Posts tonen met het label Libya. Alle posts tonen
Posts tonen met het label Libya. Alle posts tonen

donderdag 28 juni 2018

Tối Cao Pháp Viện Mỹ chuẩn y sắc lệnh cấm nhập cảnh của tổng thống Trump đối với công dân 6 quốc gia Yemen, Syria, Libya, Iran, Somalia và Bắc Triều Tiên

Tối Cao Pháp Viện Mỹ chuẩn y sắc lệnh cấm nhập cảnh của tổng thống Trump

mediaBiểu tình trước Tòa Án Tối Cao sau phán quyết chấp thuận sắc lệnh cấm nhập cảnh của tổng thống Mỹ, Washington, ngày 26/06/2018Mark Wilson/Getty Images/AFP
Vào hôm qua, 26/06/2018, với 5 phiếu thuận và 4 phiếu chống, Tòa Án Tối Cao Liên Bang Hoa Kỳ đã tán đồng sắc lệnh của tổng thống Donald Trump, cấm nhập cảnh đối với công dân 6 quốc gia, bao gồm các nước Yemen, Syria, Libya, Iran, Somalia và Bắc Triều Tiên. Một số lãnh đạo Venezuela cũng bị cấm cửa.
Tối Cao Pháp Viện Mỹ cho rằng tổng thống Trump chỉ sử dụng quyền của ông một cách chính đáng, và chính phủ đã đưa ra lý lẽ đầy đủ về an ninh quốc gia. Quyết định này kết thúc một quá trình kiện cáo kéo dài, và là một thắng lợi mang tính biểu tượng cao đối với tổng thống Mỹ.
Thông tín viên RFI Anne Corpet, tường thuật từ Washington:
"Quyết định của Tòa án vang lên như một sự phục hận đối với tổng thống Mỹ đã bị buộc phải lùi bước trên chính sách chia cắt gia đình nhập cư. Bây giờ ông Trump cảm thấy vững tin hơn trong việc áp đặt chế độ kiểm tra nghiêm khắc ở biên giới. Trong một tuyên bố đắc thắng, chủ nhân Nhà Trắng đã lợi dụng cơ hội để chê bai Châu Âu.
Ông nói : “Liên Hiệp Châu Âu đang họp vào lúc này để siết chặt thêm chính sách nhập cư vì họ bị quá tải, quá tải. Và phải nói nhiều nước không còn như lúc trước. Nhưng ngày hôm nay, chúng ta đã giành được thắng lợi, một thắng lợi lớn mà đất nước đang cần. Đây là một thắng lợi lớn đối với đất nước.”
Tổng thống đã phải sửa đổi sắc lệnh của ông đến 3 lần, giảm nhẹ câu chữ để Tư Pháp thông qua. Nhưng phía đảng Dân Chủ vẫn bàng hoàng. Corey Brocker, thượng nghị sĩ bang New Jersey khẳng định : “Tôi vẫn không đồng ý với sắc lệnh và việc Tòa Án Tối Cao thông qua. Khi ông Trump nói là cấm cửa những người đến từ những quốc gia Hồi Giáo thì đó là một sự phá hoại về mặt đạo đức. Tôi sẽ làm tất cả những gì có thể làm để bảo vệ những giá trí của chúng ta”.
Có điều là không ai có thể kháng cáo nữa, sau quyết định của cấp cao nhất của ngành Tư Pháp. Chỉ có Tòa Án Tối Cao mới có thể bãi bỏ phán quyết mà chính Tòa Án đưa ra. Và điều này chỉ có thể xẩy ra trong trường hợp thay đổi đa số trong một định chế mà các thẩm phán giữ chức suốt đời.
Một tòa án buộc chính quyền đoàn tụ các gia đình bị chia cắt
Theo tin AFP, một tòa án ở San Diego, vào hôm qua, 26/06/2018 đã ra lệnh đoàn tụ các gia đình người nhập cư đã bị cảnh sát di trú chia cắt. Chính sách không khoan nhượng của tổng thống Trump cũng đã bị lên án nhân dịp này.
Theo quyết định của tòa án nói trên, những trẻ em dưới 5 tuổi phải được đoàn tụ với cha mẹ trong vòng 14 ngày, những trẻ em khác thì trong vòng 30 ngày.
Hiệp hội bảo vệ quyền công dân ACLU đã đệ đơn kiện cảnh sát di trú. Thẩm phán tòa án đã yêu cầu họ “làm mọi cách để liên lạc được dễ dàng giữa thành viên các gia đình bị chia cắt”.
Từ tháng 5, việc truy bắt những người vượt biên giới với trẻ em đã khiến hơn 2.300 trẻ bị tách rời khỏi cha mẹ. Dư luận Mỹ đã rất phẫn nộ.
Tuy nhiên vào hôm thứ Hai, 25/06, cảnh sát cho biết đã ngưng việc truy bắt vì đã không còn chỗ để cầm giữ.
17 bang kiện chính sách tách trẻ em nhập cư ra khỏi cha mẹ
Trong bối cảnh đó, 17 tiểu bang và Đặc Khu Columbia (nơi có thủ đô Washington) vào hôm qua 26/06, đã khởi kiện chính phủ liên bang về chính sách chia cách người nhập cư.
Một liên minh gồm các tổng chưởng lý theo đảng Dân Chủ của 17 bang và Đặc Khu Columbia đã đệ đơn kiện chính quyền Donald Trump.
17 bang này gồm: Washington, California, Maryland, Oregon, New Mexico, New Jersey, Iowa, Illinois, Minnesota, Rhode Island, New York, Vermont, North Carolina, Delaware, Massachusetts, Pennsylvania và Virginia.

http://vi.rfi.fr/quoc-te/20180627-toi-cao-phap-vien-my-chuan-y-sac-lenh-nhap-cu-cua-tong-thong-trump

vrijdag 3 februari 2017

Libya : Ai giết..."nhà độc tài" đại tá Kadhafi ? + Vào lúc chế độ Kadhafi sắp đổ,Trung Quốc vẫn rao bán vũ khí cho Libya


Libya : Ai giết đại tá Kadhafi ?

Libya : Ai giết đại tá Kadhafi ?
Đại tá Kadhafi (trái) gặp tổng thống Pháp Nicholas Sarkozy tháng 12/2007 tại Paris.REUTERS

    Năm năm từ khi chính quyền Kadhafi cáo chung, người Libya vẫn chưa biết rõ chuyện gì xảy ra trong những ngày cuối cùng của chế độ cay nghiệt này. Vai trò, trách nhiệm của các đại cường như thế nào, trong đó có Pháp, trong cuộc xung đột dẫn đến sự sụp đổ của nhà độc tài ?

