Nga bố trí tên lửa phòng không S-400 tại Crimée + Mỹ gia tăng trợ giúp Ukraina vũ khí tự vệ

Nga bố trí tên lửa phòng không S-400 tại Crimée

Tú Anh Đăng ngày 14-01-2018 Sửa đổi ngày 14-01-2018 12:48

Ảnh minh họa : Tên lửa địa đối không S-400 Triumph trong cuộc diễn binh tại Matxcơva, ngày 9/05/2017.Kirill KUDRYAVTSEV / AFP

Thêm một đơn vị tên lửa địa đối không S-400 lợi hại nhất của Nga được bố trí tại bán đảo Crimée, một lãnh địa của Ukraina bị Matxcơva sáp nhập vào năm 2014. Theo lý giải của Maxcơva, hành động này không « chống một nước nào » mà chỉ là biện pháp bảo vệ an ninh của một quốc gia có chủ quyền. Vì sao Nga gấp rút tăng cường hỏa lực sát cạnh Ukraina ?

Từ Matxcơva , thông tín viên Jean-Didier Revoin phân tích :
Sớm hơn một tháng trước dự định, Matxcơva đưa một đơn vị phòng không S-400 thứ hai đến Crimée để bổ sung cho hệ thống lá chắn bảo vệ không phận Nga chống lại mọi đe dọa xuất phát từ Ukraina.
Trong tuần vừa qua, Dmitri Peskov, phát ngôn viên của tổng thống Vladimir Putin tuyên bố trước : hệ thống tên lửa này đặt tại bán đảo Crimée không nên bị xem là có dụng ý đe dọa bất cứ nước nào, bởi vì, mọi quốc gia có chủ quyền đều hành động như thế để bảo vệ an ninh của mình.
Sau khi triển khai một đơn vị S-400 tại thành phố cảng Feodossia vào mùa xuân 2017, giờ đây đến lượt quân cảng Sebastopol, hậu cứ của hạm đội Hắc Hải, được hệ thống phòng không tối tân nhất yểm trợ, với khả năng phóng một loạt 72 tên lửa tấn công cùng lúc vào 36 mục tiêu ở khoảng cách 600 km.
Nói cách khác, S-400 Triumph (khải hoàn) có thể hủy diệt mọi loại vũ khí tấn công từ trên không cho dù là chiến đấu cơ, hỏa tiễn hành trình hay « drone » tự hành.
Lẽ ra, kế hoạch trang bị cho lực lượng Nga tại Crimée đơn vị phòng không S-400 thứ hai được dự kiến vào tháng hai 2018. Tuy nhiên, sự kiện Washington, hồi tháng 12/2017 thông báo cung cấp vũ khí « sát thương » cho Ukraina, nhất là hỏa tiễn chống chiến xa, đã làm cho chính quyền Nga gấp rút ra ra tay trước.

http://vi.rfi.fr/quoc-te/20180114-nga-bo-tri-ten-lua-phong-khong-s-400-tai-crimee

Mỹ gia tăng trợ giúp Ukraina vũ khí tự vệ

Trọng Thành Đăng ngày 23-12-2017 Sửa đổi ngày 23-12-2017 16:29

Tổng thống Ukraina Petro Poroshenko tham dự một cuộc trưng bày xe quân sự trước ngày Quốc Khánh, Kiev, 23/08/2017.REUTERS/Gleb Garanich

Hôm qua, 22/12/2017, chính phủ Mỹ thông báo sẽ tăng cường cung cấp phương tiện để giúp Kiev « bảo vệ chủ quyền lãnh thổ », trong bối cảnh quan hệ phương Tây và Nga tiếp tục căng thẳng trong hồ sơ Ukraina.

