Lớp "người bụng bự" (béo phì) ở Việt Nam có tốc độ tăng... hàng đầu Châu Á

Về tốc độ phát triển lớp người bụng bự ở Việt Nam

August 26, 2019

Hãng tin Bloomberg dẫn số liệu hãng nghiên cứu Fitch Solutions thì Việt Nam đang có tốc độ tăng hàng đầu Châu Á về người mắc chứng béo phì. (Hình minh họa: Getty Images)

Trần Tiến Dũng

SÀI GÒN, Việt Nam (NV) – Hãng tin Bloomberg dẫn số liệu hãng nghiên cứu Fitch Solutions thì Việt Nam đang có tốc độ tăng hàng đầu Châu Á về người mắc chứng béo phì. Tất nhiên trong toàn chuyện tăng cân của một người hay của cả cộng đồng là vấn đề về sức khỏe, nhưng cũng cần đặt ra vấn đề là cái bụng bự hay còn một cụm từ không mấy lịch sự là “thùng nước lèo” của đàn ông, đàn bà và cả trẻ em, ảnh hưởng thế nào về mặt xã hội.

Bằng con mắt bình thường của một người bình dân ở mọi đô thị Việt Nam, nhất là ở Sài Gòn, thì mỗi ngày từ lúc rời khỏi giường ngủ, các bụng bự hầu như rất ít khi làm phiền đến đôi chân mỗi khi ra khỏi nhà. Cà phê sáng, ăn sáng thì cặp mông êm ái trên yên xe Honda. Ăn trưa, nếu không tự đề máy xe máy thì gọi Grab food đặt mang món ăn mình khoái khẩu đến tận nhà, văn phòng. Chiều tối, gặp tháng nắng khói bụi hay mưa dầm thì sẽ có ngón tay thay thế đôi chân để bấm smartphone kêu xe ôm công nghệ hay taxi ra quán làm vài chai bia cho lớp mỡ bụng được mát ruột, sảng khoái, ngất ngưởng. Có thể biên tập lại câu nói của “trùm cộng sản chế độ” để tổng kết như sau: Nhìn tổng quát, cái bụng mỡ bự (thùng nước lèo) người đô thị Việt Nam có bao giờ được như thế này không.

Nghiêm túc mà nói, nếu kéo thước đo thì đa số người dân ở các thành phố Việt Nam, suốt 24 giờ, mỗi ngày chưa chắc đi hết 1 cây số bằng hai chân của chính mình (trừ người có chơi thể thao, tập thể dục và lao động chân tay), thế nên chuyện phát tướng bụng bự, bụng phệ là đương nhiên.

Có thể ai đó không đồng ý với nhận xét trên, họ dẫn ra rằng ở các nước văn mình phát triển, các phương tiện di chuyển hiện đại cũng phục vụ tận chân người dân, đâu cần gì phải đi bộ nhiều. Nhưng xin thưa, có người trong nước ra nước ngoài lần đầu đều đưa ra nhận xét, việc đi bộ một đoạn đường dài tới bãi xe hay bước hết ga, có khi phải chạy cho kịp xe bus, tàu điện… làm chân cẳng họ rã rời, còn nhịp tim thì đánh liên hồi như trống trận. Có thể người Việt sống ở nước ngoài cũng không ít người bụng bự, nhưng chắc là đôi chân họ không vô quy trình dẫn đến nguy cơ thoái hóa để tiến lên “thiên đường” xứ bụng bự như phần nhiều người sống ở các đô thị Việt Nam.

Chưa bao giờ trong lịch sử Việt Nam lại nở rộ “đô thị đặc thù” ăn, nhậu như thời này. (Hình minh họa: Getty Images)

Nguyên nhân thứ hai đang “kiến tạo” nên cộng đồng bụng bự đủ cỡ ở Việt Nam là thực phẩm. Chưa bao giờ trong lịch sử Việt Nam lại nở rộ “đô thị đặc thù” ăn, nhậu như thời này. Có người đưa ra minh giải là sau thời bị cộng sản đày đọa thiếu đói triền miên, bây giờ người Việt đang đua nhau ăn bù cho đã, chẳng những vậy, các lớp người có tuổi ở Việt Nam mỗi khi nhìn con cháu ăn tiệc nhà hay vô hàng quán với thực phẩm đủ loại, họ thường có gương mặt rạng rỡ hài lòng, rồi không cần ngăn cảm xúc, thốt lên với nhau: “Tụi nhỏ bây giờ ăn uống sung sướng hơn tụi mình nhiều!” Và cứ như vậy, mọi tô son sĩ diện hay khẳng định vị trí xã hội đều cùng một cách thể hiện là bắt đầu từ bàn ăn, món ăn, cùng khả năng tiêu thụ thức ăn để vung bồi cho cái bụng bự.