    RFI trở lại bối cảnh cái chết của một lãnh đạo Ả Rập từng gây phiền toái cho thế giới. Với sự sụp đổ của đại tá Mouamar Kadhafi ngày 20/11/2011, Libya lật qua một trang sử đen tối. Chế độ « cách mạng Jamahiriya Ả Rập Libya » được trung úy Mouamar Kadhafi, 27 tuổi, thành lập vào năm 1969 qua một cuộc đảo chính, kéo dài được 42 năm thì cáo chung.
    Tám tháng xung đột võ trang, khởi đi từ một cuộc nổi dậy của dân chúng, cuối cùng đã đẩy « người dẫn đường cách mạng » vào ngõ cụt. Những hình ảnh cuối cùng của đại tá Kadhafi, mặt mày đẫm máu, bị một nhóm chiến binh cuồng nhiệt trói tay lôi kéo, được các mạng thông tin xã hội đưa khắp địa cầu. Một giờ sau chính quyền chuyển tiếp tại Lybia loan báo đại tá Kadhafi « qua đời vì vết thương » quá nặng.
    Năm năm trôi qua, hoàn cảnh cái chết nhà độc tài vẫn chưa được làm sáng tỏ. Công luận chưa biết một cách chính xác đại tá Kadhffi bị ai giết, giết lúc nào, giết như thế nào và vì sao phải giết ông ấy ?
    42 năm quyền thế độc tôn
    Lên nắm quyền sau một cuộc đảo chính quân sự vào năm 1969, nhà lãnh đạo Libya cai trị đất nước với bàn tay sắt. Tất cả các đảng phái chính trị bị giải thể. Đại tá Kadhafi dựa trên một mạng lưới thừa hành đặt tên là « Hội đồng cách mạng » để cai trị. Tự cho là theo chủ nghĩa « xã hội », ông đổi tên nước với một quốc hiệu dài lê thê : Jamahiriya Ả Rập Libya Nhân Dân Xã Hội Chủ Nghĩa. Ra tuyên cáo thực hiện cuộc « cách mạng nhân dân ».
    Biết rõ dân chúng không xem phục vụ cách mạng là lẽ sống, đại tá Kadhafi sử dụng nguồn thu nhập từ dầu hỏa để xây dựng đường xá, bệnh viện, trường học, nhà ở, tạo một mức sống cao cho dân Libya.
    Nhưng một phần lớn nguồn thu nhập từ nguồn dầu hỏa cũng được sử dụng để tài trợ cho bộ máy đàn áp nhằm bóp nghẹt mọi hình thức đối lập chính trị. Trong những thập niên 1970 và 1980, chính quyền Tripoli tổ chức nhiều vụ đấu tố để kết án tử hình các nhà ly khai. Các sân bóng đá và bóng rổ biến thành pháp đình. Những phiên toà dàn dựng này được phát trên đài truyền hình để trấn áp tinh thần khán giả.
    Trong thập niên 1990, khi đối dầu với phong trào chiến binh Hồi Giáo võ trang, đại tá Kadhafi cho máy bay oanh kích những nơi được xem là căn cứ địa của Hồi Giáo cực đoan ở miền đông Libya. Vào năm 1996, để trừng phạt tù nhân nổi loạn ở nhà giam Abou Salim tại thủ đô Tripoli, đại tá Kadhafi cho một đơn vị dân quân đến tái lập trật tự. Theo tố giác của tổ chức Ân Xá Quốc Tế Amnesty International, toán dân quân này tập trung tất cả tù nhân vào sân nhà tù và nổ súng. Tổng cộng 1200 người chết.
    Nhà văn Libya, Hisham Matar, tác giả quyển sách "Au pays des hommes", tạm dịch là "Nơi xứ sở của con người" đã mô tả thời hoàng hôn của chế độ Kadhafi như sau : « bí mật để được tồn tại lâu dài của chế độ này là mở ra các chiến dịch khủng bố tinh thần dân chúng để họ luôn khiếp sợ đến mức độ không dám phát biểu ý kiến về chính trị và xã hội ».
    Mùa Xuân Ả Rập : từ phản kháng đến nội chiến
    Những cuộc biểu tình lớn đầu tiên chống chế độ Kadhafi xảy ra vào tháng 2/2011. Bị bịt miệng suốt 40 năm, người dân Libya nổi dậy chống áp bức và bạo lực của chế độ. Vào thời điểm đó, phong trào cách mạng Hoa Lài ở Tunisia và mùa xuân Ai Cập đã lật đổ hai nhà độc tài Ben Ali và Hosni Mubarak. Người dân Libya nghĩ rằng phải xuống đường như dân chúng Tunisia và Ai Cập mới có hy vọng được tự do, đổi mới cuộc đời.
    Vào tháng 2/2011, nhiều cuộc biểu tình nổ ra ở miền đông Libya. Hằng trăm người xung đột với cảnh sát. Từ Tripoli, đại tá Kadhafi ra lệnh nổ súng kèm theo lời đe dọa « máu sẽ chảy thành sông » nếu dân tiếp tục biểu tình. Phong trào phản kháng lập tức biến thành cuộc chiến tranh chống chế độ.
    Được đèn xanh của hội Đồng Bảo An Liên Hiệp Quốc (17/03/2011), để bảo vệ thường dân trước quân đội Libya, lực lượng nổi dậy được các nước Tây phương can thiệp yểm trợ chiến thuật và hậu cần. Lần lượt, các trục giao thông, thành phố lớn nhỏ, đồn binh của chính phủ rơi vào tay phe nổi dậy. Tháng 8, đại tá Kadhafi phải bỏ tổng hành dinh ở Tripoli chạy trốn về Syrte, quê hương và cũng là thành trì cuối cùng của dòng họ.
    Đến tháng 10, bị bao vây tứ phía, đại tá Kadhafi và đoàn tùy tùng cố gắng vượt vòng vây, nhưng đoàn xe bị máy bay NATO oanh kích. Lãnh đạo gặp đường cùng, rơi vào tay phe nổi dậy.
    Theo chính quyền chuyển tiếp, đại tá Kadhafi bị thương trong vụ oanh kích của Liên Minh Bắc Đại Tây Dương và chết vì những vết thương này trên đường chở đến bệnh viện.
    Tiết lộ và tranh cãi
    Tin nhà độc tài Libya tử vong được hầu hết công luận và cộng đồng quốc tế chào mừng. Tuy nhiên, ngay lập tức, cái chết này trở thành một nghi án vì có nhiều điều bí ẩn bao trùm. Ai giết ? máy bay NATO ? chết như thế nào và vào lúc nào ?
    Thông tin từ chính quyền mới không giống như các đoạn băng video của ai đó thu tại hiện trường và được công bố trên các đài truyền hình thế giới và mạng xã hội. Các giả thuyết đưa ra trái chọi nhau làm nẩy sinh những câu hỏi nhức nhối.
    Không hiểu nhà độc tài sa cơ thất thế có bị đánh đập hay không như hình ảnh video ghi rõ ? Đại tá Kadhafi bị một nhóm chiến binh mắng chửi, đấm đá, nắm đầu, đâm dao găm trước khi tống lên xe pick-up phóng nhanh như để tránh đám người hùng hổ như lên cơn điên.
    Nhiều nghi vấn liên quan đến trách nhiệm của NATO trong cái chết của đại tá Kadhfi cũng được đặt ra. Liên Minh Bắc Đại Tây Dương có vượt qua lằn ranh vàng của Liên Hiệp Quốc quy định « bảo vệ thường dân trong cơn hoạn nạn » mà thôi ?
    Cao Ủy Nhân Quyền Liên Hiệp Quốc đòi hỏi phải điều tra. Vào thời điểm đó, phát ngôn viên Rupert Colville, trên đài BBC, tuyên bố : « Cái chết của Kadhafi xảy ra trong hoàn cảnh nào vẫn không rõ ràng. Chúng tôi cho rằng cần phải có điều tra ».
    Cuộc điều tra được trao cho một toán nhân viên Libya của tổ chức nhân quyền Mỹ Human Rights Watch. Kết quả được công bố nhân một năm ngày giỗ của đại tá Kadhafi. Với tựa đề « Cái chết của một nhà độc tài : cuộc trả thù đẫm máu tại Syrte », bản báo cáo phủ nhận luận cứ của chính quyền chuyển tiếp. Theo Human Rights Watch, không những đại tá Kadhafi bị hành quyết mà một phần đoàn tùy tùng trung thành với ông cũng bị xử bắn trong sân của một khách sạn.
    Hành động này bị lên án là « phạm tội ác chiến tranh ».
    Trách nhiệm của nước Pháp
    Những tiết lộ khác vào năm 2012 cũng nhắm vào nước Pháp, rất năng nổ trong Hội Đồng Bảo An trong các cuộc tranh luận, vận động bảo vệ thường dân ở Libya.
    Một viên chức cao cấp trong phe nổi dậy đã gây hoang mang, khi tuyên bố với một số báo chí tây Âu (Mediapart,The Telegraph và Corriere della Serra) thủ phạm bắn đại tá Kadhafi là một nhân viên tình báo của Pháp. Nhân viên này trà trộn trong nhóm chiến binh bắt được lãnh đạo Libya và đã nổ súng hành quyết ông Kadhafi.
    Câu hỏi đặt ra là làm cách nào mà điệp viên Pháp biết rõ đại tá Kadhafi ở đâu ? Nguồn tin Libya ngầm cho biết « nhờ chiếc điện thoại di động của ông Kadhafi, quà tặng của… tổng thống Bachar al Assad ». Qua hành động này, tổng thống Syria dường như muốn tỏ thiện chí thân thiện với Paris.
    Theo giới phân tích, tiết lộ này làm lạnh xương sống, nhưng không cho phép chứng minh là bàn tay của tình báo Pháp đã giết chết lãnh đạo Libya.
    Tuy không đủ tính thuyết phục, nhưng giả thuyết mật vụ Pháp ra tay được tung ra đúng vào lúc tại Pháp nổ ra vụ tai tiếng chính trị-tài chính có liên can đến tên tuổi của tổng thống Nicolas Sarkozy.
    Theo báo mạng Mediapart, thì trong cuộc bầu cử tổng thống năm 2007, ứng cử viên Nicolas Sarkozy dường như nhận được tài trợ « bất chính » từ Libya. Sau đó, ông Kadhafi nhiều lần đe dọa là sẽ công bố những hồ sơ bí mật liên quan đến chuyện chuyển ngân. Từ đó, củng cố giả thuyết chính quyền Pháp phải làm cho chế độ độc tài Libya sụp đổ càng sớm càng tốt. Tuy nhiên, không có một bằng chứng cụ thế nào cho phép kết luận như vậy.
    Thế nhưng, nếu không phải phe nổi dậy, cũng không phải tình báo Pháp, thì ai đã ra tay giết đại tá Kadhafi ?
    Có lẽ không bao giờ chúng ta có câu trả lời. Nhưng điều chắn chắn là cái chết của nhà độc tài hoang tưởng của Libya xảy ra trong bối cảnh chính trị Bắc Phi sôi động. Làn gió cách mạng mùa xuân Ả Rập đã làm sụp đổ hàng loạt chế độ và có nguy cơ vượt tầm kiểm soát. Sửng sốt, các cường quốc Tây phương bất lực nhìn phong trào cách mạng thay thế các chế độ đương quyền suy yếu và áp đặt luật lệ mới của chính họ. Liệu Tây phương chấp nhận bất trắc để toàn khu vực rơi vào bàn tay Hồi Giáo cực đoan có tổ chức ? Có thể vì thế mà Tây phương cần phải can thiệp để kiểm soát tình hình ở Libya nhân danh chính nghĩa « bảo vệ thường dân đang bị đe dọa tính mạng ».
    Theo một số kết luận trong bản báo cáo của Tiểu ban ngoại giao Quốc Hội Anh công bố. Thay thế chế độ độc tài Kadhafi là mục tiêu chính của liên minh Tây phương-Ả Rập khi can thiệp vào Libya từ ngày 19/03 cho đến 31/10/2011, dưới ngọn cờ của Liên Hiệp Quốc và lực lượng NATO.
    Mục tiêu thay đổi chế độ chính trị có bắt buộc phải sát hại bạo chúa đương quyền ? Không, bởi vì như tuyên bố của nhà ngoại giao Jean Ping, cựu chủ tịch Ủy ban châu Phi, một nhân vật có nhiều thế lực và ủng hộ một giải pháp chính trị cho Libya : chiến tranh nhân đạo, theo một nghị quyết của Liên Hiệp Quốc năm 2005, thể hiện tinh thần cao thượng cứu giúp thường dân, chỉ là một huyền thoại. Chiêu bài này che dấu một chính sách cường quốc cổ điển, lật đổ một chế độ và ám sát một quốc trưởng ngoại quốc.