AFP dẫn thông báo của người phát ngôn bộ Ngoại Giao Mỹ, Heather Nauert, theo đó : « Hoa Kỳ đã quyết định cung cấp cho Ukraina nhiều phương tiện phòng vệ hiệu quả hơn (…) để giúp Ukraina xây dựng nền quốc phòng về dài hạn, bảo vệ chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ, chống lại mọi can thiệp trong tương lai ». Phát ngôn viên Mỹ cũng nhấn mạnh : « các trợ giúp của Mỹ hoàn toàn mang tính phòng thủ ». Theo kênh truyền thông ABC, Hoa Kỳ sẽ cung cấp thêm cho Kiev nhiều tên lửa chống tăng tân tiến.
Washington đặc biệt lưu ý tầm quan trọng của các thỏa thuận Minsk, có mục tiêu lập lại hòa bình tại miền đông Ukraina, hiện một phần do phe ly khai thân Nga kiểm soát. Hồi đầu tháng 12, Hoa Kỳ cảnh báo Matxcơva : bất đồng sâu sắc về cuộc khủng hoảng Ukraina gây « trở ngại cho mọi nỗ lực bình thường hóa » quan hệ giữa hai nước, vốn được coi là xấu nhất kể từ khi Chiến tranh Lạnh chấm dứt.
Hôm nay, sau thông báo nói trên, Matxcơva tố cáo ý đồ của Washington hậu thuẫn cho « một cuộc tắm máu mới » tại miền đông Ukraina. Một thứ trưởng ngoại giao Nga ra thông cáo, lên án việc « những kẻ thù hận Kiev đang bắn phá hàng ngày tại vùng Donbass, họ không muốn thương thuyết hòa bình, và chỉ mơ tưởng đến việc tiêu diệt toàn bộ những ai không vâng lời ».
Liên Âu triển hạn trừng phạt
Thông báo gia tăng hỗ trợ quốc phòng của Mỹ cho Ukraina được đưa ra đúng một ngày sau khi Liên Hiệp Châu Âu quyết định kéo dài, thêm sáu tháng, các trừng phạt kinh tế nặng nề đang nhắm vào Nga. Matxcơva bị cáo buộc can thiệp vào Ukraina, ủng hộ phe ly khai từ hơn 3 năm nay.
Trong một thông điệp về gia tăng trừng phạt nói trên, Liên Hiệp Châu Âu lấy làm tiếc là các thỏa thuận Minsk, mà Nga là một bên tham gia, đã « không được tôn trọng đầy đủ ». Người phát ngôn Liên Âu nhấn mạnh là kể từ tháng 2/2017, tình hình an ninh tại miền đông Ukraina càng trở nên tồi tệ hơn, với nhiều vụ vi phạm lệnh ngừng bắn.
Việc Nga thông báo rút người khỏi một trạm kiểm soát đa phương, hồi đầu tuần qua, cũng bị lên án khiến cho tình hình xấu đi hơn nữa. Kiev lo ngại, phe ly khai thân Nga chuẩn bị một đợt phản công mới.
Theo một báo cáo của Liên Hiệp Quốc công bố hôm thứ Năm, 21/12, trong năm 2017, mỗi ngày có một em nhỏ Ukraina là nạn nhân của chiến sự tại miền đông. Theo Quỹ nhi đồng Liên Hiệp Quốc UNICEF, mạng sống của hai trăm nghìn em bị đe dọa, khi buộc phải sống tại một trong những khu vực được coi là nhiều bom mìn nhất thế giới.
Nga lên án Chiến Lược An Ninh Quốc Gia mới của Mỹ
Vẫn về quan hệ Nga – Mỹ, theo AFP, hôm qua, trong một cuộc họp với các giới chức quân đội, được truyền hình trực tiếp, tổng thống Nga Vladimir Putin đã lên án tính chất « gây hấn » của Chiến Lược An Ninh Quốc Gia mới của Washington, vừa được công bố hồi đầu tuần. Lãnh đạo Nga cũng tố cáo Mỹ « vi phạm » thỏa thuận Mỹ-Xô hồi 1987 về các lực lượng hạt nhân tầm trung (FNI), đe dọa an ninh « tại châu Âu và trên toàn cầu ».
Ông Putin khẳng định lực lượng hạt nhân răn đe của Nga hiện tại là đáng tin cậy, nhưng cần được tăng cường. Chiến lược quân sự của Matxcơva sắp tới sẽ là tập trung phát triển các vũ khí « có độ chính xác cao… cùng với các hệ thống tình báo và thông tin hiện đại hơn », để Nga tiếp tục nằm trong nhóm các quốc gia dẫn đầu.

Putin : « Tiên hạ thủ vi cường » ở Gruzia rồi Crimée

Putin : « Tiên hạ thủ vi cường » ở Gruzia rồi Crimée
Nhìn sang châu Âu, Libération trong bài xã luận mang tựa đề « Bảy năm trước, Putin đã làm một cú nổi bật ở Gruzia », nhắc nhở việc Matxcơva đổ quân sang nước láng giềng, và không hề có ý định tháo bớt gọng kìm đối với quốc gia này.
Thứ Bảy tới là đúng bảy năm, ngày Matxcơva can thiệp quân sự vào Gruzia. Tuy không sáp nhập Nam Ossetia như sau đó đã làm với Crimée, nhưng Nga đã đặt chân vào lãnh thổ láng giềng, để rồi lưu lại đến nay.
Lần đầu tiên kể từ khi quân Liên Xô vội vã rút khỏi Afghanistan, cũng như rút quân khỏi các nước anh em, ngày 08/08/2008 Matxcơva cho xuất quân khỏi biên giới. Đó là những đội quân được huấn luyện thuần thục, các đơn vị đặc biệt vũ trang đầy đủ, kỷ luật tốt. Chỉ trong vòng năm ngày, quân Nga đã cắt Gruzia làm đôi, đe dọa thủ đô Tbilissi.
Quá bất ngờ, châu Âu không biết phản ứng thế nào trước một Putin quyết tâm và luôn « tiên hạ thủ vi cường ». Một số còn nghe theo luận điệu của Putin, rằng Tổng thống Gruzia Mikhail Saakachvili đã khiến gấu Nga tức giận, rằng ông này quá thân Mỹ, quá dân tộc chủ nghĩa. Số khác chấp nhận ý tưởng Matxcơva có thể lãnh đạo « sân sau » của mình.
Mãi đến năm 2012, Putin mới tiết lộ đã chuẩn bị tấn công quân sự vào Gruzia từ rất lâu. Còn đối với Crimée, Tổng thống Nga chỉ vài tháng sau là đã nhìn nhận rằng tất cả những người lính không quân hàm quân hiệu xuất hiện tại bán đảo thuộc Ukraina, là đội quân tiền phương của Nga.
Tuy Tổng thống Pháp thời đó là Nicolas Sarkozy đã thành công trong nỗ lực ngoại giao, đạt được ngưng bắn dù quân Nga đang đe dọa thủ đô Tbilissi; nhưng phía Nga khi ký không hề ghi câu tôn trọng toàn vẹn lãnh thổ Gruzia. Việc Nga công nhận Nam Ossetia hai tuần sau đó (và Abkhazia, lãnh thổ tự trị khác của Gruzia) đã gióng lên hồi chuông báo tử cho mọi thương lượng tương lai về hai lãnh thổ này.

http://vi.rfi.fr/chau-a/20150805-the-gioi-doi-mat-voi-rui-ro-trung-quoc

Thứ bảy 17 Tháng Năm 2014

Crimée và giàn khoan HD 981 : Gọng kìm Nga – Trung chống Mỹ ?

