Ca ngợi tính chất « minh triết » của văn hóa Trung Quốc, giáo hoàng bị chỉ trích

Ca ngợi Trung Quốc, giáo hoàng bị chỉ trích

Trọng Thành Đăng ngày 05-02-2016 Sửa đổi ngày 05-02-2016 17:59

Giáo hoàng Phanxicô công du Hàn Quốc, Seoul 14/08/2014.Reuters/Ahn Young-joon

Giáo hoàng Phanxicô nổi tiếng về những hành động bất ngờ. Đầu tháng 2/2016, ít ngày trước dịp Tết Âm lịch, trả lời phỏng vấn dành báo Hồng Kông Asia Times, người đứng đầu Tòa Thánh Vatican đã ca ngợi hết mực tính chất « minh triết » của văn hóa Trung Quốc. Phát biểu của lãnh đạo Tòa Thánh - được đưa ra trong bối cảnh Vatican đang tìm kiếm nối lại quan hệ ngoại giao với Bắc Kinh – khiến nhiều người lo ngại quyền tự do tôn giáo tại Trung Quốc có thể bị Vatican hy sinh cho "quan hệ chính trị thực dụng" với chính quyền cộng sản.

Hãng thông tấn AFP dẫn lại bài phỏng vấn, được bộ phận truyền thông của Vatican đăng tải, theo đó, giáo hoàng Phanxicô đã nhấn mạnh đến « sự ngưỡng mộ » của ông đối với « truyền thống minh triết rất lớn », « không bao giờ cạn kiệt » của Trung Quốc và những gì mà Trung Hoa đã « mang lại cho thế giới », kể cả với « châu Âu ».
Nhân cuộc phỏng vấn này, giáo hoàng gửi lời chúc Năm Mới đến chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình và toàn thể nhân dân Trung Quốc, với lời kêu gọi mạnh mẽ Trung Quốc liên kết với « phương Tây » và « phương Đông » nhằm bảo vệ « hòa bình ». Giáo hoàng khuyến nghị đối thoại với Trung Quốc. Cuộc phỏng vấn do nhà Hán học người Ý Francesco Sisci, hiện sống và làm việc tại Bắc Kinh, thực hiện.
AFP ghi nhận, trong bài phát biểu được coi là lần đầu tiên trực tiếp hướng về Trung Quốc này, người đứng đầu Giáo hội Công giáo đã không nhắc đến tình trạng tự do tôn giáo bị o ép của người Công giáo tại Trung Quốc. Tiếng nói phản đối dữ dội nhất đối với phát biểu của giáo hoàng là nhà báo Sandro Magister, được coi là một trong những chuyên gia hàng đầu về Vatican của nước Ý. Ông Sandreo Magister tố cáo « sự im lặng hoàn toàn » của giáo hoàng trước vấn đề tự do tôn giáo và việc bỏ qua những sự thật lịch sử về (tội ác của) chế độ cộng sản Trung Quốc.
Trên blog của tuần báo Ý Expresso, nhà báo Sandro Magister nhận xét : « đây là một ví dụ điển hình của một lối làm chính trị vô cùng thực dụng (Realpolitik) ». Trong bài phỏng vấn nói trên, bên cạnh việc ca ngợi truyền thống văn hóa Trung Quốc, giáo hoàng Phanxicô bị phê phán là chỉ nhắc đến một cách phớt qua lịch sử đương đại đầy biến động của Trung Quốc. Người đứng đầu Vatican dùng những lời lẽ hết sức nhẹ nhàng : một dân tộc đôi khi « phạm một sai lầm và bị thoái lùi một chút, hay đi lầm đường, cần phải trở lại để đi theo con đường đúng ». Tuy nhiên, một lời nói như vậy cũng có thể được hiểu như một thái độ độ lượng.
Cảnh báo của nguyên giám mục Hồng Kông
Một tiếng nói phê bình đáng chú ý khác là của hồng y Trung Quốc Giuse Trần Nhật Quân (Zen Ze-kiun), nguyên giám mục Hồng Kông và cố vấn của giáo hoàng Phanxicô về quan hệ với Trung Quốc. Trang mạng Công giáo Thụy Sĩ giới thiệu quan điểm của ông dưới tựa đề « Hồng y Trần Nhật Quân lo ngại về tương lai của quan hệ Trung Quốc – Vatican ». [Cuối tháng 12/2015, hồng y Trần công bố quan điểm của ông về quan hệ Tòa Thánh – Bắc Kinh trên trang blog cá nhân, được bộ phận thông tin của Hội Thừa sai Paris dịch qua tiếng Pháp].
