tay vào chế tạo liệu pháp miễn dịch.
Tại Pháp, ê-kíp của tiến sĩ Frédéric Tangy đã từng nghiên cứu SARS và MERS, cho biết đã có kỹ thuật giúp chế vaccin nhanh hơn nhiều so với quá khứ. Họ dùng virus bệnh sởi đã được làm yếu đi, thêm các gien của loại virus cần nghiên cứu vào bộ gien đơn bội của virus sởi. Khó nhất là làm sao tìm ra được mảng ADN nào giúp cơ thể tạo ra kháng thể để gắn vào.
Quyền lực Tập Cận Bình lung lay
Bắc Kinh nay đã ý thức được dịch corona có nguy cơ làm xấu đi hình ảnh của đảng, và theo L’Obs, rất có thể các quan chức địa phương sẽ trở thành vật tế thần. Tuy nhiên chính sự độc tài của Tập Cận Bình đã đóng vai trò quan trọng trong thảm họa. Nhà sử học Chương Lập Phàm (Zhang Lifan) giải thích : « Vì tại Trung Quốc không có gì được tiến hành nếu không có đèn xanh của Tập Cận Bình, cán bộ các cấp đều thu mình chờ đợi, chỉ thi hành lệnh trên cho khỏi rắc rối. Tuy nhiên đôi khi cần phải biết hành động. »
Sâu xa hơn, dù có nhiều thành công về kinh tế, Trung Quốc lại bất lực trong việc cải cách chuỗi cung ứng thực phẩm và hệ thống y tế - rõ ràng là thảm hại. L’Obs nhắc lại vô số xì-căng-đan, từ sữa chứa melamine, vaccin dỏm cho đến dịch cúm heo làm chết hết một phần tư lượng heo trên toàn cầu, và nguy cơ từ hàng ngàn chợ bán động vật hoang dã. Đó là những kho trữ vô tận các loại virus nhảy từ con thú này sang con thú khác và rốt cuộc biến thể để gây bệnh cho con người.
Đối với Tập Cận Bình, cuộc khủng hoảng virus corona lần này là thách thức lớn nhất trong sự nghiệp của ông ta. Và nếu trở thành đại dịch, các đối thủ đang âm thầm phản đối việc thâu tóm mọi quyền hành của ông Tập, có thể có hành động chống lại ông.
Độc tài, không truyền thông phản biện : Căn bệnh của độc đảng
Tương tự, Le Point nhận định những xì-căng-đan y tế tại Trung Quốc cộng sản luôn là một trong những chủ đề, chính yếu và chính đáng, gây phản kháng. Ngay cả Hồ Tích Tiến (Hu Xijin), tổng biên tập Hoàn cầu Thời báo vốn luôn bênh vực điên cuồng đảng Cộng Sản, nay dám tố cáo trên Vi Bác (Weibo) các sai trái của quan chức trung ương lẫn địa phương : « Cá nhân tôi cho rằng Vũ Hán và cơ quan y tế phải chịu trách nhiệm. Tuy nhiên có những lý do bao quát hơn, chẳng hạn từ vài năm qua, khả năng phản biện của truyền thông đã giảm hẳn ».
The Economist kể lại các trường hợp các hành khách Thượng Hải từ chối lên một chuyến bay ở Nhật, vì phát hiện có một nhóm người Vũ Hán mà họ nhận ra qua giọng nói, hay người Hồng Kông đòi đóng cửa biên giới với Hoa lục, thậm chí dọa tấn công bằng bom xăng.
Các nhà lãnh đạo Trung Quốc luôn nhấn mạnh chế độ độc đảng là sống còn cho ổn định và phát triển. Thế giới sẽ đánh giá là nhờ độc tài nên chận đứng được dịch corona, hay vì độc tài nên con virus mới lan tràn đến nhiều nước trên thế giới. Nhưng trước hết cuộc khủng hoảng đã cho thấy rõ một đất nước nói rất nhiều về đoàn kết và những điều vĩ đại, nhưng lại dễ dàng bị chia rẽ và rất ít được tin tưởng. Đó là căn bệnh mà các nhà lãnh đạo đảng Cộng Sản Trung Quốc dường như không có thuốc chữa.