Tàu tuần dương Trung Quốc (màu trắng) cản mũi tàu cảnh sát biển Việt Nam trong vùng biển của Việt Nam (ảnh chụp ngày 14/05/2014)

REUTERS

RFI

Hãng tin Mỹ UPI, ngày 14/05/2014 có bài phân tích của Jeff Moore về hành động của Trung Quốc đưa giàn khoan HD 981 vào vùng biển của Việt Nam, tựa : “Kịch bản chiếu tướng nguy hiểm đang diễn ra ở Biển Đông”. Tác giả nhìn nhận sự kiện này, cùng với việc Nga sáp nhập Crimée, như một chiến lược gọng kìm của Trung Quốc và Nga chống lại ảnh hưởng của Mỹ, vì theo Bắc Kinh, Hoa Kỳ đang suy yếu, khó có thể đối phó cùng một lúc với một cuộc chiến trên hai mặt trận. Xin giới thiệu cùng bạn đọc.

Việc Trung Quốc triển khai dàn khoan biển nước sâu 981 ở bờ biển Việt Nam vào đầu tháng Năm vừa là một sự leo thang nguy hiểm trong lúc tình hình Biển Đông đang căng thẳng. Khả năng va chạm hàng hải giữa Trung Quốc và Việt Nam không còn chỉ ở mức có thể xẩy ra nữa, kể từ vụ xung đột ở đảo Gạc Ma (Johnson Reef) năm 1988 làm khoảng 70 thủy thủ Việt Nam thiệt mạng. Nhiều người ở Washington đánh giá hành động của Bắc Kinh là không đáng lo ngại, thế nhưng, trong suy tính của Trung Quốc, thì sự khiêu khích này bắt nguồn từ lô gich chiến lược.
Điều gì đã xẩy ra ?
Bắc Kinh khẳng định rằng, trên cơ sở nghiên cứu lịch sử, Biển Đông và tất cả các nguồn tài nguyên trong đó thuộc về Trung Quốc. Gần đây, Bắc Kinh lớn tiếng đưa ra các đòi hỏi lãnh thổ dựa trên bản đồ 9 đường gián đoạn và Trung Quốc đã triển khai tàu đánh cá, tàu cảnh sát biển và tàu hải quân ra để khẳng định đòi hỏi này.
Việt Nam cho rằng khu vực đó là của mình mà Việt Nam gọi là Biển Đông và khu vực này thuộc vùng đặc quyền kinh tế 200 hải lý. Cả Việt Nam và Philippines phản đối mạnh mẽ các hành động của Trung Quốc, còn Indonesia, Brunei và Malaysia thì cũng có phản ứng tương tự, tuy có kín đáo hơn.
Trung Quốc biết là việc triển khai giàn khoan dầu 981 có thể làm cho Việt Nam tức giận, do vậy, họ điều khoảng 80 tàu đi bảo vệ. Việt Nam chống lại và đã điều động 29 tàu tuần duyên và hải quân, trong số này, nhiều tàu bị các tàu Trung Quốc đâm và phun vòi rồng tấn công.
Tất cả những điều này có nghĩa gì ?
Trước tiên, nhìn từ góc độ chiến lược chung, Bắc Kinh hành động phối hợp với đồng minh mới của họ là Nga. Trong ba năm qua, hai bên đã xây dựng liên minh chiến lược, cho dù còn lỏng lẻo, để chống lại ảnh hưởng của Mỹ. Vào lúc Nga chiếm Crimée và làm cho chiến trường Tây Âu ù tai với các máy bay ném bom chiến lược, thì Trung Quốc cũng hành động tương tự ở phía đông. Đó là một động thái xiết gọng kìm, với cuộc chiến phi đối xứng, được tính toán kỹ lưỡng, sử dụng tối thiểu lực lượng và thủ đoạn, chưa đến mức để gây ra phản ứng quân sự của Mỹ, nhưng cũng đủ để Nga và Trung Quốc đi xa hơn trong các mục tiêu của mình. Điều này phần nào được khuyến khích do chính quyền Obama đã mất đi khả năng đối phó với một cuộc chiến trên hai mặt trận. Trung Quốc và Nga đã buộc Hoa Kỳ phải dàn trải các mối quan tâm và nguồn lực. Trong “Tam Thập Lục kế” truyền thống, người Trung Quốc gọi đây là kế « Hỗn thủy mạc ngư – Đục nước bắt cá – Lợi dụng tình thế, hành động đạt mục đích ».
Thứ hai, Trung Quốc nhìn thấy Hoa Kỳ, với tư cách là cường quốc thế giới, đang trong quá trình rút lui chiến lược nhanh chóng. Trung Quốc nhận ra cốt lõi các thất bại của Mỹ về an ninh quốc gia, như trong hồ sơ Irak (ra đi quá sớm), Afghanistan (chiến lược chống nổi dậy quá khó để thực hiện), Libya (tình trạng tồi tệ sau thời kỳ « lãnh đạo từ phía sau, giật dây ở hậu trường ») và Yemen (Al Qaeda có căn cứ mới bất chấp các vụ tấn công liên tiếp bằng máy bay không người lái). Bắc Kinh nghĩ rằng Washington không thể hiểu nổi Pakistan, « anh em cừu địch » của Hoa Kỳ và gần như là đồng minh của Bắc Kinh. Trung Quốc cũng đánh giá rằng chính sách dấn thân vào Trung Đông của Tổng thống Obama ở Trung Đông trong bài diễn văn Cairo 2009 đã thất bại vì khủng bố thánh chiến Hồi giáo gia tăng và tất cả các cuộc cách mạng Mùa Xuân Ả Rập đều trở nên tồi tệ. Do vậy, ở trong khu vực Châu Á, cần phải chiếm lấy Biển Đông. Người Trung Quốc gọi kế này là « Cách ngạn quan hỏa – Đứng trên bờ xem lửa cháy trên sông » - có nghĩa là cứ để yên cho kẻ địch tự rối loạn, kiệt quệ về quân sự, sau đó, ra tay hành động.
