Toledo, phố nhỏ giữa ngã ba tôn giáo
Trần Nguyên Thắng/ATNT Tours & Travel
Toledo là một thành phố nhỏ của Tây Ban Nha (Spain) cách thủ đô Madrid khoảng hơn 80 cây số về phía Nam. Đây là một địa danh di tích lịch sử và văn hóa quan trọng trong suốt thời gian 2,000 năm lập quốc của Tây Ban Nha.
Qua quá trình lịch sử, ảnh hưởng văn hóa và phong thái kiến trúc của các tín ngưỡng tôn giáo tại đây đã tạo cho thành phố Toledo một nét riêng biệt trong kho tàng văn hóa Tây Ban Nha. Năm 1986, “Nét riêng biệt” của Toledo đã được UNESCO công nhận là một di sản lịch sử văn hóa thế giới.
Quốc gia Tây Ban Nha có hệ thống phân chia các tỉnh và vùng tự trị khác hẳn các đất nước khác, có lẽ vì trong quá khứ lịch sử, Tây ban Nha do nhiều “tiểu quốc gom lại” để hình thành đất nước “Spain thống nhất” như ngày nay. Thành phố Toledo nằm trong cộng đồng tự trị Castilla-La Mancha, sát ngay cạnh thủ đô Madrid và cũng là thủ phủ của cộng đồng tự trị này.
Từ đầu Công Nguyên, Đế Chế La Mã đã từng thống trị vùng bán đảo Iberia (bao gồm Tây Ban Nha và Bồ Đào Nha [Portugal]). Đến thế kỷ thứ 8, Đế Chế La Mã bị người Moorish từ Bắc Phi tiến chiếm và thống trị bán đảo này. Đến thế kỷ 15, người Moorish bị các “tiểu quốc Christian” hợp lại, đánh bật ra khỏi phần đất trên.
Sau đó, sự hợp nhất của hai vương quốc Aragon của vua Fernando và Cestila của nữ hoàng Isabela cho ra đời một vương triều vững mạnh là vương triều Espana (Spain). Ngày nay hai tượng vua và nữ hoàng này được dựng ở trong Royal Palace Madrid. Đây cũng là thời điểm nổi bật nhất trong lịch sử Tây Ban Nha, triều đại người Moorish xem như hoàn toàn sụp đổ.
Cũng trong thời điểm này, nhà thám hiểm hàng hải Columbus tìm ra Tân Thế Giới Châu Mỹ, giúp cho vương triều Espana thêm giàu có, bền vững hơn, và trở thành một vương triều đế quốc hùng mạnh nhất Châu Âu thời đó.
Nói về cộng đồng tự trị Castile-La Mancha, đây là một khu vực bị ảnh hưởng mạnh của ba tôn giáo: Do Thái Giáo (Jews), Hồi Giáo (Muslims), và Thiên Chúa Giáo (Christians). Do Thái Giáo ảnh hưởng trong bốn thế kỷ, từ thế kỷ 5 đến thế kỷ 9. Tiếp theo là ảnh hưởng Hồi Giáo Muslims, từ thế kỷ 8-15. Và Thiên Chúa Giáo Christians (từ các thế kỷ 1-4 và tiếp theo từ thế kỷ 16 cho đến ngày nay).
Trong thời kỳ Hồi Giáo, Castile-La Mancha là nơi chứng kiến nhiều cuộc chiến lịch sử giữa tín đồ Thiên Chúa Giáo và tín đồ Hồi Giáo trong suốt các thế kỷ từ 11-14. Cuộc thánh chiến tranh chấp giữa hai tôn giáo này phải chăng là nguyên nhân của sự hận thù kéo dài dai dẳng của một nhánh Hồi Giáo cực đoan vẫn còn tiếp tục cho đến ngày nay! Tuy nhiên, tại Toledo người ta nhận thấy ảnh hưởng của hai tôn giáo này như đã giao hoà được với nhau. Kiến trúc của các ngôi thánh đường đều cho du khách cảm nhận được phảng phất ít nhiều phong thái kiến trúc Hồi Giáo và Kitô Giáo giao hòa lẫn nhau.
