Posts tonen met het label Chợ trời. Alle posts tonen
Posts tonen met het label Chợ trời. Alle posts tonen

woensdag 26 juli 2017

Mênh mông "chợ trời...Ta" ở Sài Gòn : loại.."có chợ" và loại..."không cần chợ"


‘Mênh mông’ chợ trời Sài Gòn

Trần Tiến Dũng/Người Việt

Một góc chợ trời bán đồ điện tử và hàng công nghệ ở đường Nhật Tảo. (Hình: Trần Tiến Dũng/Người Việt)
SÀI GÒN (NV) – Với người Sài Gòn thì trước sau gì, cái thú dạo chợ trời vẫn là thứ nghiện thú vị. Nếu trước 1975, chợ trời Sài Gòn gồm khu chợ Dân Sinh và một số chợ rải rác ngay trên hè phố, còn chợ trời Sài Gòn ngày nay thì “mênh mông” khó ai quán xuyến cho xuể. Nhưng có thể tạm chia ra hai loại chợ trời gồm chợ trời có chợ và chợ trời không cần chợ.

Chợ trời có chợ
Gọi là chợ trời có chợ trong ý nghĩa có một nơi cố định như lề đường, lòng cầu, bền xe… để bày bán. Loại chợ trời này mang bản sắc truyền thống chợ trời Sài Gòn. Ðây là loại chợ có sức sống mãnh liệt, nhất là bất chấp sự săn đuổi triền miên ráo riết, mọi lúc mọi nơi của công an. Nổi tiếng hàng đầu trong “trường kỳ chợ trời” là chợ trời Nhật Tảo-Lý Nam Ðế.
Chợ trời Nhật Tảo-Lý Nam Ðế ngày nay dù được gọi là chợ bán đồ điện tử nhưng trước sau gì cũng là một chợ trời. Khu chợ trời này bao bọc bởi các con đường 3/2, Lý Thường Kiệt, Tân Phước, Lý Nam Ðế, Lê Ðại Hành và lòng chợ chính là đường Nguyễn Kim, Nhật Tảo và Vĩnh Viễn.
Ở khu chợ này bạn có thể mua ký lô mảnh thủy tinh màn hình tivi hay mua một cái mô-tơ bự bằng cái thùng phi hoặc bạn muốn phục chế cái iPhone vừa rớt vô bồn cầu hoặc bạn muốn mua cái “laptop trái táo” giá bèo… Bãi rác công nghệ toàn cầu ở chợ này sẽ phục vụ tất tần tật mọi nhu cầu.
Nếu bạn chán nản các phế phẩm công nghệ, muốn tìm đến bảo tàng hoặc cửa hàng thời trang đồng hồ mắt kính, máy hát, loa… các kỷ vật quí giá hay linh tinh có “tầm vóc” bảo vật bảo tồn, hàng hiệu chôm chỉa thì ôi thôi thượng vàng hạ cám.
Tuy không rạch ròi nhưng khu chợ trời này chia làm hai, phía Nhật Tảo-Nguyễn Kim thì chuyên bán đồ mới phi mậu dịch, chủ yếu là hàng Trung Quốc, phía Nhật Tảo-Lý Nam Ðế thì chuyên đồ rác công nghệ tùm lum, trong hai khu này, tất cả các loại đều được dân chuyên nghiệp bán ra với phương châm hàng bán đều là thứ xịn, hàng mua vô là đồ lạc xon theo kiểu dân mua dạo “Ai có tivi, tủ lạnh, máy giặt, hột quẹt, đồng hồ, tiền cũ bạc cắc xưa bán hôn.”

