Nhật chuẩn bị bố trí hỏa tiễn trên đảo ở Biển Hoa Đông
Thân nhân thủy thủ đoàn vẫy chào các chiến hạm Nhật lên đường công tác. (Hình minh họa: STR/JIJI Press/AFP/Getty Images)
TOKYO, Nhật (NV) — Bộ Quốc Phòng Nhật hiện đang tính tới việc cải tiến hệ thống hỏa tiễn mới, bay rất nhanh, có tên HVGP, và đưa ra bố trí trên đảo ở Biển Hoa Đông, để đối phó với các hoạt động của Trung Quốc trong khu vực phía Tây Nam nước Nhật.
Theo bản tin của hãng thông tấn UPI thì tờ báo Mainichi Shimbun hôm Thứ Ba, 25 Tháng Hai, loan tin Bộ Quốc Phòng Nhật đang tính đến việc gia tăng tầm hoạt động của loại hỏa tiễn có khả năng đánh chìm hàng không mẫu hạm Trung Quốc này.
Loại hỏa tiễn mới sẽ được bố trí vào năm 2026 để bảo vệ khu vực quần đảo Nansei của Nhật.
Theo các chuyên gia quân sự loại HVGP có đầu đạn sẽ tách rời khỏi hỏa tiễn, sau khi được phóng lên không trung, rồi bay với tốc độ siêu âm về phía mục tiêu, qua sự hướng dẫn của hệ thống định vị GPS.
Hệ thống hỏa tiễn này sẽ sẵn sàng để đối phó với các cuộc tấn công có thể xảy ra, nhắm vào quần đảo Senkaku của Nhật ở Biển Hoa Đông. Trong giai đoạn hai của việc phát triển hỏa tiễn này, quân đội Nhật sẽ tăng cường khả năng của HVGP, với tốc độ nhanh hơn, tầm hoạt động xa hơn, và với mức độ tàn phá cao hơn, theo tờ Mainichi.
Quân đội Nhật hiện đang quan tâm trước sự hiện diện thường xuyên của tàu chiến Trung Quốc quanh hải phận Nhật và việc Bắc Kinh đóng thêm hàng không mẫu hạm.
Năm 2019, Trung Quốc loan báo việc chính thức đưa hàng không mẫu hạm mới, chiếc Shandong, vào hoạt động trong hải quân quốc gia này.
Quần đảo Senkaku được coi là đảo tiền tuyến của Nhật và nằm cách Okinawa, nơi có một căn cứ quân sự lớn của Hoa Kỳ, khoảng 260 dặm. (V.Giang)
Tàu chiến Mỹ-Nga chỉ cách 50 mét là húc nhau trên Biển Hoa Đông
Hình chụp hai chiến hạm Mỹ-Nga chạy sát nhau trên biển. (Hình: US Navy)
TOKYO, Nhật (NV) – Chiếc tuần dương hạm USS Chancellorsville của Mỹ hôm Thứ Sáu, 7 Tháng Sáu, đang hoạt động trong vùng Biển Philippines thì bị một chiến hạm Nga, chiếc Đô Đốc Vinogradov, có hành vi quấy nhiễu khiến chút nữa là gây ra vụ đụng tàu, theo thông báo của Đệ Thất Hạm Đội Mỹ.
Tuy nhiên, phía Nga lại đổ lỗi cho chiếc Chancellorsville là cản trở đường đi của chiếc Vinogradov ở vùng biển Hoa Đông.Chiếc chiến hạm chống tàu ngầm của Nga có “hành vi không an toàn” nhắm vào chiếc Chancellorsville vào lúc khoảng 11 giờ 35 phút sáng, giờ địa phương, theo tin từ Hải Quân Mỹ.
Theo tin này thì chiếc USS Chancellorsville đang thu hồi chiếc trực thăng của mình và đang di chuyển bình thường với tốc độ cố định thì chiếc tàu Nga, lúc đó đang bám theo từ phía sau, bất ngờ phóng lên và tạt ngang vào chiếc tàu Mỹ ở “khoảng cách không an toàn.”
Chiếc chiến hạm Mỹ buộc phải xả hết máy lùi lại để tránh xảy ra vụ đụng tàu trên biển.
Hải Quân Mỹ cho hay họ coi hành động này là không an toàn, không chuyên nghiệp và vi phạm các quy định quốc tế về ngăn ngừa đụng tàu trên biển cũng như các quy định khác.
Bản thông cáo của cả hai phía Mỹ và Nga cũng không đồng ý về nơi xảy ra vụ này.
Chiếc USS Chancellorsville. (Hình: US Navy)
Phía Mỹ nói nơi xẩy ra là trong vùng biển Philippines, còn Nga nói là trong vùng biển Hoa Đông, gần quần đảo Senakaku (Trung Quốc gọi là Diaoyu), nằm về phía Nam nước Nhật và phía Đông Đài Loan.
Nguồn tin từ truyền thông Nga nói rằng chiếc tuần dương hạm Chancellorsville bất ngờ đổi hướng và cắt ngang trước mặt chiếc Đô Đốc Vinogradov, chỉ cách có 50 mét.
Luật hàng hải quốc tế đòi hỏi các tàu bè lưu thông trên biển phải giữ khoảng cách an toàn, thường là 1,000 mét khi đi ngang nhau. Các tàu hải quân không được cản trở hoạt động của các tàu khác khi đang có phi cơ cất hay hạ cánh.