    Cùng chủ đề
    • LIBYA

      Cựu lãnh đạo Libya Kadhafi được chôn cất tại một nơi bí mật
    • TRUNG CẬN ĐÔNG

      Mouammar Kadhafi lại lên tiếng khẳng định vẫn ở Libya
    • QUỐC TẾ

      Vào lúc chế độ Kadhafi sắp đổ,Trung Quốc vẫn rao bán vũ khí cho Libya
    • LIBYA

      Cách mạng Libya: động lực thúc đẩy nổi dậy trong thế giới hồi giáo
    • LYBIA - NGA

      NATO tiếp tục oanh kích, Nga yêu cầu Libya hợp tác
    • LIBYA - NHÂN QUYỀN

      Chưởng lý Tòa án Hình sự Quốc tế đề nghị truy nã lãnh đạo Libya Kadhafi

    Các lưu trữ
    1. 1
    2. 2
    3. 3
    4. ...
    5. trang sau >
    6. trang cuối >
    7.               
      http://vi.rfi.fr/quoc-te/20161103-libya-ai-giet-dai-ta-kadhafi

    Vào lúc chế độ Kadhafi sắp đổ,Trung Quốc vẫn rao bán vũ khí cho Libya

    mediaTrung Quốc từng đề nghị bán vũ khí cho Kadhafi để dẹp phong trào nổi dậyReuters/Bob Strong
    Bất chấp lệnh cấm vận của Liên Hiệp Quốc, Trung Quốc vẫn đàm phán về một hợp đồng bán vũ khí cho Libya trị giá 200 triệu đô la vào những ngày cuối của chế độ Kadhafi. Tin trên do nhật báo Canada, Globe & Mail ấn bản tại Toronto đăng tải.
     
    Theo nhật báo Globe & Mail của Canada số đề ngày 02/09/11 vào những tháng cuối cùng của chế độ Kadhafi, chính quyền Trung Quốc đã bí mật đàm phán về một hợp đồng bán vũ khí cho Libya. Do lệnh cấm vận của Liên Hiệp Quốc nhắm vào chính quyền Tripoli, Trung Quốc dự trù giao vũ khí cho Libya qua ngả Algerie và Nam Phi.
    Vẫn theo tờ báo này, các tập đoàn công nghiệp sản xuất vũ khí của Trung Quốc được đặt trong tay nhà nước đã chuẩn bị bán vũ khí và đạn dược cho chính quyền Libya vào cuối tháng 7 vừa qua. Trị giá hợp đồng lên tới 200 triệu đô la. Tài liệu phóng viên báo Globe & Mail có được còn cho thấy Bắc Kinh muốn bắt cá hai tay trong cuộc chiến Libya : một mặt thì Trung Quốc vẫn tuyên bố giữ thái độ trung lập nhưng mặt khác thì Bắc Kinh lại âm thầm hỗ trợ đại tá Mouammar Kadhafi.
    Một đại diện của phong trào nổi dậy Libya khẳng định về tính xác thực của các tài liệu mà nhà báo người Canada đã tìm thấy. Ngoài ra, những tài liệu nói trên còn tiết lộ thêm nhiều chi tiết về chuyến viếng thăm Trung Quốc ngày 16/07/11 của một phái đoàn Libya. Trong chuyến công tác này các quan chức Libya đã đặc biệt viếng thăm ba nhà máy sản xuất vũ khí của Trung Quốc là Norinco, CPMIC và tập đoàn xuất nhập khẩu China XingXing.
    Bài báo không xác định là Trung Quốc đã có trao được vũ khí tới tay chính quyền của ông Kadhafi hay không, nhưng một số lãnh đạo trong chính phủ lâm thời Libya cho biết là thông tin trên càng củng cố thêm mối hoài nghi của họ đối với Trung Quốc, Algerie và Nam Phi.
    Tác giả bài viết không loại trừ khả năng là các quốc gia này sẽ bị thiệt thòi trong cuộc chạy đua tranh giành quyền khai thác năng lượng của Tripoli sắp tới cũng như trong công cuộc tái thiết Libya.

    http://vi.rfi.fr/quoc-te/20110904-vao-luc-che-do-kadhafi-sap-sup-do-trung-quoc-van-de-nghi-ban-vu-khi-cho-libya

    zaterdag 28 januari 2017

    Mỹ : Trump tạm ngưng cấp visa cho công dân 7 quốc gia Hồi Giáo : Iran, Irak, Libya, Somalia, Sudan, Syria và Yemen