Thứ ba, liên quan đến chiến lược khu vực, cho dù Trung Quốc nhìn thấy Hoa Kỳ đang ngày càng yếu đi, nhưng họ cũng lo ngại về chuyến công du Châu Á của Bộ trưởng Quốc phòng Chuck Hagel, để « thêm da đắp thịt » cho chiến lược xoay trục sang Châu Á, với các thỏa thuận quốc phòng và hỗ trợ an ninh. Các thỏa thuận này bao gồm cả việc đẩy mạnh các cuộc tập trận quân sự thường niên với các đồng minh Đông Nam Á như Philippines : Cuộc tập trận Balikatan (Vai kề vai) đã bắt đầu ngày 05/05 vừa qua. Do vậy, các hành động khiêu khích của Trung Quốc là nhằm lách vào bên trong « chiến lược tổng lực dấn thân cùng khu vực » truyền thống của Hoa Kỳ, với một « cú đấm thẳng trong cuộc chiến phi đối xứng ». Nếu hành động nhanh bây giờ, Trung Quốc nghĩ rằng sẽ khiến cho Mỹ gặp nhiều khó khăn hơn trong việc giúp đỡ các đồng minh ASEAN về sau này.
Thứ tư, Trung Quốc lo ngại Việt Nam đang mạnh lên. Kinh tế Việt Nam phát triển. Hà Nội đang nâng cấp quân đội và hải quân để bảo vệ bờ biển - Biển Đông – nơi đóng vai trò trung tâm đối với ngành hàng hải, ngư dân và lĩnh vực năng lượng của Việt Nam. Chính quyền Hà Nội cũng biết rằng toàn bộ đất nước của họ có thể bị xâm lược và tấn công từ phía bờ biển vào.
Với các ý tưởng về an ninh quốc gia, Trung Quốc mong muốn có một Việt Nam ngoan ngoãn và vâng lời theo truyền thống Khổng Tử và Vương triều Trung Quốc. Họ nhắc lại cuộc xâm lăng trừng phạt vào miền bắc Việt Nam trong lúc Hà Nội có đội quân đứng hàng thứ tư trên thế giới. Việt Nam đã nhượng một ít lãnh thổ và mỗi bên có khoảng 30 ngàn người bị thiệt mạng trong gần một tháng chiến sự. Do vậy, theo quan điểm của Bắc Kinh, làm giảm sức mạnh đang chớm nở của Việt Nam là trò chơi thông minh.
Vậy tình hình ở Biển Đông sẽ đi tới đâu ? Dường như tình hình sẽ tồi tệ hơn. Không bên nào chịu lùi bước. Vả lại, Trung Quốc đang có những động thái tương tự trong các đòi hỏi chủ quyền biển đảo với Nhật Bản. Trừ phi những cái đầu trầm tĩnh ở Bắc Kinh thắng thế, những rối loạn này có thể dẫn đến một sự sai lầm khủng khiếp.
Một nước Việt Nam bị dồn vào chân tường sẽ phản ứng dữ dội hơn là Bắc Kinh lầm tưởng. Các nước ASEAN, vốn liên minh lỏng lẻo với nhau, sẽ buộc phải đoàn kết trước các hành động của Trung Quốc và điều này đi ngược lại các mục tiêu của Bắc Kinh. Nhật Bản đang bị chèn ép và tiến hành tái vũ trang. Còn Hoa Kỳ chưa hẳn là quá suy yếu và bị tổn thương đến mức Bộ Chỉ huy Thái Bình Dương và hải quân Mỹ không còn khả năng hành động.
Bắc Kinh dường như bị mù quáng về « sự trỗi dậy Trung Hoa », về sự tự hào dân tộc hào nhoáng và thành công kinh tế vang dội. Do vậy, Trung Quốc đang gặp nguy hiểm khi không tuân thủ ngạn ngữ của chính họ : « Lên nhà rút thang », có nghĩa là Trung Quốc đang trên đường tự cô lập mình về mặt quân sự, khi hành động một cách vội vã. Chỉ có các chiến lược gia sáng suốt của Trung Quốc có thể giúp làm giảm nhiệt tình hình đang rất nóng bỏng này.

TAGS: BIỂN ĐÔNG - CHÂU Á - CHÂU ÂU - CHUYÊN MỤC TRÊN MẠNG - CRIMÉE - HOA KỲ - NGA - QUỐC TẾ - THEO DÒNG THỜI 

http://www.viet.rfi.fr/viet-nam/20140517-crimee-va-gian-khoan-hd-981-gong-kim-nga-%E2%80%93-trung-chong-my

Nga thúc đẩy kinh tế Crimée bằng máy đánh bạc và casino ?

Nga thúc đẩy kinh tế Crimée bằng máy đánh bạc và casino ?

Cũng liên quan đến Nga, nhật báo Le Monde quan tâm đến việc « Matxcơva nhắm vào các máy đánh bạc và casino để tái thúc đẩy nền kinh tế Crimée ». Một khi hiệu ứng ngất ngây của rượu sâm banh đã trôi qua, Matxcơva mới tỉnh giấc và thấy đầu đau như búa bổ.