Siêu vi viêm phổi : Thế giới bế quan tỏa cảng đối với người Trung Quốc
Đăng ngày:
Máy bay Mỹ hồi hương nhân viên chính phủ và công dân Mỹ từ Vũ Hán (Trung Quốc) hạ cánh xuống Riverside, bang Californie, ngày 29/01/2020.REUTERS/Mike Blake
Tú Anh
Thứ Bảy 01/02/2020, khủng hoảng virus corona làm Trung Quốc ngày càng bị cô lập. Từ châu Á, châu Âu đến Úc, Mỹ, hàng loạt quốc gia từ chối mọi hành khách đến từ Hoa lục trong bối cảnh số người bị lây nhiễm lên đến gần 12.000, thêm 2.100 ca mới so với báo cáo ngày hôm trước.
Cho đến hiện nay, dường như chỉ có châu Phi và Nam Mỹ chưa bị dịch viêm phổi Trung Quốc lan đến, trong khi trên thế giới đã có khoảng 20 nước và vùng lãnh thổ đã bị lây nhiễm. Tại Hoa lục, số nạn nhân cũng tăng từng ngày. Tất cả mọi tỉnh thành đều bị lây nhiễm.
Trong bối cảnh này, bộ Ngoại Giao Mỹ cũng kêu gọi dân chúng tránh sang Trung Quốc hoặc hồi hương về Mỹ trong giai đoạn có dịch này.
Biện phát mới là kể từ tối Chủ Nhật 02/02, Washington cấm triệt những người không phải là công dân Mỹ, đã ở Trung Quốc 14 ngày qua, nhập cảnh vào Hoa Kỳ. Còn nếu là công dân Mỹ, hành khách sẽ bị cách ly 14 ngày để được theo dõi tình trạng sức khỏe.
Úc, cũng như Singapore và Mông Cổ tại châu Á, và Ý ở châu Âu cũng ban hành biện pháp tương tự đối với hành khách không phải là công dân bản địa.
Việt Nam, một nước láng giềng của Trung Quốc, thông báo ngưng cấp visa cho người Trung Quốc và những những người nước ngoài lưu trú tại Hoa lục trong hai tuần cuối cùng. Tin từ Việt Nam cho biết sáu trường hợp lây nhiễm. Từ chiều 01/02, các hãng hàng không Việt Nam ngưng các chuyến bay sang Trung Quốc. Riêng ở Sài Gòn, có bốn người mới bị cách ly để theo dõi, tất cả đều từ Vũ Hán trở về, trong đó có ba người Pháp (Tuổi Trẻ).
Trước tình trạng bế quan tỏa cảng của các nước trên đây, đặc biệt là của châu Á và Hoa Kỳ, chính quyền Trung Quốc khuyến cáo tránh « hành động hoảng hốt vô ích và các biện pháp quá đáng ».
Đại sứ Trung Quốc bên cạnh phái bộ Liên Hiệp Quốc ở Geneve cho là « Tổ Chức Y Tế Thế Giới tin tưởng vào khả năng chống dịch của Trung Quốc ». Trong khi đó, phát ngôn viên bộ Ngoại Giao Hoa Xuân Oánh chỉ trích « các lời nói và hành động của một số quan chức Mỹ là không có cơ sở và không đúng với thực tế ».
Bác sĩ nước ngoài tin vào khả năng của các bệnh viện địa phương Trung Quốc
Trả lời RFI, từ Vũ Hán, bác sĩ Philippe Klein cho biết ông tin tưởng vào khả năng của các bệnh viện địa phương :
« Đến hôm nay (31/01), tình hình được cải thiện nhiều lắm. Với 30 bệnh viện lớn, mỗi bệnh viện có 1.000 giường, cộng với hai bệnh viện dã chiến, Vũ Hán có đủ khả năng để chăm sóc cho tất cả những người bị nhiễm siêu vi viêm phổi nghiêm trọng.
Người ta đã tính đến giải pháp cho nhập viện cả những trường hợp triệu chứng nhẹ mới xuất hiện. Bởi vì những người này, đang bị cách ly ở nhà, nhiều khi không tôn trọng các nguyên tắc phòng ngừa lây lan cho người khác. Phải nói là nhu cầu sử dụng dụng cụ xét nghiệm rất lớn vì còn phải kiểm chứng thường xuyên để coi những người đã bệnh có khỏi hẳn chưa. Do mỗi bệnh viện tại Vũ Hán có một bệnh viện « đỡ đầu » ở một tỉnh khác cho nên không thiếu hụt dụng cụ.