Cảnh bán đồ ở chợ trời lề đường, còn gọi là chợ chạy. (Hình: Trần Tiến Dũng/Người Việt)
Chợ trời không cần chợ
Cùng với trào lưu soi mặt suốt ngày trên màn hình di động cảm ứng, ngày nay, giới trẻ Sài Gòn đang theo phong trào mua bán qua mạng.
Tất nhiên không thể gọi những web, blog thương mại tràn ngập thời công nghệ số là chợ trời nhưng do đặc điểm về, giới thiệu, coi hàng, thanh toán tiền mặt… mà giới mua bán qua mạng ở Sài Gòn thường lôi việc kinh doanh của mình từ “mạng trời” xuống” mạng đất.” Vì thế hình thành chợ trời không cần chợ, cứ a lô là rề vô mọi chỗ hẹn từ nhà thờ, chùa, văn phòng công sở, phòng khách nhà người quen, quán cà phê, quán nhậu… chỉ cần có một vài người có nhu cầu mua hoặc bán là bất cứ đâu cũng được coi là chợ trời ráo trọi.
Khu vực quận 1, quận 3 nơi có nhiều quán hàng dành cho dân trung lưu trẻ. Dân bán hàng xách tay Mỹ, Nhật, Hàn… hoặc hàng đặt mua qua các công ty xuất nhập khẩu cổng trời. Dân bán chợ trời kiểu này lúc nào chưng hàng hiệu đi theo người như quần áo, điện thoại, xe, đồ chơi công nghệ và có khi cả đồ chơi tình dục. Giới này được tôn vinh là tinh hoa Việt Nam thời kinh tế thị trường, mua bán với họ là dịp mở rộng danh mục về hàng hóa công nghệ và kích thích ham muốn hưởng thụ hàng hiệu dù có khi chỉ là hàng giả cấp một hay hàng tái chế từ rác hàng hiệu.
Q, một tay chuyên mua bán máy ảnh số, cho biết: “Có em út hỏi tôi làm nghề gì mà lúc nào cũng sang trọng vậy, tôi nói thiệt. Anh chỉ là thằng bán len (ống kính máy ảnh). Ðúng vậy, phải phục anh chàng này phần kiến thức cực kỳ về thế giới máy ảnh số. Một tay khác tên M. Nếu không bận đi Thái, Hàn, Trung Quốc săn nguồn mỹ phẩm mới, anh ta bắt đầu ngày làm việc trong quán cà phê hạng sang và kết thúc ở nhà hàng đặc sản.
Anh này kể: “Có thời ai cũng khen con gái Việt Nam trắng hơn hột gà luộc, mình cũng vui vì tính ra cứ mười em trắng muốt thì ít nhất cũng vài đổi đời nhờ hàng của mình.”
Hiện nay, người Sài Gòn có nhu cầu đến với các điểm chợ trời họp phiên vào hai ngày cuối tuần. Nổi tiếng nhất là chợ trời ve chai của ca sĩ CM ở gần cầu Panky, Bình Thạnh hay chợ trời ở đường Phạm Thế Hiển, Quận 8,… Dân đi chợ trời này thường là giới trung lưu. Giới bán chợ trời cứ vô điểm, bàn nào trống thì ngồi bày hàng ra sẽ có người của chủ đến thu tiền chỗ. Nhưng nếu không ngồi bán mà mang túi xách đi dạo cũng sẽ bị thu tiền chỗ, cứ thấy mang túi là bị gán cho là dân có nghề chợ trời.
Phải nói các điểm chợ trời ve chai có thương hiệu này là thực hiện chủ trương của chế độ về hội nhập thế giới, toàn cầu hóa toàn cầu hóa thành công nhất vì mọi loại hàng hóa ở đây dù đồ cổ, đồ xưa, đồ mới thượng vàng hạ cám đều nhờ chính sách mở của của chế độ đồ chợ trời của toàn thế giới tụ được thu gôm về để có mà bán, có để mua chơi.

http://www.nguoi-viet.com/viet-nam/menh-mong-cho-troi-sai-gon/


donderdag 20 juni 2013

Chợ trời ở Paris

Thứ năm, 20/6/2013, 17:14 GMT+7
Twitter
Facebook

Chợ trời ở Paris

Sau 2 năm học tập và làm việc ở đây, Paris còn có một cái khác ngoài các danh thắng nổi tiếng, làm tôi yêu thích hơn hết, bởi ở đó tôi được hòa mình vào văn hoá Pháp. Đó là chợ trời.

Chợ trời ở Pháp không phải nằm trong các khu ổ chuột, nhếc nhác, ngoài vòng pháp luật như chúng ta vẫn nghĩ. Mà chợ trời ở Pháp rất hoành tráng, được tổ chức bài bản bởi chính quyền, và được xem như là một hoạt động văn hóa truyền thống của từng địa phương, từng khu phố. Đó là nơi mà theo định kỳ người dân Pháp họp chợ ngoài trời, giữa thanh thiên bạch nhật. Họ bày bán ngay trên đường phố, tại các quảng trường rộng lớn, ngoài công viên, dọc bờ sông và trên cả những cây cầu lớn…

Chỉ tính riêng ở Paris hàng tuần có cả chục, cả trăm phiên chợ trời. Chợ trời nhiều đến nỗi dù có rảnh rỗi ở đây suốt một năm tôi nghĩ mình cũng không thể nào đi hết được. Số lượng chợ nhiều là vậy nhưng mà không có chợ nào vắng vẻ cả. Nguyên nhân một phần cũng vì chợ trời thường được tổ chức vào cuối tuần, dịp mà ai cũng muốn ra ngoài sau một tuần làm việc căng thẳng. Ở các nước Phương Tây một ngày làm việc thường kết thúc rất muộn, nên không còn thời gian ra ngoài nhiều như ở Việt Nam.