Vụ sáp nhập Crimée có nguy cơ khiến ngân sách Nga phải trả giá đắt, trong bối cảnh dự báo suy thoái trong quý II/2014. Matxcơva hứa hẹn tăng hưu bổng và tăng lương trong lãnh vực công, không đánh thuế các doanh nghiệp trong vòng 5 năm và thanh toán tiền gởi tiết kiệm. Để cứu vãn kinh tế Crimée, 7 tỉ đô la đã được trích từ quỹ dự phòng và quỹ trợ cấp. Bộ trưởng Tài chính Nga Anton Silouanov hứa sẽ bù đắp số thiếu hụt thuế khóa cho vùng đất mới sở hữu, khoảng 1,5 tỉ đô la.

Trong một dự thảo luật đệ trình Quốc hội hôm 21/4, ông Putin đề nghị biến Crimée thành « vùng thứ năm » được phép triển khai các máy đánh bạc và casino. Bốn vùng được cho phép trước đó là Kaliningrad, Altai, Krasnodar, Vladivostok. Vladimir Putin khẳng định : « Crimée có thể cạnh tranh với các lãnh địa khác như Macao, Monaco và Las Vegas. Vùng đất cờ bạc này có cơ hội rất lớn đạt được tầm vóc quốc tế ».

Tờ báo đặt câu hỏi, ai sẽ đến Las Vegas của Hắc Hải ? Từ khi bị Nga sáp nhập, Crimée gần như bị tách rời với phần còn lại của thế giới, không hãng hàng không nước ngoài nào bay đến. Hãng của Nga độc quyền nên giá vé rất đắt. Sáu triệu du khách của Crimée năm 2013, hầu hết là người Ukraina, sẽ không quay lại năm nay, còn đối với người Nga thì Crimée không phải là điểm đến ưa thích.

Trước mắt, « tầm vóc quốc tế » của Crimée còn phải chờ đợi lâu. Chuyển ngân bị tê liệt, thiếu tiền mặt, phụ tùng xe hơi không còn, tòa án không hoạt động vì các thẩm phán chưa biết luật hình sự Nga !

http://www.viet.rfi.fr/quoc-te/20140423-truyen-thong-mot-cuoc-chien-khac-cua-ong-vladimir-putin

Trừng phạt kinh tế Nga : nước đổ lá khoai

THỨ BA 15 THÁNG TƯ 2014

Trừng phạt kinh tế Nga : nước đổ lá khoai

Nghe (16:02)

Thêm vào danh mục của tôi

Tải về

Embed

 

Thượng đỉnh G7 tại La Haye. Ảnh ngày 24/04/2014

Thanh Hà

Chính sách trừng phạt kinh tế của Âu - Mỹ nhắm vào Nga là một thứ súng bắn nước của trẻ con, chĩa vào một ông võ sĩ hay là thuốc độc thấm từ từ vào mục tiêu như phương Tây mong đợi ? Phong tỏa kinh tế của Nga là một bài toán phức tạp, là con dao hai lưỡi.