    Mỹ : Trump tạm ngưng cấp visa cho công dân 7 quốc gia Hồi Giáo


    mediaTổng thống Mỹ Donald Trump ký sắc lệnh cấm nhập cảnh công dân 7 nước Hồi giáo, tại bộ Quốc Phòng, Washington ngày 27/01/2017.REUTERS/Carlos Barria
    Hôm qua, 27/01/2017, tân tổng thống Mỹ ký sắc lệnh đình chỉ chương trình tiếp nhận người tị nạn trong bốn tháng, và tạm thời cấm vào Hoa Kỳ công dân từ Syria và sáu quốc gia có đa số dân cư theo đạo Hồi. Quyết định bị giới bảo vệ nhân quyền lên án mạnh.
     Thông tín viên Jean-Louis Pourtet tường trình từ Washington,
    « Sau buổi tuyên thệ nhậm chức của bộ trưởng Quốc Phòng, tướng James Mattis, Donald Trump ký sắc lệnh cho phép siết chặt kiểm soát biên giới để không để lọt các phần tử khủng bố.
    Tân tổng thống Mỹ tuyên bố : ‘‘Chúng tôi muốn chắc chắn là không để cho vào lãnh thổ chúng ta những kẻ mà các quân nhân của chúng ta, đồn trú ở nước ngoài, đang chiến đấu chống lại. Chúng ta chỉ chấp nhận những ai ủng hộ đất nước này. Chúng ta sẽ không bao giờ quên bài học 11/09’’.
    Chắc chắn sẽ không phải là toàn bộ người nước ngoài theo đạo Hồi bị cấm vào Mỹ, như ông Trump đã hứa lúc tranh cử, nhưng các biện pháp được đưa ra sẽ rất nghiêm ngặt. Theo văn bản mà báo Washington Post có được,  việc nhập cảnh của các kiều dân từ Iran, Irak, Libya, Somalia, Sudan, Syria và Yemen sẽ bị đình lại trong một tháng. Việc tiếp nhận người tị nạn chiến tranh sẽ bị đình lại trong bốn tháng. Riêng người tị nạn Syria sẽ không được chấp nhận.
    Donald Trump muốn lập các vùng ‘‘an toàn’’ ngay tại Syria cho người tị nạn. Chính sách mới của tổng thống Trump bị nhiều tổ chức bảo vệ nhân quyền, người Mỹ theo đạo Hồi và nhiều nhân vật nổi tiếng khác tại Hoa Kỳ lên án. Cựu ngoại trưởng Madelaine Albright chỉ trích ông Trump đã phản lại các giá trị của nước Mỹ và làm suy yếu vị thế lãnh đạo của Hoa Kỳ trên thế giới ».
    Phản ứng của cựu ngoại trưởng Albright được truyền thông đánh giá là « rất mạnh ». Bà tuyên bố sẵn sàng đăng ký là người theo đạo Hồi, « để biểu thị tình đoàn kết với người Hồi Giáo » và bảo vệ truyền thống tự do tôn giáo của nước Mỹ. Bà Albright vốn là người gốc Do Thái Giáo, nhưng được giáo dục theo Công Giáo, và trở thành người Anh Giáo sau này.

    LHQ kêu gọi Mỹ duy trì chương trình nhận người tị nạn
    Sau khi tổng thống Mỹ ra sắc lệnh đình chỉ tiếp nhận người tị nạn, hôm nay, Tổ Chức Di trú Liên Hiệp Quốc và Cao Ủy Tị Nạn Liên Hiệp Quốc đã ra thông cáo chung kêu gọi Hoa Kỳ « tiếp tục truyền thống đón nhận và bảo vệ người tị nạn », và nhấn mạnh « chương trình đón nhận người tị nạn tại Mỹ là một trong các chương trình quan trọng nhất thế giới ». Hai cơ quan Liên Hiệp Quốc nhắc lại rằng người tị nạn « cần được đón tiếp công bằng », « được tạo điều kiện hội nhập, không bị phân biệt đối xử về tôn giáo, dân tộc hay chủng tộc ». Khoảng 25.000 người tị nạn được tiếp nhận tại Hoa Kỳ từ tháng 10/2016 đến cuối năm.
    Chính sách xiết chặt nhập cư, thậm chí kỳ thị người tị nạn của tổng thống Mỹ khiến Paris và Berlin rất lo ngại. Ngoại trưởng Pháp Jean Marc Ayrault nhấn mạnh rằng « việc tiếp đón người tị nạn chạy trốn chiến tranh là nghĩa vụ của chúng ta ». Theo ông, quyết định nói trên cũng như nhiều chính sách khác của tân tổng thống Trump là các thách thức lớn. Tuyên bố của ngoại trưởng Pháp được đưa ra sau cuộc làm việc với đồng nhiệm Đức Sigmar Gabriel tại Paris.
    Về phần Iran, một quốc gia Hồi Giáo cũng nằm trong danh sách bị ngừng tiếp nhận du khách, tổng thống Iran Hassan Rohani phê phán ông Trump : « Giờ không phải là lúc xây dựng các bức tường » ngăn cách các quốc gia.

    http://vi.rfi.fr/quoc-te/20170128-my-trump-ky-sac-lenh-dong-cua-voi-du-khach-tu-7-quoc-gia-hoi-giao

    zondag 28 februari 2016

    Pháp âm thầm săn đuổi tổ chức Nhà Nước Hồi Giáo tại Libya + Pháp điều tra vụ tiết lộ thông tin lính Pháp chiến đấu tại Libya