Chiếc Chancellorsville, có bến nhà tại cảng Yokosuka, Nhật, gồm thủy thủ đoàn gồm khoảng 30 sĩ quan và 300 đoàn viên. Chiến hạm trang bị đủ loại võ khí tối tân, có thể dùng chống chiến hạm, phi cơ, tàu ngầm và tấn công các mục tiêu trên đất liền bằng hỏa tiễn hành trình. (V.Giang)
Dàn khoan khai thác khí tại vùng mà Trung Quốc gọi là Xuân Hiểu (Chunxiao), còn đối với Nhật là SirakabaReuters/Kyodo
Nhật Bản hôm nay 07/02/2019 lên tiếng phản đối việc Trung Quốc tiếp tục đưa tàu khoan dầu đến một mỏ khí đốt tại vùng biển tranh chấp ở biển Hoa Đông.
Phản kháng của Nhật thông qua con đường ngoại giao được đưa ra sau khi Tokyo khẳng định chiếc tàu này vào tháng Giêng đã di chuyển đến gần đường phân cách giữa hai nước trên biển Hoa Đông, dường như đang thăm dò tài nguyên. Trước đó vào tháng 9/2018, Nhật đã phát hiện chiếc tàu đang khoan dầu khí, sau đó tàu này dời đi nơi khác.
Chánh văn phòng nội các Nhật, ông Yoshihide Suga, tuyên bố: « Thật vô cùng đáng tiếc là Trung Quốc vẫn tiếp tục đơn phương triển khai các hoạt động này ».
Bắc Kinh hiện có 16 dàn dầu khí bên phía Trung Quốc, ở gần đường ranh giới vùng đặc quyền kinh tế. Tokyo lo sợ Trung Quốc âm thầm hút đi tài nguyên dầu khí bên phía Nhật.
Phát hiện trên đây diễn ra trong bối cảnh quan hệ Nhật-Trung đang có tiến triển. Hôm thứ Bảy, đôi bên đã thỏa thuận đẩy nhanh việc chuẩn bị chuyến viếng thăm Nhật Bản của ông Tập Cận Bình. Trong cuộc gặp tại Bắc Kinh, thứ trưởng ngoại giao Nhật Takeo Mori và ngoại trưởng Trung Quốc Vương Nghị khẳng định đó là « sự kiện quan trọng nhất trong năm nay » của cả hai nước.
Bộ trưởng Quân Lực Pháp Florence Parly và ngoại trưởng Jean-Yves Le Drian chào đón ngoại trưởng Nhật Taro Konvà bộ trưởng Quốc Phòng Takeshi Iwaya tại Brest.AFP
Sau kỳ họp ngoại giao-quốc phòng lần thứ năm, theo công thức 2+2 hôm thứ sáu 11/01/2019 tại Brest, Pháp và Nhật cùng phản đối « thái độ hung hăng của Trung Quốc tại Biển Hoa Đông và Biển Đông». Hai bên thông báo « nâng cao hợp tác giữa Lực lượng Phòng vệ Nhật Bản và các đơn vị quân đội Pháp đóng tại các đảo ở Nam Thái Bình Dương ».
Quyết tâm tăng cường hợp tác an ninh Pháp-Nhật được thể hiện trong cuộc họp báo chung hôm thứ Sáu tại quân cảng Brest, miền tây bắc nước Pháp, theo nhận định của hãng thông tấn NHK. Bốn quan chức cao cấp gồm ngoại trưởng Nhật Bản Kono Taro và bộ trưởng Quốc Phòng Iwaya Takeshi, ngoại trưởng Pháp Jean-Yves Le Drian và bộ trưởng bộ Quân Lực Florence Parly cùng bày tỏ quan ngại « sâu sắc » và lên án « mạnh mẽ » Trung Quốc gia tăng hoạt động quân sự ở Biển Hoa Đông và Biển Đông, làm tình hình căng thẳng.
Để đối phó với mối đe dọa này, hai bên quyết định « nâng cao hợp tác » giữa quân đội Nhật và các đơn vị Pháp đóng tại Nam Thái Bình Dương (đảo Nouvelle Calédonie) từ quân sự cho đến khoa học, công nghệ, môi trường và năng lượng.
Hiện nay, hai nước đã và đang chuẩn bị các cuộc tập trận chung và có dự án chế tạo « tàu ngầm tự hành săn thủy lôi ».
Không quân Nhật sẽ trang bị hệ thống phá sóng truyền tin
Về phần Tokyo, để đối phó với nguy cơ bị không quân Trung Quốc và Nga uy hiếp và xâm lăng, máy bay quân sự Nhật sẽ được trang bị hệ thống tấn công điện tử để phá sóng ra-đa và truyền tin đối phương. Mục tiêu thứ nhất là tăng cường khả năng tự vệ chống tên lửa có trang bị hệ thống nhiễu sóng đánh lừa ra-đa Nhật Bản. Mục đích thứ hai là vô hiệu hóa từ xa khả năng tấn công của không quân, hải quân hay bất cứ một lực lượng nào của đối phương muốn xâm lăng nước Nhật.
Kế hoạch này đã được đưa vào ngân sách quốc phòng kể từ năm tới 2020.
Nhật báo Yomiuri thiên hữu cho biết chính phủ rút tỉa bài học Ukraina năm 2014. Khi Nga sáp nhập bán đảo Crimée, hệ thống truyền tin liên lạc giữa bộ chỉ huy và các đơn vị Ukraina bị Nga phá sóng làm tê liệt. Quân đội Trung Quốc cũng đã trang bị cho các tiền đồn ở Biển Đông loại vũ khí điện tử này.
Báo chí Hồng Kông hôm qua, 22/04/2018, tiết lộ một dự án nghiên cứu hải dương của Trung Quốc, chủ trương vạch ra « đường ranh giới mới » trên Biển Đông, nhằm « tạo điều kiện cho nghiên cứu » về tài nguyên và « gia tăng sức nặng » cho các đòi hỏi chủ quyền của Bắc Kinh tại vùng biển tranh chấp. Tuy nhiên, theo nhiều nhà quan sát, trước mắt, ít có khả năng Bắc Kinh chấp nhận « đường 9 đoạn nối liền », vì Trung Quốc lo ngại các phản đối dữ dội của quốc tế.