Cộng đồng quốc tế đã tạm thời loại Nga ra khỏi nhóm G8. Hoa Kỳ và Liên Hiệp Châu Âu đã đưa ra một loạt các biện pháp trừng phạt Matxcơva thôn tính Crimée, gây bất ổn tại miền đông Ukraina. Tây phương dọa sẽ mạnh tay dùng « vũ khí kinh tế » buộc chính quyền Putin làm dịu tình hình Ukraina.
Trước mắt « vũ khí kinh tế » của Tây phương không làm chủ nhân điện Kremli chùn bước. Nga thản nhiên trước chuyện bị gạt khỏi G8 và thượng đỉnh Sotchi dự trù tổ chức vào tháng 6/2014 đã bị 7 cường quốc công nghiệp phát triển nhất thế giới tẩy chay. Đầu tư nước ngoài vào Nga đã ồ ạt rút đi, chỉ số chứng khoán trên thị trường Matxcơva trượt giá, đồng rúp mất đến 20 % trị giá so với đô la trong ba tháng đầu năm 2014.
G8 : « bù nhìn » trong mắt Matxcơva
Bên lề Hội nghị an toàn hạt nhân La Haye hồi tháng 3/2014, lãnh đạo nhóm G7, gồm Mỹ, Canada, Anh, Pháp, Đức, Ý và Nhật Bản đã thông báo tạm thời khai trừ Nga ra khỏi câu lạc bộ khép kín này. Quyết định tẩy chay thượng đỉnh G8 tuy đã làm tổng thống Putin mất mặt nhưng theo phân tích của giám đốc Viện Nghiên cứu về tình hình Châu Âu của Nga, Alexei Khouznetsov, tham gia G8 không phải là « sự sống còn » đối với nước Nga, với kinh tế Nga. Bởi vì trên thực tế, tại các cuộc họp thượng đỉnh lãnh đạo G8 chỉ thảo luận về những vấn đề nghiêm trọng của thế giới nhưng đây không phải là những cuộc họp mà ở đó 7 nước công nghiệp phát triển nhất thế giới và Nga cùng đưa ra những quyết định quan trọng để giải quyết những vấn đề hay những khó khăn đó.
Chuyên gia này đưa ra bằng chứng cụ thể là ngay từ thượng đỉnh G8 đầu tiên năm 1998 tới nay, nhóm G7 + Nga chưa bao giờ thực hiện được những mục tiêu đề ra trong chương trình các cuộc họp. Về phần giám đốc Trung tâm Nghiên cứu về Chiến lược thuộc Viện Khoa học Hàn lâm Nga, Serguei Outkine cũng cho rằng G8 ngày nay không còn có trọng lượng. Ngay từ năm 2011 giới phân tích đã bắt nói tới khả năng thay thế G8 bằng G20. Do vậy ưu tiên của Matxcơva là G20 chứ không phải là G8.
Luận điểm này như vừa được phía Úc củng cố thêm khi Canberra loại trừ khả năng tổ chức thượng đỉnh G20 vào tháng 11/2014 tại Brisbane mà không có sự tham dự của Nga. Kịch bản thượng đỉnh G19 sẽ không xảy tới.
Theo nhà nghiên cứu Philippe Moreau Defarge thuộc Viện Quan hệ Quốc tế Pháp IFRI, G8 là « đứa con của một thời kỳ đã đi qua ». Thực tế cho thấy là nhóm G7 ngày nay không thể vận hành tốt mà không cần đến 13 thành viên còn lại của G20. Về phần mình, bà Isabelle Facon thuộc Quỹ Nghiên cứu Chiến lược, Fondation pour la Recherche Stratégique cho rằng, loại Nga ra khỏi câu lạc bộ G8 trước hết là một biện pháp mang tính biểu tượng nhưng về thực chất thì không có tác động tiêu cực nào đối với nền kinh tế của Nga, đồng thời đây cũng là một dấu hiệu cho thấy sự bất lực của Âu - Mỹ trước một nhà võ sĩ đầy tự tin như chủ nhân điệm Kremli :
« Tôi nghĩ là biện pháp này không đủ mạnh để tổng thống Putin lùi bước trên hồ sơ Ukraina, hay Crimée. Dù sao đi chăng nữa, biện pháp trừng phạt đó không thấm vào đâu so với những gì đang diễn ra trên lãnh thổ Ukraina. Tuy nhiên đối với các nước phương Tây thì đây là một quyết định quan trọng và mang nhiều ý nghĩa bởi vì cộng đồng quốc tế, qua việc loại Nga ra khỏi nhóm G8 cho thấy Matxcơva đã đi ngược lại với tinh thần của nhóm này.
Trước mắt Nga không xứng đáng để tiếp tục là thành viên G8. Ngoài ra đối với Âu - Mỹ, đây cũng là một biện pháp mạnh bởi vì về mặt chính thức thì phương Tây chưa thực sự có những biện pháp trừng phạt kinh tế nhắm vào nước Nga ».
Chuyên gia Facon thuộc Fondation pour la Recherche Stratégique giải thích thêm vì sao Nga không bị loại trừ vĩnh viễn khỏi G8 :
« Đơn giản là vì nhiều nước Âu châu quan niệm rằng không nên đóng tất cả mọi cánh cửa đối với Nga mà nên duy trì một số kênh đối thoại. Tẩy chay thượng đỉnh G8 ở Sotchi là hành vi cảnh cáo. Do vậy vĩnh viễn loại trừ Matxcơva ra khỏi câu lạc bộ 7 nền công nghiệp phát triển nhất thế giới + Nga không hẳn là giải pháp tối ưu.
Trong thông cáo chung kết thúc hội nghị La Haye vừa qua, nhóm G7 cũng đã nêu ra nhiều điều kiện để Nga có thể quay trở lại G8. Tôi cũng xin lưu ý là quốc tế không hề đòi Nga trả lại Crimée cho Ukraina mà chỉ nói tới khả năng Matxcơva hội nhập lại nhóm G8 nếu Nga không gây hấn thêm, không làm nẫu nát thêm tình hình ở Ukraina. Cả Bruxelles lẫn Washington đều thừa biết là Ukraina đã mất đứt vùng Crimée. Nhưng tất cả mọi người đều ý thức được là sẽ không thể nào giải quyết êm thắm vấn đề Ukraina mà không có tiếng nói của Nga ».
Trừng phạt kinh tế : từ lời nói tới hành động
Trở lại với câu hỏi chính đó là Mỹ và Liên Hiệp Châu Âu đã có những biện pháp trừng phạt nào đối với Nga ? Tác động của chúng đối với kinh tế của Nga với Âu-Mỹ ra sao và vì sao cả Bruxelles lẫn Washington đều vẫn còn rất rón rén khi sử dụng vũ khí kinh tế để trừng phạt Matxcơva ?
28 thành viên Liên Hiệp Châu Âu trong phiên họp cấp bộ trưởng Ngoại giao hôm 14/04/2014 dọa siết chặt thêm nữa chính sách trừng phạt kinh tế nhắm vào Nga trong trường hợp đàm phán tay tư về khủng hoảng Ukraina tại Genève trong tuần này thất bại.
Hiện tại Mỹ và châu Âu giới hạn việc cấp visa nhập cảnh, phong tỏa tài sản của một số quan chức Nga (dân biểu và giới quân đội) và Ukraina thân Nga. Có điều, không một người nào trong số 21 nhân vật trong danh sách đen của Liên Hiệp Châu Âu là những cộng tác viên trực tiếp của ông Putin và Bruxelles cũng không nhắm tới lãnh đạo hai tập đoàn dầu khí, Gazprom Rosneft của Nga. Gazprom được coi là cái hầu bao của cả nước Nga, bảo đảm đến ¼ thu nhập của nhà nước.
Tây phương dọa trừng phạt kinh tế và thương mại nước Nga thì nhiều nhưng các biện pháp cụ thể thì vẫn chưa thấy đâu. Giám đốc Quỹ Nghiên cứu về Chiến lược Camille Grand không ngạc nhiên khi thấy Matxcơva vẫn bình chân như vại trước những lời hăm dọa của Mỹ và Châu Âu. Đành rằng kế hoạch của ông Putin muốn xích lại gần với Châu Âu để hiện đại hóa bộ mặt kinh tế, công nghiệp của nước Nga tạm thời bị chựng lại, nhưng Putin đang ấp ủ những tham vọng khác cho nước Nga.