Việc người tuổi trung niên cả nam lẫn nữ ở các đô thị Việt Nam kè kè bụng bự đang làm thay đổi tiêu chuẩn về số size của cả thị trường quần áo. Nếu hàng chục năm trước, thời mà ca khúc “Chiều Tây Đô” gắn liền với các thùng đồ bà con Việt kiều gởi về, gọi chung là đồ Mỹ, đã khai sinh ra đội quân thợ may sửa quần áo đường phố chuyên cắt ngắn, bóp eo, rồi tới hàng đồ “si-đa” cũng cắt sửa đo may sao cho khớp với thể hình người Việt đô thị, thì nay trào lưu bụng bự chân teo đã góp phần làm thất nghiệp cánh thợ may đường phố và mở ra các cửa hàng bán gen nịt bụng, loại quần có dây đeo.

Thêm nữa, không có gì quá đáng khi các hình ảnh hàng ngày đăng lên mạng xã hội cho thấy cán bộ chế độ, nhất là công an mặc đồng phục mà bụng bự tới mức nút áo, nút quần phải kéo căng lòi lớp mở bụng, cũng đang làm nên hình ảnh biểu tượng về một chế độ tham nhũng “Ăn không từ thứ gì” trong cả nghĩa đen lẫn nghĩa bóng.

Công an bụng bự (Hình minh họa: Getty Images)

Hiện tượng người bụng bự đang phát triển không có điểm giới hạn ở khắp các đô thị Việt Nam ngày nay không đơn giản chỉ là tạo ra khuynh hướng thẩm mỹ xấu; sâu xa hơn đây là một căn bệnh phổ biến mà nhiều người cực đoan cho rằng là biểu hiện rõ nhất về sự suy thoái về thể chất và tâm hồn cộng đồng do lối sống chỉ quan tâm đến máng ăn, món ăn.

Có thể lối suy nghĩ đó là quá đáng nhưng quả thật, ở Sài Gòn hay các đô thị lớn hiện nay dù đàn ông, đàn bà, thanh niên hay nam nữ, thậm chí cả trẻ con tuổi học sinh, người nào giữ được thể hình cân đối đều được người có bụng bự ao ước. Nhưng bi kịch thay, các thùng nước lèo óc ách của họ vẫn cứ theo đà kéo họ vào bàn ăn, tiệm ăn không có điểm dừng. (Trần Tiến Dũng)

https://www.nguoi-viet.com/binh-luan/ve-toc-do-phat-trien-lop-nguoi-bung-bu-o-viet-nam/

Thứ ba 23 Tháng Mười 2012

Bụng phệ nguy hiểm hơn béo phì

Reuters/Lucas Jackson

Đức Tâm

Bụng phệ hay béo bụng không chỉ là vấn đề thẩm mỹ mà hiện tượng này còn nguy hiểm, dễ gây ra bệnh tim, hơn cả những người bị bệnh béo phì. Trên đây là kết luận của các nhà khoa học thuộc trung tâm y tế Mayo Clinic, ở Rochester, tiểu bang Minesota, Hoa Kỳ trong một nghiên cứu được công bố nhân Hội nghị tim châu Âu, hồi cuối tháng Tám năm 2012, được tổ chức ở Munich, Đức.