Trả lời nhật báo Hồng Kông South China Morning Post, một nhà khoa học Trung Quốc tham gia vào dự án này cho biết « đường ranh giới mới », cụ thể là việc nối liền đường « 9 đoạn » (còn được gọi là đường chữ U hay « Lưỡi bò »), cho phép Trung Quốc xác định rõ hơn quyền lợi của mình tại khu vực vẫn được Bắc Kinh coi là có « các quyền lịch sử ». « Ngay sau khi » ranh giới mới được xác nhận, các nhà nghiên cứu sẽ đo lường « tổng trữ lượng dầu khí », « khoáng sản » và các nguồn tài nguyên dưới biển khác. Trong phạm vi « đường 9 đoạn nối liền » này, Bắc Kinh có toàn quyền đòi hỏi quyền khai thác hải sản, hay các tài nguyên dưới lòng biển.
Bộ Ngoại Giao Trung Quốc không trả lời báo Hồng Kông về vấn đề này. Các dữ liệu đã sẵn sàng
Nhà khoa học xin ẩn danh nói trên cho biết thêm là hiện tại « các dữ liệu GPS đã sẵn sàng ». Về mặt kỹ thuật, có nhiều phương án xác định ranh giới, « với độ chính xác từ một kilomet đến vài centimet ». Dự án nghiên cứu được chính quyền trung ương và tỉnh Quảng Đông tài trợ. Theo South China Morning Post, có thể tham khảo dự án « đường 9 đoạn nối liền » trên trang nhà của tạp chí khoa học China Science Bulletin (của Viện Nghiên cứu Hải dương và Ranh giới trên biển ở Vũ Hán [Wuhan]).
South China Morning Post cũng chú ý đến một nhận định của giáo sư Dư Mẫn Hữu (Yu Minyou), giám đốc Viện Nghiên cứu Hải dương và Ranh giới trên biển ở Vũ Hán, theo đó, chính quyền Trung Quốc cần đến một tấm bản đồ 9 đoạn nối liền, ít nhất về mặt khoa học, để ước lượng được cụ thể các nguồn tài nguyên, và có các số liệu cụ thể để thương lượng với các nước láng giềng. Theo ông, quan điểm của Trung Quốc là « các tranh chấp (tại Biển Đông) sẽ được giải quyết trong tương lai », trước mắt cần đàm phán « chia sẻ tài nguyên với các láng giềng », quan điểm của Bắc Kinh là « mở và rõ ràng ». Yêu sách 9 đoạn đã bị tòa quốc tế bác bỏ
Trên thực tế, yêu sách « 9 đoạn » của Trung Quốc, được chính quyền Quốc Dân Đảng và tiếp theo đó là chính quyền cộng sản Trung Quốc đưa ra cuối thập niên 1940 - đầu thập niên 1950, đã bị Tòa Án Trọng Tài Thường Trực, có trụ sở tại La Haye, bác bỏ hồi tháng 7/2016, trong vụ kiện nổi tiếng mà nguyên đơn là Philippines.
Đường 9 đoạn khởi đầu từ vùng cửa vịnh Bắc Bộ, kết thúc ở vùng biển nam Đài Loan, lan rộng xuống phía nam Biển Đông, ăn sâu vào các vùng đặc quyền kinh tế của Việt Nam, Philippines và một số quốc gia Đông Nam Á khác, bao gồm các quần đảo Hoàng Sa, Trường Sa, bãi cạn Scarborough, mà nhiều quốc gia Đông Nam Á đòi hỏi chủ quyền.
Theo chuyên gia về an ninh biển quốc tế, tiến sĩ Ian J. Storey, Viện Nghiên cứu Đông Nam Á Yusof Ishak, Singapore, nếu Bắc Kinh chính thức tuyên bố chủ quyền với « đường 9 đoạn nối liền », thì đây sẽ là hành động « phủ nhận hoàn toàn » quyết định của tòa án quốc tế, và sẽ bị các nước Đông Nam Á cũng như quốc tế phản đối mạnh, trong khi một số người cho rằng, sở dĩ Trung Quốc thua kiện tại Tòa Trọng Tài Thường Trực là do đường 9 đoạn không phải là một vùng lãnh thổ được xác định rõ.
Về phần mình, một chuyên gia chính phủ Trung Quốc làm việc tại Viện Nghiên Cứu Nam Hải (tức Biển Đông), có trụ sở tại Hải Nam, thừa nhận là có rất ít khả năng Bắc Kinh chính thức sử dụng bản đồ đường 9 vạch nối liền, vì quan điểm này sẽ bị « rất nhiều nhà ngoại giao và giới chuyên gia về luật biển phản đối ».
Chuyên gia này cho rằng các đàm phán về tranh chấp Biển Đông đang « đi theo hướng đúng » và « giờ đây không phải là lúc áp đặt một đường ranh giới mới ».
Các máy bay chiến đấu Trung Quốc J-15 cất cánh từ tàu sân bay Liêu Ninh. Ảnh chụp ngày 02/01/2017.STR / AFP
Các hành động thị uy trên biển của Bắc Kinh tiếp tục diễn ra. Theo một bản tin của Tân Hoa Xã tối hôm qua, 23/04/2018, Trung Quốc đã lại cho tiến hành tập trận bắn đạn thật ở vùng biển Hoa Đông.
Đây là đợt tập trận mới nhất trong một loạt cuộc tập trận trong được Bắc Kinh tung ra từ đầu tháng Tư đến nay trên các vùng biển quanh Trung Quốc.
Theo hãng tin chính thức của Trung Quốc, thì một đội tàu Trung Quốc, trong đó có tàu sân bay Liêu Ninh và các chiến đấu cơ J-15 đã tham gia cuộc tập trận phòng không, và chống tàu ngầm, sử dụng đến các loại vũ khí phòng không và chống ngầm để đối phó với một kẻ thù giả định.