Trong bài xã luận trên tờ Washington Post số đề ngày 19/02/2014, George Will đã ghi nhận « Nước Nga tuy có một đội quân hùng mạnh nhất Châu Âu nhưng về phương diện kinh tế, đây hãy còn là quốc gia thuộc thế giới thứ ba », sống chủ yếu nhờ vào xuất khẩu tài nguyên và nhiên liệu. 50 % tổng kim ngạch xuất khẩu của Nga được đổ vào thị trường Châu Âu. Hà Lan, Đức là những đối tác thương mại quan trọng nhất của Matxcơva trong Liên Hiệp Châu Âu do vậy Bruxelles có vũ khí để mặc cả với Nga.
Hiềm nỗi, biện pháp trừng phạt kinh tế luôn là con dao hai lưỡi mà những tác động đầu tiên sẽ ảnh hưởng tới các tập đoàn sản xuất vũ khí của Tây Âu, đứng đầu là Pháp, Đức...
Nước Anh và Nga thì có mối quan hệ mật thiết về tài chính, Đức thì phụ thuộc vào dầu khí của Gazprom, Rosneft.
Các doanh nghiệp Pháp trong năm 2013 đã xuất khẩu gần 8 tỷ euro sang Nga ; 1200 doanh nghiệp Pháp đang hoạt động tại một đất nước do Putin ngự trị ; ngành ngân hàng Pháp đang nắm trong tay hơn 36 tỷ tín dụng của các tập đoàn Nga. Paris chắc chắn phải cân nhắc kỹ trước khi quyết định trừng phạt nước Nga.
Tóm lại vì những quyền lợi kinh tế riêng của từng nước, 28 thành viên Liên Hiệp Châu Âu đều không mặn mà với viễn cảnh phong tỏa kinh tế nước Nga. Chuyên gia Isabelle Facon thuộc Quỹ Nghiên cứu về Chiến lược phân tích thêm :
« Thực ra mà nói cho đến nay tất cả mọi quốc gia đều đang tập trung vào việc bảo vệ quyền lợi tài chính, kinh tế của mình trước một đối tác có trọng lượng như Nga hơn là vào việc thẳng tay trừng phạt kinh tế chính quyền Matxcơva vì Ukraina. Hơn nữa như vừa nói, trên sân khấu ngoại giao, không ai muốn đóng chặt cửa với Nga. Cả hai mục tiêu duy trì đối thoại và bảo vệ các quyền lợi kinh tế giải thích vì sao tới nay, phương Tây run tay – hay nói đúng hơn là đã nhẹ tay - khi phải trừng phạt Matxcơva.
Vả lại, trong thế giới mở rộng và toàn cầu hóa như ngày nay, trừng phạt kinh tế Nga sẽ bất lợi cho cả đôi bên, chứ không chỉ riêng gì đối với bản thân Liên bang Nga. Đừng quên rằng, Nga và Châu Âu có những mối quan hệ khá chặt chẽ trong đủ mọi lĩnh vực, từ tài chính, thương mại, đầu tư, đến năng lượng … Trong bối cảnh kinh tế Châu Âu đứng trước nhiều thách thức như hiện nay, đương nhiên Bruxelles phải cân nhắc rất kỹ trước khi quyết định trừng phạt Nga ».
Trên thực tế, Liên Hiệp Châu Âu và Mỹ đều có khả năng dùng đòn kinh tế để gây áp lực với Matxcơva nhưng cả Bruxelles lẫn Washington đều muốn tranh gây thù oán với cựu trùm KGB, Vladimir Putin.
Kinh tế Nga đang trong giai đoạn đầy sóng gió : tăng trưởng trong năm 2013 rơi xuống mức thấp nhất kể từ năm 2009 (1,4 %) và đây là thành tích kém cỏi nhất trong số các nền kinh tế đang trỗi dậy.
Trong tháng 3/201 chứng khoán Matxcơva trượt giá không phanh. Đơn vị tiền tệ của Nga rơi xuống thấp kỷ lục so với đồng euro. Ngân hàng Trung ương phải vừa bơm tiền vào các hoạt động kinh tế vừa tăng lãi suất chỉ đạo đang từ 5,5 % lên thành 7 % để hãm bớt hiện tượng chảy máu tư bản và đà ‘rơi tự do’ của đồng rúp. Bà Facon không phủ nhận những tác động của các biện pháp trừng phạt kinh tế nhắm vào nước Nga nhưng không quên nhấn mạnh rằng, trong cuộc đọ sức trên bàn cờ kinh tế thì Matxcơva đang có một lá chủ bài then chốt trong tay : dầu hỏa và khí đốt.
« Điều rõ rệt nhất được ghi nhận tới nay là kể từ đầu khủng hoảng Ukraina, vốn đầu tư vào Nga đã bị ồ át rút ra khỏi đất nước của ông Putin, đặc biệt là trong ba tháng đầu năm 2014. Nhiều dự án đầu tư của Châu Âu và thậm chí là của các nước Châu Á vào Nga cũng đã bị đình chỉ. Một tác động khác là các dự án chuyển giao công nghệ của Châu Âu cho các tập đoàn của Nga cũng sẽ được xét lại rất kỹ.
Đương nhiên trong trung và dài hạn, kinh tế Nga sẽ gặp khó khăn nếu như phương Tây gia tăng các biện pháp trừng phạt kinh tế - nhất là như đã biết, kinh tế Nga đang gặp khó khăn từ hai năm qua. Nhưng tôi nghĩ là phương Tây, chính là châu Âu cũng sẽ bị thiệt hại nhiều trong vụ này chứ không chỉ một mình nước Nga ».
Một câu hỏi rất thực tế là liệu Liên Hiệp Châu Âu ở vào thời điểm này sẽ xoay sở ra sao nếu Matxcơva ngừng cung cấp khí đốt và dầu hỏa cho 28 thành viên trong khối ? Tăng trưởng của khu vực đồng euro đã èo uột -đôi khi mấp mé 0 % - thử hỏi, khối này có thể đương đầu được với thực tế khi mà giá dầu khí trên thế giới đột nhiên tăng vọt lên khoảng từ 120 đến 150 đôla/thùng như ở vào thời điểm những năm 2008 hay không ?
Trong lĩnh vực tài chính, tổng đầu tư trực tiếp nước ngoài của Châu Âu vào Nga là 190 tỷ euro, thêm vào đó là khoảng 90 tỷ công trái phiếu và cổ phiếu của các tập đoàn Nga đang trong tay các nhà đầu tư Châu Âu. Điều gì sẽ xảy tới và ai sẽ lâm vào cảnh « dở khóc dở cười » nếu như Matxcơva quyết định « phong tỏa » vốn của Châu Âu trên lãnh thổ Nga ?
Liên Hiệp Châu Âu vì những ràng buộc kinh tế, tài chính, năng lượng, đang lúng túng trước một nước Nga đang rất tự tin vào những nước cờ mình đang đi. Do vậy dù cứng giọng với Matxcơva nhưng thực lòng Bruxelles vẫn mong Nga biết điều nhượng bộ một chút để giải quyết khủng hoảng Ukraina mà không bên nào mất mặt.
Còn về phía Hoa Kỳ, kinh tế không phải là động lực khiến Washington đã nhẹ tay trừng phạt Matxcơva. Thị trường Mỹ tiêu thụ 4 % tổng kim ngạch xuất khẩu của Nga. Dù vậy chính quyền Obama đã phải nương nhẹ ông Putin vì những lý do địa chính trị : lính Mỹ từ Afghanistan trở về phải đi qua lãnh thổ của Nga. Hơn nữa Washington cần có tiếng nói của Matxcơva để giải quyết các hồ sơ nóng bỏng như hạt nhân Iran hay khủng hoảng Syria và nguyên tử Bắc Triều Tiên.
Trong bối cảnh đó, cả Mỹ lẫn Châu Âu cùng tỏ thái độ cứng rắn với Nga những đó chỉ là những đòn « giơ cao đánh khẽ ». Cựu trùm KGB Putin thừa biết điều này.