Theo hồng y họ Trần, cho dù trong sáu tháng vừa qua, một số diễn biến cho thấy quan hệ Vatican – Bắc Kinh được cải thiện, ví dụ như việc thụ phong của đức ông Zhang Yinlin hồi tháng 8/2015, nhưng nhìn chung không nên vui mừng. Nguyên giám mục Hồng Kông sợ chính quyền Trung Quốc sẽ tìm cách ký kết một thỏa thuận rất có lợi cho chế độ cộng sản, cho phép Bắc Kinh « kiểm soát việc phong chức trong giáo hội, và giảm tối đa khả năng lựa chọn của Vatican ». Hồng y Trần Nhật Quân lưu ý, theo một số nguồn tin, Bắc Kinh có ý định buộc Tòa Thánh phải công nhận tất cả các giám mục mà chế độ cộng sản bổ nhiệm trước đây, kể cả những người mà Vatican không công nhận và rút phép thông công. Hồng y họ Trần khẳng định, đa số chức sắc và tín đồ của giáo hội Công giáo được gọi là « chính thức » vẫn « hết sức trung thành với Đức Thánh Cha ».
Trên thực tế, theo nhiều nhà quan sát, tại Tòa Thánh, song song tồn tại hai quan điểm về quan hệ với Trung Quốc, một mang tính mềm dẻo, với đại diện là thư ký Tòa Thánh Pietro Parolin, một cho rằng chế độ Bắc Kinh không có những tiến bộ thực sự so với quá khứ.
Chính sách "những bước đi nhỏ" của giáo hoàng
Về mặt chính thức, hiện tại hơn chục triệu tín đồ Công giáo Trung Quốc bị chia thành hai giáo hội, một giáo hội – được gọi là "giáo hội yêu nước" - mà chức sắc do chính quyền bổ nhiệm và kiểm soát, một giáo hội trung thành với Tòa Thánh, hoạt động bí mật. Cho đến nay, Bắc Kinh bác bỏ mọi can thiệp nước ngoài vào việc bổ nhiệm chức sắc tôn giáo của chính quyền.
Báo Le Monde (bài "Vatican và Trung Quốc trong giai đoạn xích gần nhau") hôm nay ghi nhận, sau các đàm phán mới đây, Bắc Kinh có thể sẽ thừa nhận quyền của Tòa Thánh chấp nhận trước các nhân sự mà chính quyền muốn bổ nhiệm. Cụ thể là Giáo hội Công giáo chính thức của Trung Quốc sẽ đề nghị với Tòa Thánh một vài ứng cử viên để giáo hoàng lựa chọn.
Những người lạc quan nhất cho rằng, với một thỏa hiệp như vậy, quan hệ Vatican – Bắc Kinh sẽ bước qua một giai đoạn mới, với khả năng giáo hoàng lần đầu tiên công du Trung Quốc. Hồi 2014, giáo hoàng Phanxicô từng bày tỏ nguyện vọng này, khi ông trên đường từ Seoul trở về Ý.
Chiến lược cải thiện quan hệ với Trung Quốc của giáo hoàng Phanxicô được chuyên gia về Công giáo François Mabille, giáo sư Đại học Công giáo Lille, Pháp, nhìn nhận theo chiều hướng tích cực. Theo giáo sư Mabille, người đứng đầu Tòa Thánh có một chính sách ngoại giao hoàn toàn mới, với các « bước đi nhỏ », « kiên quyết hướng về tương lai, với hy vọng là mỗi cử chỉ nhỏ tạo ra được một tình huống mới, được coi là tốt hơn quan điểm cứng rắn, bị quá khứ cầm tù ».
Dù sao, đối với nhiều tín đồ Trung Quốc trung thành với Tòa Thánh, việc giáo hoàng không hề nhắc đến cộng đồng thiểu số Công giáo tại nước này cũng có thể là một điều gây thất vọng rất lớn.
Cuộc gặp lịch sử với người đứng đầu Chính thống giáo Nga
Song song với Trung Quốc, quan hệ giữa Giáo hội Công giáo và Giáo hội Chính thống giáo Nga cũng được cải thiện mạnh.
Ngày 12/02 tới, lần đầu tiên lãnh đạo hai giáo hội có cuộc hội kiến tại La Habana. Đây là cuộc gặp được đánh giá là mang tính lịch sử, chưa từng có kể từ khi Giáo hội Thiên chúa giáo bị  chia cắt vào năm 1054, thành Công giáo La Mã và Chính thống giáo Đông Phương.
Hội kiến giữa giáo hoàng Phanxicô và thượng phụ Chính thống giáo Nga Kirill diễn ra bên lề chuyến công du châu Mỹ Latinh của người đứng đầu đạo Chính thống, và chuyến công du Mêhicô của giáo hoàng.
Theo AFP, hội kiến bắt đầu bằng một cuộc trò chuyện kéo dài hai giờ. Hai bên dự kiến sẽ ra một tuyên bố chung. Lãnh đạo Công giáo coi « đại kết », tức việc xích lại gần nhau giữa các truyền thống Thiên chúa giáo (nhất là Công giáo, Tin Lành và Chính thống giáo), là một ưu tiên.
Cách nay 10 hôm, giáo hoàng Phanxicô cũng có một cử chỉ gây bất ngờ với đạo Tin Lành, khi tuyên bố sẽ tham gia vào một thánh lễ tổ chức tại Thụy Điển ngày 31/10, để khởi sự dịp kỷ niệm 500 năm cuộc Cải Cách do sự khởi xướng của Martin Luther, người từng bị coi là kẻ thù của Giáo hội Công giáo.