    Pháp âm thầm săn đuổi tổ chức Nhà Nước Hồi Giáo tại Libya

    mediaLực lượng trung thành với chính phủ miền đông Libya.REUTERS/Stringer
    Bên cạnh nội tình chính trị Pháp với bà Martine Aubry, một gương mặt rất nặng ký trong đảng Xã Hội chống đối chính sách của ông Hollande, chiến lược của Pháp chống tổ chức Nhà Nước Hồi Giáo, rất được báo Pháp hôm nay, 25/02/2016, chú ý.
    Chiến lược được tiến hành tại Libya, nhằm triệt hạ các nhân vật cốt cán tổ chức thánh chiến, đang sử dụng Libya như hậu cứ. Chiến dịch này của Pháp rất kín đáo, không phô trương, cho nên báo Le Monde trong bài viết trên trang nhất đã chạy tựa : « Libya, Pháp cũng âm thầm truy đuổi tổ chức Nhà Nước Hồi Giáo ». Le Monde cũng dành cả trang trong mục sự kiện cho « cuộc chiến bí mật của Pháp ở Libya ».
    Tờ báo nói đến những vụ tấn công chọn lọc vào những mục tiêu rất cụ thể tại Libya, được chuẩn bị một cách kín đáo, nếu không muốn nói là bí mật. Đây là chính sách của Pháp đối phó với tổ chức Nhà Nước Hồi Giáo. Le Monde trích lời một viên chức Quốc Phòng Pháp trả lời tờ báo là không có chuyện cạn thiệp ở Libya, phải tránh can thiệp quân sự công khai mà phải hành động kín đáo.
    Theo Le Monde Pháp đã quan sát rất kỹ từ nhiều tháng qua mối đe dọa Daech ở Libya, và mục tiêu không phải là thắng trận mà là nhắm vào giàn chỉ huy, ngăn chặn đà vươn lên của tổ chức này. Hiện nay theo Le Monde số chiến binh của Daech tại Libya được ước tình từ 3000 đến 5000 người.
    Không chỉ có Pháp mà còn có Anh, Mỹ
    Đây là hành động phối hợp giữa Washington, Luân Đôn, Paris, có điều chủ trương của Pháp hiện giờ là dựa vào những hoạt không chính thức, các lực lượng đặc biệt. Sự hiện diện của lực lượng này, mà Le Monde được biết, đã được phát hiện ở phía đông Libya từ trung tuần tháng Hai này. Theo Le Monde nhiều nguồn tin còn cho tờ báo biết là trong chiến dịch ở Libya còn có những hoạt động bí mật do cơ quan tình báo Pháp thực hiện.
    Le Figaro, cũng dành nguyên một trang mục quốc tế cho tình hình Libya, mà theo tờ báo, lực lượng tổ chức Nhà Nước Hồi Giáo đang mất những nơi bám trụ ở Libya, như thành phố Benghazi. Tờ báo ghi nhận trong một hàng tựa « Lực lượng đặc biệt Pháp đang hoạt động ở Libya ». Le Figaro cũng cho là có nhiều nguồn tin cho tờ báo biết lực lượng đặc biệt Pháp đã đến hiện trường Libya vào trung tuần tháng Hai, ở gần Benghazi.
    Nhưng lực lượng Pháp sẽ không lẻ loi, vì lực lượng đặc biệt Anh và Mỹ cũng được phát hiện ở Libya. Và chủ trương cũng là những hành động chính xác, khoanh vùng các " ung nhọt Daech ", để lực lượng tại chỗ có thể đối phó.
    Libération cũng dành 2 trang báo cho Libya, mà quân đội tại chỗ chuẩn bị đối đầu với lực lượng thánh chiến để kiểm soát thành phố Misrata, họ hy vọng được cộng đồng quốc tế hỗ trợ.
    Về lực lượng Pháp ở Libya, Libération, cho biết thêm chi tiết : trên các blog các trang Facebook và Twitter đã có nhiều tin về sự hiện này. Tờ báo trích blog của Mars Attaque, rất chuyên về vấn đề quốc Phòng, cho biết là ngày 14/02, một quân nhân Libya, đã nêu trên Facebook của ông là có " 180 lính Pháp " ở vùng lân cận Benghazi.
    Libération cũng nhắc lại bài báo trên Le Monde nêu một chi tiết, là sau các tiết lộ của tờ báo này, thì bộ trưởng Quốc Phòng Pháp Jean -Yves Le Drian, đã cho mở điều tra về việc " vi phạm bí mật quốc phòng ".
    Báu vật Trung Hoa, từ Tử Cấm Thành qua Đài Bắc
    Về Châu Á hôm nay, báo Le Figaro nhìn về phía Đài Loan, chú ý đến báu vật của các hoàng đế Trung Hoa trưng bày bày tại viện bảo tàng ở Đài Bắc. Nhưng đúng hơn điều gây lý thú nơi phóng viên Le Figaro, Patrick Saint Paul, là quá trình ly kỳ để chuyển các báu vật này, từ Tử Cấm Thành ở Bắc Kinh đến Đài Bắc.
    Phóng viên Le Figaro đã gặp một nhân chứng, Zhuang Ling, kể lại hành trình có một không hai trong lịch sử hiện đại. Năm 1933, báu vật các Hoàng đế Trung Hoa, rời Tử Cấm Thành, Bắc Kinh, để không bị quân Nhật cướp lấy. Đoàn chở báu vật được giao cho người phụ trách bảo tàng, là cha của ông Zhuang Ling.
    Ông Zhuang Ling, đã khoe tấm ảnh lúc ông 5 tuổi, đi theo người cha, và kể lại hành trình ông không thể quên, qua đèo núi băng giá, lội sông, còn phải trốn máy bay Nhật. Cuối cùng đoàn xe ngụy trang chở 5000 năm lịch sử, cũng đã đến được Đài Bắc, nhưng 16 năm sau lúc khởi hành.
    Donald Trump ở Mỹ và đảng cực hữu ở Pháp
    Bầu cử sơ bộ của đảng Cộng Hòa tại bang Nevada, hôm thứ Ba, vẫn được báo Le Monde và Libération tiếp tục chú ý, nhưng dưới góc độ khác nhau. Le Monde nhìn thấy ứng viên thắng lớn trong cuộc bầu cử này, Donald Trump, đã thu hút sự tò mò của đảng cực hữu Pháp, Mặt Trận Quốc Gia, FN.
    Chủ tịch đảng FN, bà Le Pen theo Le Monde thấy trong thành công của ứng viên tổng thống Mỹ sự chứng thực của chủ thuyết bà theo đuổi.
    Le Monde cũng tò mò xem cuối cùng người đại diện cho đảng Cộng Hòa tranh chiếc ghế tống thống sẽ là ai, vì tờ báo nhìn thấy là tuần lễ này sang tuần lễ nọ, thì khả năng ông Donald Trump mang màu sắc đảng Cộng Hòa trong cuộc bầu cử tổng thống Mỹ tháng 11 tới đây càng được khẳng định.
    Và kết quả cuộc bỏ phiếu ở Nevada không khỏi gây chú ý bên này bờ Đại Tây Dương, các chủ trương của ông chống lại tầng lớp ưu tú, hay trục xuất 11 triệu người nhập cư, đã có âm hưởng tốt trong hàng ngũ đảng cực hữu pháp và các đồng minh của đảng này.
    Chủ tịch đảng FN vẫn thận trọng và đã nhiều lần tỏ ra khó chịu khi bị so sánh với ông Donald Trump, tuy nhiên một số nhân vật trong đảng FN đã lên tiếng bênh vực ứng viên tổng thống Mỹ, cho là ông bị truyền thông ghét bỏ.
    Báo Libération cùng đánh giá với Le Monde về khả năng ông Trump đại diện cho đảng Cộng Hòa trong cuộc bầu cử tổng thống Mỹ tới đây và tìm hiểu nguyên vì sao ông Trump có thể đi đến mức này. Tờ báo phỏng vấn sử gia Thomas Snégaroff, và giải thích là Donald Trump cho thấy một hình ảnh sức mạnh, qua ông là sự hồi sinh thời kỳ chinh phục miền viễn Tây của người da trắng.
    Đối với sử gia Snégaroff, người ta từng cho là trong giới ủng hộ ông Trump, tầng lớp trung bình, có sự tức giận, nhưng thực ra đó là sự lo âu, họ mất phương hướng. Cho nên những người với những lập luận đơn giản, đề nghị giải pháp mạnh cho một đất nước đang hoài nghi thì sẽ thu hút, sẽ thành công.

    http://vi.rfi.fr/phap/20160225-phap-libya-db


    maandag 16 november 2015

    Ngũ Giác Đài: Không kích của Mỹ giết chết thủ lĩnh IS tại Libya

    Thứ hai, 16/11/2015

    Tin tức / Thế giới / Trung Ðông

    Ngũ Giác Đài: Không kích của Mỹ giết chết thủ lĩnh IS tại Libya

    Bộ Quốc phòng Mỹ nói một vụ không kích của Mỹ đã giết chết người đứng đầu Nhà nước Hồi giáo tại Libya.
    Trong một tuyên bố, phát ngôn viên Ngũ Giác Đài Peter Cook nói mục tiêu của cuộc không kích này là Abu Nabil, một người Iraq và là một nhân viên hoạt vụ của Al-Qaida.
    Ông Cook mô tả Nabil, còn có tên là Wissam Najm Abd Zayd al-Zubaydi là một lãnh tụ cao cấp của Nhà nước Hồi giáo tại Libya và ông cho biết thêm Nabil có thể là phát ngôn viên trong một video trước đây trong năm cho thấy việc xử tử những Cơ đốc nhân Coptic.
    Ông Cook nói “Cái chết của Nabil sẽ làm sụt giảm khả năng của Nhà nước Hồi giáo trong việc đạt được những mục đích của tổ chức này tại Libya, trong đó có việc tuyển mộ các thành viên mới của Nhà nước Hồi giáo, thành lập những căn cứ tại Libya và lập kế hoạch tấn công vào Hoa Kỳ. Trong khi đây không phải là vụ tấn công đầu tiên của Mỹ vào các phần tử khủng bố tại Libya nhưng đây là cuộc tấn công đầu tiên của Hoa Kỳ nhắm vào một lãnh tụ Nhà nước Hồi giáo tại Libya, và điều này chứng tỏ chúng ta sẽ truy lùng các lãnh tụ Nhà nước Hồi giáo tại bất cứ nơi nào họ hoạt động.”
    Ông Cook nói các hoạt động chống lại Nabil được cho phép và tiến hành trước những cuộc tấn công khủng bố ngày thứ Sáu tại Paris.
    Nhà nước Hồi giáo nhận trách nhiệm trong các cuộc tấn công tại Paris.