 TỪ KHÓA : KINH TẾ - NGA - QUỐC TẾ - TẠP CHÍ - UKRAINA

http://www.viet.rfi.fr/kinh-te/20140415-trung-phat-kinh-te-nga-nuoc-do-la-khoai

Thứ bảy 29 Tháng Ba 2014

Tộc người Tatars ở Crimée trưng cầu dân ý đòi tự trị

Đại hội khẩn cấp của cộng đồng người Tatars tại thành phố Bakhtchyssarai, thuộc vùng tự trị Crimée, ngày 29/03/2014.

REUTERS/Shamil Zhumatov

Tú Anh

Phải chăng Putin đang bị thế gậy ông đập lưng ông ? Hôm nay, 29/03/2014, cộng đồng người Tartar ở Crimée triệu tập đại hội khẩn cấp tại thành phố Bakhtchyssarai sau khi Crimée bị Nga sát nhập qua một cuộc trưng cầu dân ý. Hai trăm đại biểu Tartar cũng quyết định tổ chức trưng cầu dân ý về quyền tự trị.

Theo tuyên bố của lãnh đạo cộng đồng Tatars tại Crimée, ông Refat Chubarov, đã đến lúc mỗi người định đoạt tương lai của mình . Ông đề nghị với các đại biểu biểu quyết một dự thảo nghị quyết kêu gọi "phát động một tiến trình pháp lý chính trị về quyền tự trị dân tộc và lãnh thổ của sắc dân Tatars Crimée trên lãnh thổ lịch sử của mình".
Văn kiện dự thảo nghị quyết nhấn mạnh đến mối quan ngại của người Tatars, khoảng 300.000 người, trước những biến động tại Crimée : quân Nga tràn vào Crimée cùng với dân quân thân Nga uy hiếp binh sĩ Ukraina, trục xuất về nước. Lãnh đạo Hồi giáo, đại giáo sĩ Ravil Gainutdin người Tatars tuyên bố : "Crimée là đất tổ của người Tatars" trong tiếng vỗ tay như sấm dậy.
Cộng đồng Tatars tại Crimée, chiếm 12% dân số, chống lại cuộc trưng cầu dân ý của phe thân Nga hôm 16/03. Người Hồi giáo Tatars không tin cậy Matxcơva từ khi họ bị Stalin lưu đày sang Trung Á hồi Đệ nhị Thế chiến . Hơn 50% bị thiệt mạng trên đường lưu đày . Sau khi Liên Xô sụp đổ, người Tatars sống sót mới được trở về quê quán.

tags: Chính trị - Crimée - Quốc tế - Theo dòng thời sự - Tôn giáo - Tự trị - Ukraina

http://www.viet.rfi.fr/quoc-te/20140329-toc-nguoi-tartar-o-crimee-trung-cau-dan-y-doi-tu-tri