Trái lại, Vũ Hán thiếu thốn dụng cụ bảo hộ cho nhân viên y tế, bác sĩ , y tá… Trung Quốc đang nỗ lực tìm cách tái trang bị để không bị thiếu hụt lâu dài. Tôi nghĩ là trong nay mai, các trang thiết bị bảo hộ (áo choàng, quần, giày, găng, kính) sẽ về đầy đủ ».
Impeachment : Thượng Viện Mỹ không mời nhân chứng John Bolton
Đăng ngày:
Phần âm thanh 04:08
Ông John Bolton, cựu cố vấn an ninh quốc gia của tổng thống Trump. Ảnh chụp ngày 03/05/2019.Brendan Smialowski/AFP
Tú Anh
|
Phạm Trần
Con đường thoát nạn truất phế rộng mở cho tổng thống Mỹ Donald Trump. Ngày 31/01/2020, trong cuộc biểu quyết tại Thượng Viện, phe Cộng Hòa hội đủ đa số để bác bỏ đề nghị của phe Dân Chủ triệu tập cựu cố vấn an ninh quốc gia John Bolton làm nhân chứng.
Quyết định này mang ý nghĩa gì về chính trị cũng như đưa đến những hệ quả tất yếu nào trong vụ xử tổng thống Donald Trump ?
Từ Washington, nhà báo Phạm Trần phân tích :
« Kết quả là 51 phiếu chống và 49 phiếu đồng ý. Trong số 49 phiếu đồng ý (mời thêm nhân chứng), có hai phiếu của đảng Cộng Hòa. Người thứ nhất là bà Susan Collins và người thứ hai là thượng nghị sĩ Mitt Romny, cựu ứng cử viên tổng thống đảng Cộng Hòa.
Hai người này cho rằng cuộc điều trần tại Thượng Viện của phiên tòa đó, cần phải có thêm nhân chứng trước khi các nghị sĩ bỏ phiếu thì mới đúng là một phiên tòa. Nhưng phe Dân Chủ không hội đủ số phiếu vì cần đến bốn lá phiếu của đảng Cộng Hòa mà chỉ có hai người tham dự. Hệ quả của cuộc bỏ phiếu này đặt ra tiền lệ nguy hiểm cho Hiến Pháp và chính trị Hoa Kỳ…
Phe Cộng Hòa thắng nhưng bối rối. Họ thắng vì đa số nhưng để lại ấn tượng họ bảo vệ lầm lẫn, hành động vi phạm Hiến Pháp, chống lại Quốc Hội của Donald Trump. Tuy Donald Trump sẽ trắng án nhưng hậu quả về chính trị cho cá nhân ông và cho đảng Cộng Hòa sẽ được nhân dân Mỹ quyết định trong cuộc bầu cử tháng 11 năm nay… ».
Phế truất tổng thống Trump : Đảng Cộng Hòa lúng túng với tiết lộ của John Bolton
Đăng ngày:
Ông John Bolton (T), cựu cố vấn An ninh Quốc gia của tổng thống Mỹ Donald Trump. Ảnh tư liệu chụp ngày 7/2/2019 tại Nhà Trắng, Washington.REUTERS/Leah Millis
Anh Vũ
Trong nỗ lực kết thúc nhanh chóng phiên xử phế truất tổng thống và tuyên trắng tội cho ông Donald Trump, đảng Cộng Hòa tại Thượng Viện Mỹ đã gạt bỏ mọi yêu cầu điều trần nhân chứng của phe Dân Chủ.
Tuy nhiên, đầu tuần này xuất hiện tình tiết mới với những thông tin được báo chí Mỹ tiết lộ từ một cuốn sách của sắp phát hành của cựu cố vấn An ninh Quốc gia của Nhà Trắng, ông John Bolton, bị ông Trump sa thải hồi tháng 09/2019.
Các cáo giác của cựu cố vấn An ninh Quốc gia liên quan trực tiếp đến cáo buộc tổng thống Trump lạm dung quyền lực đã đem lại cho Phe Dân Chủ tại Thượng Viện cơ hội mới để lật lại đòi hỏi đưa nhân chứng ra tòa hoặc ít ra là để kéo dài phiên xử. Trong khi đó phe Cộng Hòa và Nhà Trắng lúng túng với những tiết lộ mới của ông John Bolton, một số thượng nghị sĩ phe đa số có dấu hiệu dao động.