http://vi.rfi.fr/chau-a/20160205-ca-ngoi-trung-quoc-giao-hoang-bi-len-an

Trung Quốc bị chỉ trích ngoại giao thô lỗ, thiếu văn minh

By on July 8, 2014

Ủy viên Quốc vụ Trung Quốc Dương Khiết Trì khiến cộng đồng quốc tế bức xúc với những ngôn từ lớn lối – Ảnh: Reuters

TTO – Tạp chí Asia Sentinel vừa đăng bài viết chỉ trích các động thái ngoại giao của các quan chức Trung Quốc.

Tờ Asia Sentinel trụ sở ở Hong Kong cho biết một số quan chức Trung Quốc xuất hiện tại các hội nghị quốc tế và trên truyền thông đã phát biểu thô lỗ, thiếu văn minh.

Sau chuyến thăm Việt Nam mới đây, ủy viên Quốc vụ Trung Quốc Dương Khiết Trì lớn lối tuyên bố trên truyền thông Bắc Kinh mục tiêu của ông ta là “dạy cho Việt Nam một bài học”.

Trong thời gian qua, Bộ Ngoại giao Trung Quốc liên tục tuyên bố “người Trung Quốc đã bị tổn thương”. Theo thống kê của blogger Fang Kecheng, có bằng thạc sĩ báo chí ở ĐH Bắc Kinh, người Trung Quốc đã bị “tổn thương” ít nhất 140 lần bởi 42 quốc gia và nhiều tổ chức, cá nhân.

Thế nhưng cứ vụ việc trái ý nào liên quan, Trung Quốc lại lên tiếng khẳng định “vụ việc này làm tổn thương nghiêm trọng người dân Trung Quốc và ảnh hưởng nặng nề đến quan hệ của Trung Quốc và quốc gia (gây tổn thương)”.