Tân Hoa Xã tuy nhiên không cho biết là cuộc tập trận diễn ra ở địa điểm cụ thể nào trên biển Hoa Đông.
Cuộc tập trận này được cho là sẽ bị Nhật Bản phản ứng gay gắt vì từ trước đến nay, Tokyo luôn luôn phản đối việc Bắc Kinh thường xuyên đưa tàu hải cảnh xâm nhập vùng biển quanh quần đảo Senkaku/Điếu Ngư mà hai bên tranh chấp ở biển Hoa Đông.
Trong vòng 10 ngày qua, nhóm tàu sân bay Liêu Ninh tiến hành hàng loạt cuộc tập trận ở tây Thái Bình Dương, Biển Đông và eo biển Đài Loan.
Hãng tin AFP của Pháp bình luận đây tiếp tục là một hành động phô diễn sức mạnh của hải quân Trung Quốc trên các vùng biển tranh chấp, vốn gây không ít lo lắng cho các nước láng giềng.
Giới quan sát đặc biệt chú ý đến việc hàng không mẫu hạm Liêu Ninh xuất hiện trong mọi cuộc tập trận thị uy. Đặc biệt gây quan ngại ở Đài Bắc là hai cuộc tập trận khác nhau gần Đài Loan.
Chính quyền Đài Loan đã có phản ứng và theo hãng tin Anh Reuters, Đài Loan sẽ lại tập trận vào tuần tới, và đặc biệt tập huấn việc đẩy lùi lực lượng xâm chiếm đảo, sửa chữa khẩn cấp các sân bay và căn cứ không quân, và điều phối việc sử dụng các loại drone dân sự.
Bộ trưởng Quốc Phòng Nhật Tomomi Inada (T) đón đồng nhiệm Mỹ James Mattis (P) tại bộ Quốc Phòng, Tokyo, ngày 04/02/2017.Reuters
Bắc Kinh lại tố Mỹ « gây bất ổn » khu vực châu Á Thái Bình Dương. Sau khi thăm Seoul, ngày thứ Bảy 04/02/2017, tân bộ trưởng quốc phòng Mỹ James Mattis đến Tokyo và được chính thủ tướng Shinzo Abe đón tiếp. Cũng như vài giờ trước tại Seoul, chủ nhân mới Lầu Năm Góc tái xác quyết lời cam kết của Mỹ ủng hộ hai nước đồng minh khi bị xăm lăng. Đặc biệt là đối với Nhật Bản, Hoa Kỳ « tiếp tục nhìn nhận quyền quản lý của Tokyo trên các đảo ở Hoa Đông và sẽ đẩy lui mọi cuộc tấn công vào lãnh thổ Nhật và vào những nơi này » đúng theo điều 5 của hiệp ước quốc phòng hỗ tương.
Từ Tokyo, thông tín viên Frédéric Charles tường thuật :
" Vừa đặt chân đến Tokyo, bộ trưởng quốc phòng Mỹ được thủ tướng Shinzo Abe, chứ không phải là người đồng cấp Tomomi Inada, tiếp kiến. Tân bộ trưởng quốc phòng Mỹ tuyên bố ngay « Hoa Kỳ 100% vai kề vai với nhân dân Nhật Bản » và sau đó ông nói thêm để trấn an lãnh đạo Nhật Bản là theo hiệp định an ninh chung, Hoa Kỳ cũng có bổn phận bảo vệ các hải đảo tí hon Senkaku-Điếu ngư đang bị Trung Quốc, từ khi tranh giành chủ quyền,thường xuyên đưa tàu chiến vãng lai dòm ngó. Tokyo đang tìm cách thăm dò ý định của Washington từ khi tân tổng thống Mỹ Donald Trump dường như muốn xét lại những cam kết quân sự với Nhật Bản trong khu vực mà nguy cơ Bắc Triều Tiên dùng vũ khí hạt nhân để tấn công càng ngày càng được xem là có xác suất cao. Cựu đại tướng James Mattis rất được kính trọng tại Nhật Bản, ông từng phục vụ tại Okinawa trong một thời gian của đời binh nghiệp. Thế nhưng chính phủ Nhật tự hỏi liệu những cam kết của chủ nhân Lầu Năm Góc có được chủ nhân Nhà Trắng chia sẻ « 100% hay không » ? Trong mùa tranh cử vừa qua, ông Donald Trump đã gián tiếp cho biết là muốn để cho Nhật Bản một mình lo liệu, trang bị vũ khí hạt nhân để tự vệ nếu Tokyo từ chối đóng góp thêm cho các căn cứ quân sự Mỹ tại Nhật Bản. Từ nay, Nhật Bản phải thích ứng với một chính quyền mị dân và khó lường tại Washington."
Bắc Kinh phản ứng mạnh mẽ
Theo AFP, ngay sau khi bộ trưởng quốc phòng Mỹ tuyên bố « ủng hộ Nhật bảo vệ Senkaku-Điếu Ngư » Tân Hoa Xã Trung Quốc, trích dẫn phát ngôn viên bộ Ngoại Giao Trung Quốc Lục Khảng, lên án Washington « đụng chạm đến chủ quyền lãnh thổ từ xa xưa của Trung Quốc , gây bất ổn định cho khu vực ».
Một số báo Mỹ đưa tin Thượng nghị sĩ Marco Rubio hôm 6/12 đã đề xuất một dự luật đặt ra những hạn chế đối với các cá nhân hoặc pháp nhân tiếp tay cho hành vi hung hăng của Trung Quốc ở Biển Đông và Biển Hoa Đông. Một chuyên gia ở Hà Nội cho rằng Việt Nam sẽ hoan nghênh dự luật này.