Những diễn biến mới có làm thay đổi cục diện phiên xử phế truất tổng thống Mỹ đang diễn ra tại Thượng Viện? Nhà báo Phạm Trần tại Washington phân tích:
Tổng thống Donald Trump ngày 03/01/2020. Ảnh minh họa.REUTERS/Tom Brenner
Minh Anh
Ngày 31/01/2020, tổng thống Mỹ Donald Trump công bố văn bản mới của sắc lệnh về nhập cư, bổ sung thêm sáu nước không được Mỹ tiếp nhận người nhập cư.
Theo văn bản mới, Hoa Kỳ sẽ tạm ngưng cấp các loại thị thực để sau này có thể xin thẻ định cư đối với công dân các nước Erythrea, Kirghizstan, Miến Điện và Nigeria. Các loại thị thực du lịch, du học và thương mại không bị liên quan.
Chính phủ Mỹ cũng sẽ ngưng cấp các loại « thị thực khác » cho các công dân Sudan và Tanzania. Loại thị thực này có thể được cấp thông qua thể thức rút thăm cho các nước có tỷ lệ nhập cư thấp. Sắc lệnh của tổng thống Mỹ có hiệu lực từ ngày 21/02/2020.
Reuters nhắc lại, tổng thống Donald Trump từng ký một sắc lệnh ngày 01/01/2017 cấm công dân 7 nước đặt chân lên lãnh thổ Mỹ vì lý do an ninh, bao gồm các nước : Syria, Iran, Irak, Libya, Somalia, Sudan và Yemen. Thế nhưng, Sudan sau đó được rút ra khỏi danh sách.
Hình bìa tuyển tập Gold của ban nhạc The Carpenterscarpentersofficial.com
Tuấn Thảo
Chỉ cần những nốt nhạc dạo đầu trỗi lên là giới yêu nhạc biết ngay đó là bài hát gì cho dù ca khúc có được trình bày trong nguyên tác tiếng Anh hay là qua các bản phóng tác tiếng Pháp và tiếng Việt. Tình khúc ‘‘Close To You’’ thuộc vào hạng kinh điển, từng nổi tiếng trên thế gilới qua phần trình bày của nhóm The Carpenters.
Phiên bản cực kỳ ăn khách của hai anh em Karen và Richard (The Carpenters) năm nay vừa tròn 50 tuổi, bài hát từng được phát hành vào tháng 5 năm 1970. Trong nguyên tác ca khúc "(They Long to Be) Close to You" do hai tác giả Burt Bacharach và Hal David đồng sáng tác. Người đầu tiên hát bài này là diễn viên kiêm ca sĩ Richard Chamberlain, ông ghi âm ca khúc làm nhạc nền cho bộ phim Mỹ ‘‘Twilight of Honor’’ (tựa tiếng Pháp Le Motel du Crime) của đạo diễn Boris Sagal, phát hành vào năm 1963. Bài hát ít được ai chú ý vì chỉ được phát hành trên mặt B của đĩa nhạc "Blue Guitar" của nghệ sĩ Richard Chamberlain.
Một năm sau, Dusty Springfield cũng có ghi âm bài này mà đáng lẽ ra để làm ca khúc chủ đạo, nhưng rốt cuộc mãi đến năm 1967, bài hát mới được phát hành trên đĩa nhựa (trên tập nhạc Where Am I Going). Về phần mình, ban nhạc The Carpenters ký hợp đồng ghi âm với hãng đĩa A&M Records vào năm 1969, nhóm này bắt đầu thu hút sự chú ý nhờ ghi âm lại ca khúc ‘‘Ticket to Ride’’ của nhóm Tứ Quái The Beatles. Theo lời kể của Richard Carpenter, khi ghi âm bài hát này trong phòng thu thanh, Karen vừa hát vừa chơi trống và điều đó ảnh hưởng rất nhiều đến cách hát của cô.