Chẳng hạn, chuyên gia Victor Mair thuộc ĐH Pennsylvania (Mỹ) thống kê cụm từ “tổn thương người dân Trung Quốc” xuất hiện 17.000 lần trên Google vào năm 2011. Trong khi đó cụm từ này chỉ xuất hiện ở Nhật 178 lần và ở Mỹ năm lần.

Trong những trường hợp này có vụ vợ chồng diễn viên Brad Pitt và Angelina Jolie từng làm người dân Trung Quốc “tổn thương”. Pitt làm điều đó khi xuất hiện trên một bộ phim về Tây Tạng. Ngược lại, Trung Quốc thường xuyên dùng từ ngữ cứng rắn với nhiều nước, nhưng ít có quốc gia nào phản ứng theo kiểu “bị tổn thương” như Bắc Kinh thường làm.

Ví dụ, tháng 12-2013 Ngoại trưởng Trung Quốc Vương Nghị đã chỉ trích Úc dữ dội trong một cuộc gặp với Ngoại trưởng Úc Julie Bishop. Một quan chức ngoại giao Úc mô tả đó là bài phát biểu thô nhất mà ông từng nghe trong 30 năm sự nghiệp.

Tháng 7-2011, Philippines quyết định cấm một quan chức Trung Quốc dự họp tại nước này vì các hành vi thô lỗ của ông ta. Bộ Ngoại giao Philippines cho biết hành vi của ông này “không xứng đáng với một nhà ngoại giao”.

Trong cuốn hồi ký mới xuất bản, cựu ngoại trưởng Mỹ Hillary Clinton tiết lộ tại Diễn đàn khu vực ASEAN năm 2010 ở Hà Nội, ông Dương Khiết Trì, khi đó là ngoại trưởng Trung Quốc, đã tỏ vẻ giận dữ cáu kỉnh khi các quan chức ASEAN chỉ trích Trung Quốc gây hấn trên biển Đông. Khi đó thậm chí ông Dương còn loạn ngôn: “Trung Quốc là nước lớn, các nước khác là nước nhỏ”.

Lối hành xử thô lỗ của các quan chức Trung Quốc ngày càng xuất hiện nhiều trên các diễn đàn quốc tế. Tại Đối thoại Shangri-La ở Singapore vừa qua, cả thế giới đã chứng kiến phản ứng lố bịch của tướng Vương Quán Trung, phó tổng tham mưu trưởng Trung Quốc, khi Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Chuck Hagel chỉ trích Bắc Kinh gây bất ổn trên biển Đông.

Lên phát biểu, ông Vương Quán Trung đã to tiếng cáo buộc Mỹ và Nhật “khiêu khích” Trung Quốc. Tuy nhiên ông Vương đã ngắc ngứ khi các đại biểu có mặt ở Shangri-La chất vấn ông ta về “đường lưỡi bò” bất hợp pháp.

Các tài liệu từ thế kỷ 15 cho thấy các hoàng đế Trung Quốc thường dùng những ngôn từ như vậy để đe dọa các nước láng giềng mà Bắc Kinh cho là “man di”. Một trong những câu ưa thích của các triều đình Trung Quốc và giờ được chính quyền Bắc Kinh lặp lại là “Trung Quốc là nước lớn”.

Trên thực tế, yêu cầu tối thiểu đối với các nhà ngoại giao quốc tế là phải lịch sự, tôn trọng người khác. Tuy nhiên Asia Sentinel đánh giá đây dường như là điều không thể đối với các quan chức Trung Quốc. Thời gian qua truyền thông quốc tế cũng phản ánh việc du khách Trung Quốc khi đi ra nước ngoài hành xử thô lỗ, thiếu văn minh và văn hóa.

“Những từ ngữ thô lỗ mà các quan chức Trung Quốc sử dụng trên các diễn đàn quốc tế sẽ chỉ ảnh hưởng tiêu cực tới hình ảnh và uy tín của nước này” – Asia Sentinel khẳng định.

SƠN HÀ

http://www.datviet.com/trung-quoc-bi-chi-trich-ngoai-giao-tho-lo-thieu-van-minh/