Dự luật của vị thượng nghị sĩ đảng Cộng hòa đại diện bang Florida có tên “Đạo luật Trừng phạt Biển Đông và Biển Hoa Đông”.
Các biện pháp trừng phạt được đề xuất bao gồm cấm visa Mỹ đối với các cá nhân, pháp nhân Trung Quốc nào đóng góp cho các công trình đe dọa đến hòa bình trong khu vực, thực hiện trừng phạt các pháp nhân hưởng lợi từ các hoạt động trong trường hợp Trung Quốc có hành động quân sự hung hăng, yêu cầu lập phúc trình về những người liên quan đến các hành động có thể bị trừng phạt, và hạn chế viện trợ nước ngoài đối với những nước công nhận chủ quyền của Trung Quốc ở các vùng biển này.
Diễn dịch một cách khái quát, dự luật sẽ nhắm mục tiêu vào nhiều đối tượng, từ nhân viên tuần duyên và hải quân Trung Quốc, cho đến các công ty xây dựng và đội ngũ ngư dân thực hiện việc tuần tra trá hình ở vùng biển xa xôi cách bờ biển Trung Quốc.
Ông Rubio nói những hàng động hung hăng của Trung Quốc ở Biển Đông không có tính chính danh, đe dọa an ninh khu vực và thương mại của Mỹ. Ông nói không thể để an ninh của các đồng minh của Mỹ trong khu vực và các quyền lợi kinh tế của Mỹ bị ảnh hưởng vì những vi phạm các chuẩn mực quốc tế của Trung Quốc giữa lúc nước này theo đuổi mộng bá chủ ở Biển Đông và Biển Hoa Đông.
Vị thượng nghị sĩ Mỹ từng tranh cử tổng thống nhấn mạnh: “Các hành động bất chính của Bắc Kinh ở các vùng biển này phải chấm dứt, và những biện pháp trừng phạt được đề xuất trong dự luật này sẽ buộc những kẻ vi phạm phải chịu trách nhiệm, và như vậy sẽ có tác dụng răn đe với những kẻ khác”.
Thượng nghị sĩ Rubio nói thêm rằng: “Phù hợp với luật quốc tế, không nên cho phép Trung Quốc can thiệp theo bất cứ cách nào với tàu thuyền, máy bay dân sự hay quân sự của tất cả các nước tự do sử dụng vùng biển và vùng trời ở Biển Đông và Biển Hoa Đông”.
Từ Hà Nội, Tiến sĩ Trần Công Trục nói với VOA việc một thượng nghị sĩ Mỹ đề xuất một dự luật như vậy là “nên có, nên làm”.
Vị cựu Trưởng ban Biên giới Chính phủ của Việt Nam chỉ ra rằng hoạt động xây đảo nhân tạo của Trung Quốc ở Biển Đông đã bị nhiều nước coi là gây hủy hoại môi trường và là “một tội ác đối với nhân loại”. Ông nói thêm nếu Trung Quốc dùng các đảo đó để cản trở tự do đi lại trên tuyến thương mại huyết mạch, đó sẽ là một vi phạm lớn đối với Công ước Luật Biển và các luật khác.
Tiến sĩ Trục cho rằng nếu dự luật được Quốc hội Mỹ thông qua, Việt Nam sẽ hoan nghênh:
“Nếu mà cái bộ luật của ông thượng nghị sĩ đặt ra những việc liên quan đó, rõ ràng đây là những tiếng nói hết sức có giá trị để bảo vệ lấy sự đúng đắn, thượng tôn pháp luật, và trừng trị những kẻ mà có thể đã có những hành động gây nguy hiểm cho loài người. Cái điều này tôi nghĩ Việt Nam chúng tôi sẽ hoan nghênh thôi. Nó là đóng góp chung cho cuộc sống, môi trường sống của nhân loại và đảm bảo cho nền hòa bình, an ninh khu vực, của nhân loại và lợi ích kinh tế chung của mọi người thì rõ ràng không có lý gì không hoan nghênh cả. Nếu như điều đó biến thành hiện thực, thì đó là sự đóng góp rất lớn cho nhân loại”.
Vị chuyên gia với kinh nghiệm 30 năm làm việc cho Ban Biên giới Chính phủ Việt Nam nhận định Trung Quốc sẽ phản ứng với dự luật vì nước này “đương nhiên tìm mọi cách để phản đối” các động thái “trái với ý đồ, trái với tính toán” của họ. Mặc dù vậy, ông Trục cho rằng khi Mỹ, Việt Nam và các nước có động thái “vì lợi ích chung, thượng tôn pháp luật” họ “không có gì phải quan ngại”. Theo ông, Mỹ và các nước cũng cần kêu gọi cộng đồng quốc tế ủng hộ những động thái như vậy.
Bà Bonnie Glaser, một nhà phân tích chính sách đối ngoại tại Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế (CSIS) ở thủ đô Washington, cũng cho rằng dự luật của ông Rubio là đáng hoan nghênh. Bà nói với tờ Foreign Policy rằng dự luật này nhắc nhở rằng Mỹ có nhiều công cụ có thể sử dụng để gây ảnh hưởng đến chính sách của Trung Quốc ở Biển Đông và Biển Hoa Đông.
Bà nói ngay cả khi dự luật không được thông qua, nó vẫn có tác dụng gợi ý với chính quyền mới của Mỹ rằng các tiếp cận nhắm mục tiêu vào các cá nhân và công ty dính líu đến hoạt động quân sự, xây dựng và bồi đắp ở Biển Đông và Biển Hoa Đông sẽ có ích cho việc Mỹ đóng vai trò chủ đạo trong vấn đề này và khôi phục mức độ đáng tin cậy của Mỹ.
-- Chia sẻ tin tức của VOA Tiếng Việt để mọi người có thông tin mới nhất về tình hình Việt Nam và thế giới bạn nhé! --
(Nếu bạn đang vào Facebook trên điện thoại, hãy bấm vào hình có biểu tượng tia sét bên dưới để đọc tin tức và xem thêm các hình ảnh, video của VOA!)