Phiên bản Carpenters đoạt giải Grammy
Sau vài lần ghi âm thử nhưng không thành công, nhà sản xuất (Herb Alpert) mới đề nghị Karen đừng chơi trống và chỉ tập trung vào phần hát. Phần đánh trống được giao cho Hal Blaine, Richard chơi đàn piano, Joe Osborn đánh đàn bass, đoạn kèn solo chuyển tiếp là của Chuck Findley. Toàn bộ ca khúc được phối với phong cách soft jazz, nhịp điệu càng chậm rãi khoan thai, càng giúp cho tiếng hát toàn bằng giọng ngực ấm áp của Karen có những nốt trầm tung bay, nốt cao vẫn đầy.
Một khi đã tìm ra nhịp điệu và cách phối, bài hát như thể lột xác thành một giai điệu thoạt nghe đơn giản nhưng càng nghe càng cảm nhận nét tinh tế ngời sáng. Điều đó giải thích vì sao ‘‘Close To You’’ (Mãi bên anh) trở thành một khúc nhạc kinh điển của pop, jazz và easy listening. Được phát hành vào năm 1970, tình khúc ‘‘Close To You’’ là ca khúc đầu tiên của The Carpenters chiếm hạng đầu thị trường Bắc Mỹ (Hoa Kỳ và Canada). Bài hát còn gặt hái khá nhiều giải thưởng trong đó có giải Grammy dành cho nhóm trình diễn xuất sắc nhất trên tổng số 4 đề cử quan trọng tại lễ trao giải Grammy năm 1971.
Kể từ giữa những năm 1970 cho tới nay, bản nhạc "(They Long to Be) Close to You" đã có thêm hàng trăm phiên bản khác nhau trong khá nhiều thứ tiếng. Trong tiếng Anh, trong các phiên bản quen thuộc sau đó, có Dinah Washington, Andy Williams, Bobby Womack, Diana Ross, Frank Sinatra, Harry Connick Jr, Johnny Mathis, Michael Bolton và gần đây hơn nữa có dàn ca sĩ diễn viên của loạt phim truyền hình Glee…
Trong số các ca sĩ hát tiếng Pháp ghi âm lại bài này có Lara Fabian (trên tập nhạc "Every Woman in Me"), Tina Arena, Claudine Longet hát trong cả hai thứ tiếng Pháp và Anh trên album ‘‘We've Only Just Begun’’ (1971). Nam danh ca Sacha Distel từng là bạn thân của Dionne Warwick và Burt Baccarach đã chấp bút đặt thêm lời tiếng Pháp khác cho bài hát này thành nhạc phẩm ‘‘Comme Moi’’. Còn trong tiếng Việt ‘‘Close to You’’ từng được phóng tác thành ca khúc ‘‘Tình Mộng Mơ’’ qua tiếng hát của ca sĩ Kiều Nga.
Giai điệu khó phai, khắc ghi tâm trí
Sau hơn một thập niên thành công trên tột đỉnh, ban nhạc The Carpenters (không hẳn là song ca) với ca sĩ chính là Karen Carpenter, còn người anh trai là Richard Carpenter chủ yếu chơi đàn và phụ trách phần hòa âm phối khí, lại đột ngột kết thúc vào năm 1983, với cái chết bất ngờ của Karen Carpenter. Cô qua đời chủ yếu vì chứng bệnh biếng ăn (anorexia). Trong thời gian sự nghiệp khá ngắn ngủi, ban nhạc đã ghi âm trên dưới 100 nhạc phẩm, trong đó nhiều bài cực kỳ nổi tiếng đủ để làm hai hay ba tuyển tập gồm những tình khúc ban đầu được xem hay nhất những năm 1970, nhưng với thời gian, nhóm này được xem như là một trong những ban nhạc pop có tầm ảnh hưởng lớn trên thế giới như Abba và Bee Gees.
Cả ba ban nhạc này mỗi nhóm một phong cách đều từng đeo đuổi cùng một mục đích, đi tìm những giai điệu dễ nhớ khó phai, nghe qua là in ngay trong tâm trí, chứ không cần phải ghi chép lại. Nhóm The Carpenters từng nói : nếu đó thật sự là một giai điệu hay, thì nghe hôm này tới hôm sau ta vẫn còn nhớ, còn nếu như đã quên rồi thì điều đó có nghĩa là giai điệu chẳng có gì là nổi bật, quên cũng không sao. Sở dĩ có những bài hát trường tồn, sống lâu đến như vậy, được hát được nghe cho tới tận ngày nay, là vì trái tim người hâm mộ vẫn luôn nhớ mãi.