    http://www.voatiengviet.com/content/ngu-giac-dai-noi-khong-kich-cua-my-giet-chet-thu-linh-is-tai-libya/3058317.html

    zondag 6 oktober 2013

    Biệt kích Mỹ đồng thời xuất trận tại Somalia và Libya

    Chủ nhật 06 Tháng Mười 2013

    Biệt kích Mỹ đồng thời xuất trận tại Somalia và Libya

    Hai quân nhân thuộc lực lượng biệt kích Mỹ Navy SEAL trong tư thế sẵn sàng chiến đấu.
    Hai quân nhân thuộc lực lượng biệt kích Mỹ Navy SEAL trong tư thế sẵn sàng chiến đấu.
    Wikipédia

    RFI
    Lực lượng đặc biệt Mỹ vào hôm qua, 05/10/2013 đã tiến hành song song hai cuộc đột kích nhắm vào các phần tử Hồi giáo cực đoan tại Libya và Somalia, hai tuần sau vụ khủng bố đẫm máu tại Trung tâm thương mại Westgate ở Nairobi, thủ đô Kenya. Chiến dịch tại Somalia nhằm loại bỏ một lãnh đạo quan trọng của tổ chức al- Shabaab, còn vụ đột kích vào Libya cho phép bắt giữ Abu Anas al- Libi , một nhân vật hàng đầu của al-Qaeda, bị tình nghi can dự vào các cuộc tấn công chống lại các đại sứ quán Mỹ tại Nairobi và Dar es Salaam vào năm 1998.


    Từ Washington, thông tín viên Jean-Louis Pourtet tường trình :
    Hoạt động đầu tiên do lực lượng Biệt kích Hải quân nổi tiếng -Navy SEAL- tiến hành tại thành phố Barawe ở miền nam Somalia, cách thủ đô Mogadishu 180 km. Ngay vào sáng sớm, toán biệt kích Mỹ từ ngoài biển – được trực thăng yểm trợ, đã đột kích vào một ngôi biệt thự. Cuộc chạm súng diễn ra hơn một tiếng đồng hồ. Mục tiêu của lực lượng Navy Seals là một lãnh đạo của nhóm Hồi giáo võ trang al- Shabaab.
    Tuy nhiên, biệt kích Mỹ đã phải rút lui nhanh chóng nên không thể xác nhận là đối tượng cuộc tấn công có bị giết chết hay không. Một quan chức Mỹ xác nhận với nhật báo New York Times rằng chiến dịch đột kích - lên kế hoạch cách nay một tuần rưỡi – liên quan đến vụ tấn công vào trung tâm thương mại Westgate ở Nairobi .
    Theo các chuyên gia, là chiến dịch tấn công quy mô đầu tiên từ bốn năm nay, cuộc đột kích vào Somalia hôm qua cho thấy là Mỹ hiện rất coi trọng mối đe dọa của lực lượng al- Shabaab, không chỉ đối với khu vực, mà cả đối với phương Tây nói chung.
    Cũng ngày hôm qua, lực lượng đặc biệt Mỹ cũng tung ra một cuộc đột kích vào Tripoli, thủ đô Libya, bắt giữ được Abu Anas al- Libi, một đầu sỏ của màng lưới al-Qaeda. Nhân vật này bị tình nghi là kẻ chủ mưu các vụ khủng bố tại Nairobi (Kenya) và Dar es Salaam (Tanzania) vào năm 1998. Chính phủ Mỹ đã treo giá năm triệu đô la cho ai loại bỏ được nghi phạm này.
     
    tags: Châu Phi - Hoa Kỳ - Hồi giáo - Khủng bố - Libya - Quốc tế - Somalia
     
    http://www.viet.rfi.fr/quoc-te/20131006-biet-kich-my-dong-thoi-xuat-tran-tai-somalia-va-libya

    maandag 28 januari 2013

    Thị tộc Tuareg - từ Libya qua Mali

    Thị tộc Tuareg - từ Libya qua Mali
    Wednesday, January 23, 2013 3:58:33 PM



    Hùng Tâm/Người Việt

    Tìm hiểu thêm về những khó khăn của liên quân quốc tế tại Mali

    Kỳ trước, “Hồ Sơ Người Việt” kết luận rằng “Khủng bố xưng danh ‘Thánh Chiến’ hay Al Qaeda có thể là một loại u bướu ung thư rất khó trị. Nhưng tại Mali, tình hình còn phức tạp hơn vậy vì sự hiện hữu của thị tộc Tuareg. Họ là thổ dân du mục thiện chiến, buôn lậu và ăn cướp, xưa kia là lãnh chúa nguyên thủy trên cả một vùng Bắc Phi rộng lớn. Vai trò của họ trong nội tình Mali, và quan hệ chiến hòa với quân khủng bố là những gì rất nên theo dõi.” Kỳ này, ta sẽ tìm hiểu thêm về những người Tuareg.

    Ngàn năm du mục

    Tuareg là dân du mục sống tản mác khắp vùng Bắc Phi. Theo ước lượng vào đầu năm 2011 của Liên Hiệp Quốc, dân số Tuareg khoảng triệu người, tập trung đông nhất tại ba nước Mali, Niger và Algeria, nhưng cũng hiện diện tại Libya, Burkina Faso và Mauritania.
    Trong hai ngàn năm cho đến thế kỷ 20, họ là thương nhân từng đi lại trên sa mạc Sahara nên am hiểu khu vực đó hơn mọi sắc dân khác. Từ Dori đến Burkina Faso, Tamanrasset và Algeria, họ biết rõ từng ốc đảo, giếng nước hoặc những nơi có thể giăng lều cắm trại trên một vùng đất đêm lạnh ngày nóng hơn trăm độ Farenheit (38 độ Celsisus) để buôn đủ mặt hàng như gia súc, dệt sợi, muối, ngọc, võ khí nhỏ, thực phẩm khô, đôi khi vàng và dân nô lệ.
    Ðến thế kỷ 20 thì sự đời đã đổi khác.
    Người dân Bắc Phi và Tây Phi cùng các nước Âu Châu tới nơi bắt đầu khoanh vùng lãnh thổ, tức là vạch ra biên cương và kiểm soát việc đi lại. Thứ hai, việc đô thị hóa và cả hiện tượng sa mạc hóa khu vực này đã thu nhỏ không gian sinh tồn của dân Tuareg. Rồi khoa học kỹ thuật Tây phương cũng đảo lộn khả năng chiến tranh và buôn bán, với võ khí và tầu hàng hiện đại hơn. Nếp sống du mục của dân Tuareg bắt đầu gặp trở ngại, rất chậm rãi nhưng khó cưỡng.
    Ðây đó, xung đột đã xảy ra, ban đầu còn lẻ tẻ, nhưng đã có lúc trở thành nổi dậy như tại xứ Niger vào năm 1916-1917.
    Ðến năm 1960, khi Pháp trao trả độc lập cho các nước Tây Phi, hai xứ Mali và Niger đã xác định lãnh thổ trên vùng đất trước kia chẳng có ai làm chủ và là không gian sinh tồn của người Tuareg. Với sự am hiểu về địa hình địa vật, họ mở ra chiến tranh du kích trên núi rừng hoang vu tại miền Bắc Mali vào năm 1961, cho đến khi bị quân đội Mali đánh bại vào năm 1964.
    Thế rồi trong hai thập niên kế tiếp, hạn hán và nạn sa mạc hóa trên tại miền Bắc Mali và Niger khiến nhiều người Tuareg phải chạy qua xứ khác, đông nhất là ở Algeria và Libya. Trong khi ấy, cư dân địa phương không thuộc sắc tộc Tuareg cũng phải khai hoang để tìm đất sống và những biểu hiện của đô thị hóa hay hiện đại hóa này trở thành mối nguy cho dân Tuareg.
    Họ bèn xoay cách khác, trở thành lính đánh thuê.