Ngoài ra, cộng đồng tự trị La Mancha cũng là nơi tạo cảm hứng cho nhà văn nổi tiếng Tây Ban Nha Miguel de Cervantes, ông đã lồng địa danh La Mancha vào cuốn tiểu thuyết “Don Quixote de La Mancha/ Người Hiệp Sĩ Don Quixote của La Mancha” và ông tạo ra những điểm văn hóa riêng biệt của khu vực này. Cuốn tiểu thuyết ra đời vào thế kỷ 17 và được giới phương Tây yêu thích. Sách được dịch ra rất nhiều ngôn ngữ để nhân loại có thể thưởng thức về một câu chuyện hóm hỉnh, nhưng cũng đầy bi kịch tính của “chàng hiệp sĩ Don Quixote của La Mancha.”
Không gian thưởng ngoạn của Toledo không quá mênh mông như các thành phố lớn. Nếu phải dịch “Toledo City” là “thành phố Toledo” thì tôi e là không đúng vì nó không đủ rộng lớn để được gọi là “thành phố,” nhưng nó cũng không quá nhỏ bé để gọi là “làng.” Gọi Toledo là một “thành phố nhỏ” có lẽ đúng hơn, tạo cho người du khách cảm giác dễ chịu khi du ngoạn nơi đây.
Thành phố nhỏ bé Toledo nằm trên một ngọn đồi khá rộng, dưới chân đồi là dòng sông Tagus mềm mại lượn quanh, tựa như một chiến hào thiên nhiên bảo vệ thành phố, quân địch khó có thể bơi qua sông để tấn công vào. Vì thế, Toledo không cần phải có những bức tường thành cao và vững chắc như những thành luỹ khác để phòng ngự. Người xưa đã chọn Toledo là thủ phủ của Castile-La Mancha chắc hẳn phải có lý do!
Vì thành phố nằm trên đồi cao, thành phố Toledo đã phải làm các tầng thang cuốn (escalator) hầu giúp du khách không phải bước lên cả 200 bậc thang lên đồi để bước vào thành phố. Lên đến nơi, bạn mới nhận thấy thành phố Toledo quả thật nhỏ bé. Từng con đường nhỏ dẫn dắt bạn đi lòng vòng từ phố này sang phố nọ. Tôi hình dung ra “Hà Nội 36 phố phường” với các con phố nhỏ ngày xưa. Ở Toledo phố nào ra phố đó! Có con phố chuyên làm và bán các dụng cụ nấu bếp. Có con phố chuyên bán hàng kỷ niệm (gifts souvernir). Có con phố với các hàng quán. Có con phố chuyên làm và bán đao kiếm vì Toledo rất nổi tiếng về nghệ thuật đúc làm vũ khí đao kiếm. Có những thanh kiếm làm rất đẹp, giá cả không đến nỗi quá mắc và là một món quà kỷ niệm đặc sản của Toledo dành cho du khách.
Dẫu thế nào thì bạn cũng phải ghé qua thưởng thức một vài thắng cảnh di tích nổi tiếng của Toledo. Ví dụ như Cathedral of Toledo, được xây từ 1226 và phải hơn 250 năm sau mới hoàn thành. Đây là ngôi thánh đường với kiến trúc gothic cộng lẫn phong thái Mudejar của người Moorish Hồi Giáo. Bạn không nên thờ ơ bỏ qua cơ hội chiêm ngắm kiến trúc đặc thù “El Transparente” lạ lùng, rất đẹp và nổi tiếng của ngôi thánh đường này.
Khi mặt trời lên, ánh nắng mặt trời từ từ chiếu qua một lỗ hổng trên nóc thánh đường và di động, chiếu sáng ít phút vào một bức tượng Altar lớn đối diện. Bức tượng được chia làm hai phần: phần trên là các bức tượng miêu tả “ánh sáng và thiên thần,” phần dưới là bức tượng Đức Mẹ bế Chúa Jésus hài đồng. “El Transparente” là một kiến trúc khác lạ hẳn so với các ngôi thánh đường Kitô Giáo khác. Ngoài ra bạn còn có dịp chiêm ngưỡng một bảo vật của nhà thờ được đúc bằng vàng và bạc từ thế kỷ 12, gọi là “Cathedral of Monstrance,” được dùng trong nghi thức thánh lễ. Các kiến trúc và điêu khắc của thánh đường Toledo đưa bạn từ kinh ngạc này sang một kinh ngạc khác.