Chuyên gia: Việt Nam sẽ hoan nghênh dự luật Mỹ trừng phạt Trung Quốc
Một số báo Mỹ đưa tin Thượng nghị sĩ Marco Rubio hôm 6/12 đã đề xuất một dự luật đặt ra những hạn chế đối với các cá nhân hoặc pháp nhân tiếp tay cho hành vi hung hăng của Trung Quốc ở Biển Đông và Biển Hoa Đông. Một chuyên gia ở Hà Nội cho rằng Việt Nam sẽ hoan nghênh dự luật này.
Dự luật của vị thượng nghị sĩ đảng Cộng hòa đại diện bang Florida có tên “Đạo luật Trừng phạt Biển Đông và Biển Hoa Đông”.
Các biện pháp trừng phạt được đề xuất bao gồm cấm visa Mỹ đối với các cá nhân, pháp nhân Trung Quốc nào đóng góp cho các công trình đe dọa đến hòa bình trong khu vực, thực hiện trừng phạt các pháp nhân hưởng lợi từ các hoạt động trong trường hợp Trung Quốc có hành động quân sự hung hăng, yêu cầu lập phúc trình về những người liên quan đến các hành động có thể bị trừng phạt, và hạn chế viện trợ nước ngoài đối với những nước công nhận chủ quyền của Trung Quốc ở các vùng biển này.
Diễn dịch một cách khái quát, dự luật sẽ nhắm mục tiêu vào nhiều đối tượng, từ nhân viên tuần duyên và hải quân Trung Quốc, cho đến các công ty xây dựng và đội ngũ ngư dân thực hiện việc tuần tra trá hình ở vùng biển xa xôi cách bờ biển Trung Quốc.
Ông Rubio nói những hàng động hung hăng của Trung Quốc ở Biển Đông không có tính chính danh, đe dọa an ninh khu vực và thương mại của Mỹ. Ông nói không thể để an ninh của các đồng minh của Mỹ trong khu vực và các quyền lợi kinh tế của Mỹ bị ảnh hưởng vì những vi phạm các chuẩn mực quốc tế của Trung Quốc giữa lúc nước này theo đuổi mộng bá chủ ở Biển Đông và Biển Hoa Đông.
Vị thượng nghị sĩ Mỹ từng tranh cử tổng thống nhấn mạnh: “Các hành động bất chính của Bắc Kinh ở các vùng biển này phải chấm dứt, và những biện pháp trừng phạt được đề xuất trong dự luật này sẽ buộc những kẻ vi phạm phải chịu trách nhiệm, và như vậy sẽ có tác dụng răn đe với những kẻ khác”.
Thượng nghị sĩ Rubio nói thêm rằng: “Phù hợp với luật quốc tế, không nên cho phép Trung Quốc can thiệp theo bất cứ cách nào với tàu thuyền, máy bay dân sự hay quân sự của tất cả các nước tự do sử dụng vùng biển và vùng trời ở Biển Đông và Biển Hoa Đông”.
Từ Hà Nội, Tiến sĩ Trần Công Trục nói với VOA việc một thượng nghị sĩ Mỹ đề xuất một dự luật như vậy là “nên có, nên làm”.
Vị cựu Trưởng ban Biên giới Chính phủ của Việt Nam chỉ ra rằng hoạt động xây đảo nhân tạo của Trung Quốc ở Biển Đông đã bị nhiều nước coi là gây hủy hoại môi trường và là “một tội ác đối với nhân loại”. Ông nói thêm nếu Trung Quốc dùng các đảo đó để cản trở tự do đi lại trên tuyến thương mại huyết mạch, đó sẽ là một vi phạm lớn đối với Công ước Luật Biển và các luật khác.
Tiến sĩ Trục cho rằng nếu dự luật được Quốc hội Mỹ thông qua, Việt Nam sẽ hoan nghênh:
“Nếu mà cái bộ luật của ông thượng nghị sĩ đặt ra những việc liên quan đó, rõ ràng đây là những tiếng nói hết sức có giá trị để bảo vệ lấy sự đúng đắn, thượng tôn pháp luật, và trừng trị những kẻ mà có thể đã có những hành động gây nguy hiểm cho loài người. Cái điều này tôi nghĩ Việt Nam chúng tôi sẽ hoan nghênh thôi. Nó là đóng góp chung cho cuộc sống, môi trường sống của nhân loại và đảm bảo cho nền hòa bình, an ninh khu vực, của nhân loại và lợi ích kinh tế chung của mọi người thì rõ ràng không có lý gì không hoan nghênh cả. Nếu như điều đó biến thành hiện thực, thì đó là sự đóng góp rất lớn cho nhân loại”.
Vị chuyên gia với kinh nghiệm 30 năm làm việc cho Ban Biên giới Chính phủ Việt Nam nhận định Trung Quốc sẽ phản ứng với dự luật vì nước này “đương nhiên tìm mọi cách để phản đối” các động thái “trái với ý đồ, trái với tính toán” của họ. Mặc dù vậy, ông Trục cho rằng khi Mỹ, Việt Nam và các nước có động thái “vì lợi ích chung, thượng tôn pháp luật” họ “không có gì phải quan ngại”. Theo ông, Mỹ và các nước cũng cần kêu gọi cộng đồng quốc tế ủng hộ những động thái như vậy.
Bà Bonnie Glaser, một nhà phân tích chính sách đối ngoại tại Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế (CSIS) ở thủ đô Washington, cũng cho rằng dự luật của ông Rubio là đáng hoan nghênh. Bà nói với tờ Foreign Policy rằng dự luật này nhắc nhở rằng Mỹ có nhiều công cụ có thể sử dụng để gây ảnh hưởng đến chính sách của Trung Quốc ở Biển Đông và Biển Hoa Đông.