    Từ Libya qua Mali và Niger

    Nhờ am hiểu địa thế và thiện chiến, một số người Tuareg phiêu dạt qua Libya đã đầu quân với lãnh tụ Moammar Gadhafi khi ông này lập ra “Quân Ðoàn Hồi Giáo” (Islamic Legion) năm 1972 với tham vọng hình thành một “Hiệp Chủng Quốc Phi Châu.” Nhưng “Trung đoàn Tuareg” bị Gadhafi giải tán sau khi thất trận tại Cộng Hòa Chad vào năm 1987. Nhiều tay súng đánh thuê bị thất nghiệp.
    Các chính quyền Mali và Niger chiêu hồi các tay súng này, với hứa hẹn yểm trợ và định cư. Ðược huấn luyện, trang bị võ khí và trả lương, nhiều người Tuareg từ Libya tìm về Mali và Niger. Nhưng tại đây họ đụng độ với cư dân bản địa và lời hứa yểm trợ của chính quyền không thể hiện khiến nhiều người bất mãn và nổi loạn. Ðấy là tình hình vào năm 1990.
    Những vụ nổi dậy và tấn công đồn bót chính phủ tại Niger khiến mấy trăm người bị bắt vào đầu năm 1990. Tại Mali cũng vậy, xung đột bùng nổ trong nhiều năm liền giữa quân đội chính quy và lính đánh thuê người Tuareg. Pháp và Hoa Kỳ bèn can thiệp và dàn xếp chuyện hòa giải tại Mali vào năm 1992 và Niger vào năm 1995. Các chính quyền Mali và Niger đồng ý phân quyền và tài trợ cho dân Tuareg tại các vùng đất hoang vu heo hút trong lãnh thổ.
    Nhưng đấy là hai quốc gia cực nghèo, công khố có hạn được ưu tiên trút vào miền Nam, cho cư dân bản địa và là vùng kiểm soát sinh tử của chính quyền trung ương. Lại thêm một lần thất vọng. Trong khi ấy, khủng bố Hồi Giáo lại có thể nhắm vào khu vực hiểm trở này làm hậu cứ.
    Vì vậy, hai chính quyền Pháp và Mỹ đã sớm nghĩ đến việc ngăn ngừa khủng bố. Họ kín đáo huấn luyện và trang bị võ khí cho quân Tuareg để truy lùng khủng bố, kể cả đặc công al-Qaeda. Nhờ vậy, chưa kể thêm kinh nghiệm tác chiến khi dân Tuareg đầu quân dưới trướng Gadhafi ở Libya, hai nhóm đã nổi danh trên thời sự quốc tế vào năm 2007. Tại Mali có lực lượng xưng danh Liên Ðoàn Dân Chủ và tại Niger có Phong Trào Công Lý cùng nổi dậy chống chính quyền địa phương với khả năng tác chiến và hỏa lực mạnh hơn mọi tiền lệ trước đó. Hiệp định hòa bình ký kết năm 2009 chỉ là giải pháp tạm bợ.
    Chúng ta tiến đến tình trạng hiện nay khi phiến quân Tuareg đồng loạt tấn công một số đồn bót Mali tại vùng Ðông Bắc vào đầu năm 2011 và nay đã có thể tung hoành từ vùng Kidal tới Lere ở phía Tây Nam của Timbuktu.

    Tuareg và Gadhafi

    Người ta cứ nói đến “Mùa Xuân Á Rập” và sự sụp đổ của chế độ độc tài Moammar Gadhafi tại Libya mà không để ý đến những mảnh vụn Tuareg từ Libya đã văng vào xứ Mali ngày nay.
    Thị tộc Tuareg gồm có nhiều bộ lạc khác nhau, mỗi bộ lạc lại có vùng sinh hoạt riêng. Tại Mali, các bộ lạc người Oulemedens, Ichnidharans hay Imgads thường có lập trường ôn hòa và sẵn sàng hợp tác với chính quyền Bakamo ở phía Tây Nam. Trong khi ấy, các bộ lạc người Idnans, Ifoghas hay Chamanesse thì sẵn sàng nổi loạn.
    Tình trạng chiến hòa bất phân ấy đã phức tạp, nhưng khi châm thêm vào bài toán Mali cả ngàn tay súng Tuareg từ Libya “hồi hương” sau khi Gadhafi bị lật đổ, chúng ta có một mớ bòng bong sắt máu. Ðã thế, ngay trong sắc dân Tuareg cũng có nhiều lãnh tụ trở cờ chống lại Gadhafi và được liên quân quốc tế tiếp tế võ khí như những “dân quân” nổi dậy vì dân chủ Libya.
    Hậu quả là một nồi cháo heo có mùi át xít.
    Trong số lãnh tụ Tuareg nổi danh trên chiến trường Libya có Ðại Tá Ag Mohamed Najem của quân đội Gadhafi, thuộc bộ lạc Ifoga với lập trường quyết liệt chống lại chính quyền Mali tại Bakamo. Với kinh nghiệm tác chiến từ chế độ Gadhafi, nhóm võ trang này xưng danh “Mặt Trận Giải Phóng Azawad” (được thời sự gọi tắt là MNLA), vào bốn ngày trước khi Gadhafi bị hạ sát vào cuối năm 2011.
    Chính quyền Mali tố cáo nhóm MNLA này là cộng tác với lực lượng Al Qaeda tại khu vực Maghreb Hồi Giáo (AQIM). Ngược lại lãnh tụ MNLA phủ nhận mọi quan hệ với khủng bố AQIM và còn khẳng định rằng họ là chiến tuyến ngăn ngừa AQIM bành trướng tại Mali.
    Về thực tế, nhóm MNLA quy tụ nhiều tay súng đã thành danh từ lâu, với chiến công nổi dậy chống chính quyền Mali từ những năm 1990, rồi 2007-2009 và 2011. Trong số này, nhiều người từng là sĩ quan trong đạo quân Gadhafi và có kinh nghiệm tác chiến ngoài sa mạc. Khi hết đất sống tại Libya, họ trở về Mali và đòi vạch đôi sơn hà để hùng cứ ở miền Bắc. Nhiều nguồn tin cho biết nhóm này có từ hai đến bốn ngàn tay súng đã dày dạn gió sương Libya, nghĩa là một lực lượng đáng nể cho chính quyền và quân đội Mali.
    Họ có liên hệ gì đến lực lượng khủng bố AQIM không? Câu trả lời có thể là không mà có! “Hồ Sơ Người Việt” phải lui một chút để giải thích mâu thuẫn này.

    Mali giữa MNLA và AQIM

    Mali là một xứ cực nghèo, chỉ có 14 triệu dân trên một lãnh thổ rộng gấp ba Việt Nam, mà quân đội chỉ có bảy ngàn lính nghèo, thiếu trang bị và huấn luyện. Chính quyền Mali tại Bamako không thể và cũng chẳng muốn giải quyết bài toán Tuareg hay MNLA hoặc AQIM. Chỉ có Hoa Kỳ và các cường quốc Âu Châu, đứng đầu là nước Pháp mới e ngại sự bành trướng của u bướu ung thư AQIM trên một vùng rộng lớn từ Bắc Phi qua Tây Phi xuống tới miền Nam.
    Nếu không có AQIM, chuyện hợp tan của Mali là vấn đề nội bộ của một quốc gia độc lập! Vì mối nguy khủng bố Hồi Giáo, xứ này mới được viện trợ và quân đội được trang bị. Nhưng Mali là vùng nước đục và bài toán Tuareg là chuyện phức tạp và nan giải vì những xoay chuyền lập trường gần như liên tục.
    Vì sự sống còn của mình, chính quyền Mali cần chứng minh với quốc tế (Hoa Kỳ, Âu Châu và các nước khác, kể cả Liên Bang Nga) rằng nhóm Tuareg MNLA có liên hệ với khủng bố AQIM. Ngược lại, nhóm MNLA thì chối bỏ sự kiện đó và còn hứa hẹn, cũng với quốc tế, rằng nếu được quyền tự trị tại miền Bắc xứ Mali, chính là dân Tuareg sẽ ngăn ngừa quân khủng bố.
    Thực tế thì các nhóm võ trang người Tuareg, ở dưới trướng MNLA từ năm 2011, có trổ nghề riêng là buôn lậu, ăn cướp và bắt cóc để đòi tiền chuộc mạng. Những “doanh nhân” Á Rập mà buôn bán trên vùng đất của dân Tuareg thường phải nộp tiền mãi lộ và đấy là nguồn thu nhập kinh tế của dân quân hay phiến quân Tuareg. Trên đường làm ăn như vậy, đã có lúc họ tiếp xúc và trao đổi với quân khủng bố AQIM. Trao cho AQIM các con tin Tây phương để đổi lấy tiền và súng đạn. Khi hậu cứ là Libya đã cạn thì việc cộng tác với AQIM là giải pháp thay thế.
    Ðộng lực ở đây là kinh tế, chứ không phải tôn giáo hay ý thức hệ về một Ðế quốc Hồi giáo trải rộng từ Bắc Phi xuống toàn cõi Phi Châu. Ngược lại, dân Tuareg cũng chẳng mặn mà gì với một tương lai nằm dưới chế độ giáo luật Shiria của dân Hồi Giáo cực đoan mà các nhóm al-Qaeda nguyên thủy hay địa phương vẫn thường cổ xúy bằng bạo lực khủng bố.
    Vì vậy, sự cấu kết giữa nhóm MNLA của dân Tuareg và lực lượng khủng bố AQIM là chuyện có thật, nhưng không thường xuyên và vĩnh viễn. Ngược lại, giải pháp cho các nước Tây phương về nan đề AQIM có khi lại nằm trong tay người Tuareg hay nhóm MNLA.