Thành phố Toledo có nhiều điểm văn hóa tôn giáo để cho những ai thích tìm hiểu thêm về “ngã ba tôn giáo Toledo.” Các monuments: the Synagogue od Santa Maria la Blanca, the Synagogue of El Transito, Mosque of Cristo de la Luz, và nhà thờ San Sebastian vẫn là nơi bạn có thể dừng chân.
Sau cùng, nếu bạn yêu thích hội hoạ thì Toledo là “quê hương của tranh El Greco.” Bức tranh The Disrobing of Christ (lưu giữ ở Cathedral of Toledo) và bức The Byrial of the Count of Orgaz (lưu giữ ở nhà thờ Santo Tome cũng ở Toledo), là hai bức tranh rất nổi tiếng của El Greco (người gốc HyLạp) mà bạn không thể bỏ qua. Chưa xem tranh của El Greco ở Toledo, có lẽ du khách chưa đành rời bỏ Toledo mà đi. (Trần Nguyên Thắng)
ATNT Tours đã có các chương trình du lịch cho năm 2019
ATNT Tours chuyên tổ chức và hướng dẫn các chuyến tour, có hướng dẫn viên nói tiếng Việt
=> ATNT Bus Tour sáng đi chiều về: 1-Tour Santa Barbara – Solvang; 2-Tour La Jolla – San Diego; 3-Tour Las Vegas (3 ngày 2 đêm)
=> Tour Yellostone – Mt Rushmore
=> Tour Niagara Falls – Toronto – Montreal – Quebec – Boston – New York
=> Canada Tours: Canada Rockies Mountain – Glaciers, Niagara Fall, Toronto, Montreal, Quebec
=> Nga & Bắc Âu: Liên Bang Nga – Đan Mạch – Na Uy – Thụy Điển – Phần Lan
=> United Kingdom: Ireland – North Ireland – Scotland – Iceland
=> Tây Âu: Anh – Pháp – Thụy Sĩ – Monaco – Ý
=> Tây Nam Âu Châu: Morroco – Tây Ban Nha – Bồ Đào Nha (14 ngày)
=> Đông Âu: Poland – Hungary – Czech – Austria – Slovakia – Slovenia – Croatia – Germany (15 ngày)
=> Tour: Bắc Âu (Finland – Sweden – Denmark – Norway) – Russia
=> Tour: Turkey – Greece
=> Tour: Israel – Jordan – Egypt
=> Tour: South Africa – Zimbabwe Safari
=> Tour: South America (Brazil – Argentina – Peru – Patagonia – Atacama)
=> Tour: Fiji – Tân Tây Lan – Úc
Fiji Island, New Zealand: Auckland – Bay of Islands, Úc: Melbourne – Phillip Island – Thủ đô Canberra – Sydney
=> Tour: Nepal – Bhutan – Dubai (tour đến chân núi Hy Mã Lạp Sơn)
=> Tour: Nhật Bản mùa Thu – mùa Xuân
=> Tour: Myanmar – Indonesia – Singapore – Malaysia – Lào – Thái Lan – Cambodia
=> Tour: Nam Hàn – Đài Loan – Myanmar – Indonesia – Singapore – Malaysia – Cambodia – Lao – Việt Nam
=> Tour: Hoa Kỳ – Canada
=> Nhận làm visa nhập cảnh Miến Điện, Ấn Độ, Việt Nam, Russia, Brazil, Úc.
=> Renew passport Mỹ khẩn cấp và passport Việt Nam.
Xin liên lạc văn phòng ATNT Tours để biết thêm chi tiết:
9106 Edinger Ave., Fountain Valley, CA 92708
Điện thoại: (714) 841-2868 / (714) 841-2055
Website: www.atnttravel.com
*Đón nghe chương trình Radio VNR 106.3 FM mỗi tối Thứ Bảy từ 10 PM đến 10:25 PM.
*Đón xem chương trình du lịch trên truyền hình VBS 57.6 mỗi tối Thứ Sáu từ 10 PM đến 10:30 PM.
https://www.nguoi-viet.com/du-lich/toledo-pho-nho-giua-nga-ba-ton-giao/
Video: Thế Giới Trong Tầm Tay Mới Cập Nhật
Copyright © 2018, Người Việt Daily News