Bà nói ngay cả khi dự luật không được thông qua, nó vẫn có tác dụng gợi ý với chính quyền mới của Mỹ rằng các tiếp cận nhắm mục tiêu vào các cá nhân và công ty dính líu đến hoạt động quân sự, xây dựng và bồi đắp ở Biển Đông và Biển Hoa Đông sẽ có ích cho việc Mỹ đóng vai trò chủ đạo trong vấn đề này và khôi phục mức độ đáng tin cậy của Mỹ.
Quân nhân Nhật Bản canh gác một hệ thống phòng thủ tên lửa PAC-3 địa đối không, đặt tại bộ Quốc Phòng Nhật Bản, Tokyo. Ảnh chụp ngày 07/12/2012.REUTERS/Issei Kato
Vào năm 2017, ngân sách quốc phòng Nhật Bản có khả năng vượt mức 51 tỷ đô la. Một phần không nhỏ của ngân sách được dùng cho việc nâng cấp kho vũ khí.
Để giải thích cho việc này, Tokyo thường nhấn mạnh đến mối đe dọa đến từ Bắc Triều Tiên. Tuy nhiên, khi phân tích kỹ các khoản chi dự trù - được báo chí Nhật ngày 19/08/2016 tiết lộ - giới quan sát có thể nhận ra ngay phần lớn đều nhằm đối phó với Trung Quốc, vẫn hung hăng đe dọa Nhật Bản trên vấn đề chủ quyền quần đảo Senkaku/Điếu Ngư.
Điểm nổi bật nhất trong kế hoạch hiện đại hóa kho vũ khí của Nhật Bản trong thời gian tới đây là quyết tâm chế tạo một loại chiến đấu cơ không người lái trong vòng 20 năm sắp tới, theo hai bước : 10 năm đầu hoàn thanh kiểu máy bay trinh sát không người lái, và 10 năm sau đó, chuyển qua việc phát triển một chiến đấu cơ không người lái.
Đó tuy nhiên là hướng lâu dài. Còn trước mắt, quốc phòng Nhật Bản phải quan tâm đến hai nhân tố Bắc Triều Tiên và Trung Quốc.
Mục tiêu đối phó với hiểm họa đến từ Bắc Triều Tiên được thể hiện rõ qua dự kiến chi khoảng 1 tỷ đô la (100 tỷ yen) để nâng cấp hệ thống phòng thủ tên lửa PAC-3, cho phép mở rộng gấp đôi tầm hoạt động của hệ thống này lên thành hơn 30 km.
Điều này cần phải được mau chóng tiến hành nhằm đối phó với việc Bình Nhưỡng liên tiếp tiến hành nhiều vụ phóng tên lửa gần đây, và đã khoe rằng họ đã thu nhỏ thành công đầu đạn nguyên tử.
Nhân tố Bắc Triều Tiên cũng thể hiện rõ trong khoản chi tiêu dành cho việc sản xuất phiên bản Block IIA của hệ thống tên lửa Standard Missile-3 do Mỹ và Nhật Bản cùng phát triển để có thể bắn hạ tên lửa của đối phương ở tầm cao hơn.
Đáng chú ý hơn cả tuy nhiên lại là những khoản chi nhằm chống Trung Quốc.
Nhật báo Yomiuri đầu tuần này đã tiết lộ việc Tokyo sẽ cho chế tạo một loại tên lửa địa đối hải, có tầm bắn 300 km nhằm tăng cường việc bảo vệ các hòn đảo xa xôi ở phía nam, trong đó có quần đảo Senkaku/Điếu Ngư trên Biển Hoa Đông đã bị Trung Quốc đòi chủ quyền.
Trong kế hoạch chi tiêu được báo chí tiết lộ ngày 19/08, Tokyo cũng sẽ dành một khoản ngân sách lớn cho việc mua phiên bản nâng cấp của chiến đấu cơ tàng hình F-35 do hãng Lockheed Martin của Mỹ chế tạo.
Việc tăng cường hiệu năng của lực lượng không quân rất cần thiết trong bồi cảnh trong thời gian gần đây, Bắc Kinh không ngần ngại pho trương uy lực không quân của họ trên Biển Đông, đồng thời cho phi cơ thâm nhập vùng không phận của quần đảo Senkaku/Điếu Ngư, hay áp sát không phận Nhật Bản.
Trên bộ, ngân sách mới của Nhật Bản cũng sẽ chú ý đến việc tăng cường năng lực cho lực lượng tuần duyên tại khu vực quần đảo Miyakojima và Amami Oshima ở phía Nam, mục tiêu cũng nhằm đối phó với những hành động quyết đoán của Trung Quốc ở Biển Hoa Đông.
Máy bay trinh thám P-3C Orion của Nhật Bản tại sân bay Puerto Princesa, Philippines, ngày 23/06/2015REUTERS/Romeo Ranoco
Hôm nay, 11/01/2016, báo Yomiuri Shimbun của Nhật loan tin, bộ Quốc phòng Nhật đã quyết định đưa các máy bay tuần tra loại P-3C đang làm nhiệm vụ tuần tra chống cướp biển ở ngoài khơi Somali về nước để tập trung vào nhiệm vụ giám sát vùng Biển Đông.
Theo nguồn tin trên, các máy bay trinh sát P-3C sẽ được điều động tăng cường các hoạt động giám sát trên các khu vực đang có tranh chấp biển đảo giữa Trung Quốc và những nước trong khu vực Đông Nam Á như Philippines hay Việt Nam.
Trước đây các máy bay P-3C thuộc lực lượng hải quân Nhật vẫn tham gia vào lực lượng đa quốc gia trong lĩnh vực chống cướp biển ngoài khơi Somali. Cứ 3 tháng một lần máy bay Nhật lại cất cánh làm nhiệm vụ giám sát ở vùng biển Châu Phi.