Giới chuyên gia chia những người béo phì thành hai loại, dựa theo hình thể : Người hình quả lê, phần mỡ tập trung ở hông và mông và người hình quả táo, phần mỡ tích tụ ở bụng. Trường hợp thứ hai này còn có tên gọi nôm na là « bụng bia ».
Nghiên cứu của các chuyên gia ở Mayo Clinic được tiến hành đối với 12 785 người, tuổi từ 18 trở lên và ghi lại các số đo như chiều cao, cân nặng, vòng ngực, vòng bụng, hoàn cảnh sinh sống, các loại bệnh tật, thể trạng…
Số người này được chia thành ba nhóm tính theo Chỉ số Khối lượng Cơ thể - (Body Mass Index – BMI) : Nhóm người bình thường 18,5 – 24,9 kg/m2, nhóm thừa cân 25,0 – 29,9 kg/m2 và nhóm béo phì : hơn 30 kg/m2. Mặt khác, các chuyên gia cũng chia số người nói trên thành hai nhóm, tính theo số đo vòng bụng : Loại bình thường, dưới 0,85 m đối với nam giới và dưới 0,90 m đối với phụ nữ. Và nhóm thứ hai có số đo vòng bụng lớn hơn.
Nhìn trong tổng thể, tuổi trung bình của những người được theo dõi là 44 và trong số này có 47,4% là nam giới. Thời gian theo dõi, tính trung bình, là 14,3 năm.
Nghiên cứu cho thấy, đã có 2562 người tử vong, trong số này có 1138 trường hợp là do bệnh tim. Cụ thể hơn, đối với những người có Chỉ số Khối lượng Cơ thể - BMI – bình thường, nhưng có số đo vòng bụng lớn, thì nguy cơ tử vong vì bệnh tim cao gấp 2,75 lần so với những người bình thường không bụng phệ.
Bác sĩ Francisco Lopez – Jimenez, tác giả chính của công trình nhấn mạnh : Các nghiên cứu trước đây đã cho thấy hiện tượng bụng béo phì là không tốt. Điều mới trong nghiên cứu lần này là xác định được mức độ ảnh hưởng của việc mỡ tích tụ ở các vị trí khác nhau trên cơ thể. Theo đó, lượng mỡ tập trung ở vùng bụng nguy hiểm hơn rất nhiều so với những trường hợp mỡ tích tụ ở chỗ khác, kể cả ở những người có chỉ số BMI bình thường. Ví dụ rõ ràng nhất : Các sumo Nhật Bản, rất béo, nặng thông thường trên 100 kg, thế nhưng họ lại không mắc bệnh tim nhiều hơn là người Nhật bình thường. Lý do là mỡ ở vùng bụng rất đặc biệt, khác với mỡ tích tụ ở tay hoặc chân. Mỡ vùng bụng hoạt động như một cơ quan tiết ra những chất độc dễ gây xưng tấy, độc hại cho các mạch máu. Những chất này còn tạo thuận lợi cho sự hình thành và phát triển bệnh tiểu đường.
Giải pháp tránh bụng phệ là cần thay đổi chế độ ăn uống, ăn ít mỡ, ít đường và hoạt động thể dục thể thao đều đặn ngay khi bạn thấy phần bụng có vẻ to ra. Biện pháp này được áp dụng đối với cả nam và nữ.

http://www.viet.rfi.fr/khoa-hoc/20121016-bung-phe-nguy-hiem-hon-beo-phi

Đường 'độc như thuốc lá'

2/2/2012

Ba nhà khoa học Mỹ, thuộc Đại học California cho rằng, một chút đường không phải là vấn đề nhưng nhiều đường thì lại là kẻ giết người từ từ. Vì thế, họ kêu gọi cần có biện pháp kiểm soát đường giống như thuốc lá và rượu.
> Nhịn ăn đồ ngọt, sống thêm 15 tuổi / 10 lý do nên hạn chế ăn đồ ngọt

Thông tin này được đăng trên tạp chí khoa học hàng đầu Nature.

Theo họ, thực phẩm nhiều đường, calo cao chịu trách nhiệm trực tiếp về cái chết của 35 triệu người mỗi năm trên thế giới. Trong đó chủ yếu là vì những bệnh liên quan đến lối sống như bệnh tim mạch, ung thư và tiểu đường.

Đường không chỉ khiến con người ta phát phì mà còn làm thay đổi quá trình trao đổi chất, tăng huyết áp, gián đoạn quá trình bài tiết hoóc môn và ảnh hưởng đến gan. Những tác động tiêu cực của đường với sức khỏe cũng giống như việc uống quá nhiều chất có cồn hay hút quá nhiều thuốc. Lượng đường tiêu thụ trên toàn thế đã tăng gấp 3 lần trong 50 năm qua, một trong những nguyên nhân thúc đẩy đại dịch béo phì toàn cầu.

The West Australian đưa tin, nguyên nhân chính được cho là do phân tử đường fructose thường được thêm vào trong quá trình chế biến thực phẩm. Trong khi đó, ngày càng có nhiều bằng chứng cho thấy việc tiêu thụ quá nhiều đường fructose ảnh hưởng xấu đến sức khỏe.

Vì thế, họ kêu gọi những biện pháp để hạn chế và kiểm soát việc tiêu thụ đường, như tăng thuế với những thức ăn chế biến sẵn cho thêm đường dưới bất kỳ hình thức nào. Như thế sẽ bao gồm: đồ uống có ga, nước ngọt khác như: nước ép, sôcôla sữa và ngũ cốc có đường. Hoặc cũng có thể giới hạn độ tuổi được mua các đồ uống có đường và kiểm soát chặt các máy bán hàng tự động, quán ăn nhanh ở trường và nơi làm việc.

Một số nhà khoa học khác lại cho rằng, cần có biện pháp khẩn cấp để hạn chế bệnh tim và các bệnh chuyển hóa khác nhưng việc chỉ tập trung vào kiểm soát đường không thôi là chưa đủ. Chìa khóa của sức khỏe tốt là ăn uống khoa học và tập thể dục đều đặn.

Phương Trang

http://vnexpress.net/gl/doi-song/2012/02/duong-doc-nhu-thuoc-la/