Có những khu chợ chỉ tổ chức vào những khoảng thời gian nhất định trong năm, được quảng cáo khắp nơi và được người dân chờ đợi. Cũng có những phiên chợ diễn ra hàng tuần, ví dụ như vào mỗi sáng thứ tư ở khu phố “La butte aux cailles” chẳng hạn. Đó là nơi mà người ta đem bán những sản phẩm tươi sống mới thu hoạch từ những vùng ngoại ô, đồng quê, duyên hải khắp nơi đổ về.
Nào là rau quả, nào là phó mát (fromage), nào là hải sản, nào là rượu nho… Có cả những chiếc đùi cừu, đùi heo xông khói to đùng treo lủng lẳng, ai mua bao nhiêu cắt bấy nhiêu. Vì là đặc sản đồng quê, nên giá cả vì thế cũng không rẻ chút nào. Một kilôgam tôm tươi mới đánh bắt từ vùng biển Điạ Trung Hải có giá gấp đôi tôm đông lạnh trong siêu thị có xuất xứ từ Việt Nam.

Cũng có những khu chợ không bán thức ăn mà chủ yếu bán đồ điện tử, quần áo, đồ gia dụng... như khu Porte de Montreuil hay Porte de Saint-Ouen. Người bán đồ mới cũng có, mà đồ cũ cũng rất nhiều. Không biết có phải do thói quen hay không, khi dọn nhà người Pháp thường thẳng tay quẳng vào sọt rác những món mà họ không thích nữa. Tuy chúng vẫn còn xài được, thậm chí còn mới chưa hề dùng qua. Thật là lãng phí.
Cũng chính vì thế chính phủ Pháp khuyến khích người dân chia sẻ đồ dư thừa của mình cho nhau, bằng cách mở ra nhiều phiên chợ trời đồ cũ (brocante, vide-grenier) cho từng khu phố theo định kỳ hàng năm, hay 6 tháng. Người dân trong khu phố đó thoải mái mang đồ cũ của mình ra ngoài đường bày bán với giá rẻ bèo. Thế là cuối tuần thiên hạ kéo nhau ra brocante, vừa đi dạo mát tản bộ, vừa được mua những món đồ mình thích với giá hời, vừa được hòa vào không khí vui như lễ hội, vừa có cơ hội thưởng thức những đặc sản trong vùng.

Paris còn đặc biệt thu hút tôi ở những khu chợ trời chuyên bán đồ sưu tầm, đồ xưa, đồ cổ. Thât kỳ lạ và ngoài sức tưởng tượng của tôi khi có quá nhiều người Pháp quan tâm đến việc sưu tầm ở những phiên chợ trời như thế! Có gì trong những chợ trời đồ cổ đó? Dĩ nhiên là không thiếu đồ xưa, đồ cổ, vật phẩm sưu tầm các loại. Nhưng cũng có thể là giả cổ hoặc là đồ mới tinh, nhưng chúng đều phải ít nhiều mang tính mỹ thuật. Tùy cảm nhận và gu sưu tập của từng người.

Nếu không kể những du khách hiếu kỳ, thì những người đến với chợ trời đồ cổ thường là những người hay sưu tầm, chuộng mỹ thuật và thích cái xưa. Đương nhiên họ cũng có thể tìm đến những tiệm đồ cổ "trong nhà" chứ không cần ra "ngoài trời" như ở đây. Nhưng khó có tiệm đồ cổ nào phong phú hàng hoá và giá cả dễ chịu như ở đây.
Chúng ta có thể dễ dàng tìm được những cuốn sách quý, những bức tranh sơn dầu, tượng đồng, đèn dầu thủy tinh, đèn treo bằng pha lê, những bộ bàn ghế, tủ kệ, ly tách, chén dĩa... cả trăm năm tuổi ở nơi này. Không chỉ có đồ cổ Âu châu, mà chúng ta cũng có thể bắt găp những món đồ có xuất xứ từ châu Á, châu Phi.
Đa phần đồ cổ ở Pháp được sưu tập và gìn giữ qua nhiều thế hệ, qua tay nhiều nhà sưu tầm. Và đến khi có buồi họp chợ gần nhà, người ta có thể mang đồ trong nhà của mình ra bày bán. Ngay cả khi không có gì để mua bán, người ta vẫn có thể mang cây đàn dương cầm ra tấu vài bản nhạc, mang giá bút ra vẽ, mang nghệ thuật đến với mọi người.

Người Pháp sành về ăn uống, chuộng cái đẹp cổ kính, thích mỹ thuật, và hơn hết họ biết giữ gìn vốn văn hoá truyền thống của mình. Vì thế mà chính phủ không ngăn cấm việc buôn bán ngoài trời, ngược lại còn tổ chức bài bản, phân luồng giao thông để người dân đi chợ trời thuận lợi hơn. Nhiều nơi còn được miễn giảm thuế, có lưc lượng bảo vệ an ninh. Có cả những tạp chí, sách báo chuyên viết về thú vui đi chợ trời. Vì thế chợ trời ở Pháp ngày càng phát triển, mở rộng cả về không gian lẫn thời gian, tần suất họp chợ.
Có thể nói không ngoa rằng chợ trời là một nét văn hoá cực kỳ sinh động của Paris nói riêng và cả nước Pháp nói chung. Đối với tôi, nước Pháp tôi yêu chính là không gian văn hóa hội tụ ở những phiên chợ trời.
Nguyễn Đỗ Như Anh