Vẫn theo báo Nhật, thì trước đây các máy bay của nước này vẫn tiếp nhiên liệu ở các căn cứ tương đối xa khu vực Biển Đông như Singapore hoặc Thái Lan. Giờ đây có thể các máy bay Nhật sẽ chọn việc tiếp nhiên liệu ở các cơ sở xung quanh Biển Đông như ở Việt Nam, Philippines và Malaysia.
Tờ báo cũng nhắc lại, trong chuyến thăm Việt Nam của Bộ trưởng Quốc phòng Nhật Nakatani hồi tháng 11 năm ngoái, hai bên đã thỏa thuận cho phép tàu của hải quân Nhật được ghé cảng Cam Ranh. Chuyến đi này đã thúc đẩy quan hệ quốc phòng giữa hai nước.
Bên cạnh đó một số căn cứ của Philippines và Malaysia cũng được hải quân Nhật nhắm chọn làm điểm ghé qua trong các hoạt động tuần tra trong tương lai.
Chính phủ Nhật đang có kế hoạch hiện đại hóa hệ thống phòng thủ bắn chặn tên lửa được đặt trên 6 khu trục hạm Aegis và đóng thêm hai tàu khu trục tên lửa tương tự. Tokyo dự kiến sẽ mua của Mỹ các hệ thống phòng thủ tên lửa đặt trên đất liền.
Báo Nhật The Japan Times, hôm nay 15/02/2016, cho biết bộ Quốc Phòng Nhật dự tính nâng cấp hệ thống tên lửa bắn chặn loại SM-3 đang được đặt trên các khu trục hạm Aegis, đồng thời cho rà soát lại toàn bộ hệ thống lá chắn chống tên lửa của Mỹ đã được đặt trên lãnh thổ Nhật vẫn được gọi là hệ thống THAAD. Những động thái tăng cường khả năng phòng thủ của Nhật diễn ra ngay trong bối cảnh Bắc Triều Tiên vừa tiến hành bắn thử tên lửa tầm xa hôm 07/02/2016.
Hiện tại, có 4 trong số 6 khu trục hạm mang tên lửa Aegis của lực lượng Phòng vệ Nhật được trang bị hệ thống bắn chặn tên lửa SM-3. Từ nay đến năm 2018, bộ Quốc Phòng Nhật có kế hoạch trang bị hệ thống trên cho hai khu trục hạm Aegis còn lại cho đồng bộ. Ngoài ra bộ Quốc Phòng Nhật đến năm 2020 sẽ mua thêm 2 khu trục hạm mang tên lửa Aegis, nâng tổng số chiến hạm phòng không lên 8 tàu.
Kế hoạch của Nhật nhằm hoàn thiện hệ thống phòng thủ 3 lớp : Hệ thống SM-3 dùng để bắn chặn các tên lửa ở độ cao 100 km. Trong trường hợp không chặn được tên lửa, tuyến phòng thủ thứ hai sẽ cho khai hỏa các tên lửa PAC-3 Patriot có tầm bắn chặn ở độ cao 20km. Chỉ riêng hệ thống PAC-3 sẽ không đủ bắn chặn các loại tên lửa đạn đạo như loại Nodong của Bắc Triều Tiên tầm bắn 1300 km có thể vươn tới lãnh thổ Nhật.
Vì thế Quốc phòng Nhật đang nghiên cứu việc đưa hệ thống lá chắn tên lửa THAAD để bắn chặn tên lửa đạn đạo để hỗ trợ tạo một hệ thống phòng thủ 3 lớp phủ toàn bộ bầu trời. THAAD là hệ thống lá chắn tên lửa hiện đại có khả năng phát hiện các mục tiêu nhỏ như quả bóng tennis từ độ cao 1000 km. Nhưng hệ thống chỉ có thể lắp đặt ở một số địa điểm nhất định, như bờ biển chẳng hạn vì các dàn ra đa rất cồng kềnh.
Bộ Quốc Phòng Hoa Kỳ gần đây cũng đã nghiên cứu khả năng bán cho Qatar hai hệ thống THAAD bao gồm các dàn ra đa và 150 tên lửa bắn chặn với giá lên tới gần 5 tỷ đô la.
Dàn khoan khai thác khí tại vùng mà Trung Quốc gọi là Xuân Hiểu (Chunxiao), còn đối với Nhật là SirakabaReuters/Kyodo
Bộ trưởng Quân Lực Pháp Florence Parly và ngoại trưởng Jean-Yves Le Drian chào đón ngoại trưởng Nhật Taro Konvà bộ trưởng Quốc Phòng Takeshi Iwaya tại Brest.AFP
Ảnh chụp Đá Xu Bi trong tay Trung Quốc tại Trường Sa. Ảnh tư liệu chụp ngày 21/04/2017.© Reuters
Các máy bay chiến đấu Trung Quốc J-15 cất cánh từ tàu sân bay Liêu Ninh. Ảnh chụp ngày 02/01/2017.STR / AFP
Một số báo Mỹ đưa tin Thượng nghị sĩ Marco Rubio hôm 6/12 đã đề xuất một dự luật đặt ra những hạn chế đối với các cá nhân hoặc pháp nhân tiếp tay cho hành vi hung hăng của Trung Quốc ở Biển Đông và Biển Hoa Đông. Một chuyên gia ở Hà Nội cho rằng Việt Nam sẽ hoan nghênh dự luật này.
Quân nhân Nhật Bản canh gác một hệ thống phòng thủ tên lửa PAC-3 địa đối không, đặt tại bộ Quốc Phòng Nhật Bản, Tokyo. Ảnh chụp ngày 07/12/2012.REUTERS/Issei Kato
Sơ đồ mô hình tên lửa THAAD của Hoa Kỳ.Wikipédia