    Viễn ảnh Mali

    Sau vụ khủng bố 9-11 tại Hoa Kỳ vào năm 2001 và 10 năm vất vả với cuộc chiến chống khủng bố toàn cầu, chính quyền Mỹ không thể coi thường sự bành trướng của khủng bố al-Qaeda dưới bất cứ danh xưng nào. Nhưng sau vụ can thiệp vào Libya với hậu quả tai hại bất ngờ, họ không dại dột châm tiền và thả súng vào những ổ kiến lửa như Mali. Chính quyền Hoa Kỳ lui về phía sau nước Pháp để thủ vai yểm trợ.
    Nước Pháp bước lên tuyến đầu của cuộc chiến chống khủng bố AQIM tại Mali không chỉ vì xứ này mà vì toàn khu vực Bắc Phi và Tây Phi: nguồn cung cấp năng lượng từ Algeria, uranium từ Niger, vàng từ Mauritania, hay bông vải từ Mali và cacao từ Ivory Coast.... Vụ AQIM tấn công một trung tâm dầu khí của hãng BP tại Algeria vào ngày 16 vừa qua khiến nhiều con tin Tây phương bị hạ sát là một nhắc nhở về tầm quan trọng của nạn khủng bố tại Mali. Ðấy là lý do vì sao một chính quyền thuộc đảng Xã Hội Pháp đã gạt qua một bên lý luận về quyền lực mềm mà ráo riết đổ quân vào Mali.
    Người ta cũng chẳng thấy các nước Phi Châu tri hô báo động về âm mưu thực dân của Pháp hay đế quốc của Mỹ! Phong trào “Thánh Chiến” và nguy cơ khủng bố là vấn đề có thật và lực lượng AQIM đang tìm cách làm tiêu hao khả năng và ý chí can thiệp của các nước Tây phương.
    Khi ấy, vai trò của dân Tuareg và nhóm võ trang MNLA lại có thể là vấn đề hay giải pháp.
    Sau khi chế độ Gadhafi tan rã tại Libya, dân Tuareg tại Mali đã có một nguồn cung cấp võ khí đáng kể nhưng chỉ một mùa và không vĩnh viễn. Họ phải tìm nơi tiếp liệu khác, qua đường dây buôn lậu võ khí hay chính các sĩ quan tham nhũng của quân đội Mali. Nhóm MNLA đang cố thực hiện việc đó!
    Nhưng muốn tồn tại và có tin tình báo thì họ phải có dân. Tức là phải tranh thủ lòng người Tuareg và nhiều bộ tộc xưa nay vẫn có ý hợp tác với chính quyền Bakamo. Chúng ta nên theo dõi và tìm hiểu về những mâu thuẫn bên trong cộng đồng Tuareg để biết được khả năng bạo lực và tuyên truyền của nhóm MNLA.
    Quan trọng nhất, nhóm võ trang này có thể lại đảo ngược lập trường và quay ra hợp tác hay ít nhất là bán tin cho Tây hương để xin làm “chí nguyện quân” chống khủng bố AQIM. Khi ấy, chính quyền Mali tại Bamako sẽ xoay trở ra sao?

    Kết luận của chuyện này là gì?

    Chuyện dài về dân Tuareg là một truyện dài không có tính cách hư cấu giả tưởng. Nó phức tạp hơn một bản tin vài trăm chữ mà liên hệ đến cả vạn sinh mạng và sự tồn vong của xứ Mali.
    Chuyện ấy cũng khiến ta liên tưởng đến các sắc dân thiểu số tại Miến Ðiện giữa những tính toán kinh tế và an ninh của Trung Quốc, Hoa Kỳ, hay bà Aung Sann Suu Kyi. Hoặc chuyện Kinh/Thượng và Tây nguyên của Việt Nam!

    http://www.nguoi-viet.com/absolutenm2/templates/viewarticlesNVO.aspx?articleid=160841&zoneid=403

    zaterdag 22 september 2012

    30,000 người Libya biểu tình đòi giải tán nhóm hạ sát đại sứ Mỹ

    September 21, 2012
    BENGHAZI, Libya (AP) - Khoảng 30,000 dân Libya xuống đường ở Benghazi hôm Thứ Sáu, đòi hỏi một tổ chức dân quân hùng mạnh ở đây phải giải tán. Nhóm này từng tấn công tòa Lãnh Sự Mỹ hồi tuần qua, làm thiệt mạng đại sứ và ba người Mỹ khác.

    Hàng chục ngàn dân Benghazi ở Libya xuống đường đòi giải tán nhóm dân quân chủ mưu vụ tấn công Tòa Lãnh Sự Mỹ vào tuần trước, bày tỏ sự thương tiếc đối với Ðại Sứ Chris Stevens, đồng thời yêu cầu tăng cường lực lượng an ninh. (Hình: AP/Mohammad Hannon)


    Vụ tấn công khiến nhiều người dân Libya bất mãn. Tại Libya nhiều nhóm vũ trang đang mặc sức tung hoành ở nhiều thành phố trên khắp nước. Các nhóm dân quân trở nên hùng mạnh hơn cả lực lượng an ninh chính quy và tân chính quyền, vốn đã không kiểm soát được họ kể từ khi chế độ Gadhafi bị sụp đổ.

    Các nhóm dân quân, trước đây thuộc “lữ đoàn cách mạng” chiến đấu chống chính quyền Gadhafi, nay nắm giữ việc an ninh, phòng vệ các cơ sở chính phủ và phố phường. Nhưng đồng thời họ cũng bị tố cáo đã có hành động như băng đảng, bắt giữ người tùy tiện, bịt miệng mọi chỉ trích và đụng độ lẫn nhau trên đường phố.

    Cuộc tuần hành hôm Thứ Sáu nhắm thẳng vào tổ chức Hồi Giáo cực đoan Ansar al-Shariah, mà giới chức chính quyền lẫn các nhân chứng đều cho là có tham gia vào vụ tấn công tòa lãnh sự. Nhóm này cũng bị tố cáo đã tấn công tín đồ Hồi Giáo nào không chịu tuân theo sự diễn giải kinh Koran quá cực đoan của họ.

    Ðám đông khổng lồ cầm biểu ngữ đòi giải tán các tổ chức dân quân và tăng cường lực lượng cảnh sát. Nội dung một số biểu ngữ như “Không chấp nhận dân quân,” “Luật của chúng ta là luật của đấng Allah, không phải luật rừng,” “Quân đội và cảnh sát đâu hết rồi?” Ðồng thời cũng có biểu ngữ tỏ sự thương tiếc Ðại Sứ Chris Stevens: “Ðại sứ là người bạn của nhân dân Libya” và “Libya mất một người bạn.”

    Trong khi đó vài ngàn người ủng hộ nhóm Ansar al-Shariah đứng dàn hàng trước trụ sở, đối đầu với đám đông, tay vẫy cờ hiệu màu đen trắng. Tuy nhiên không có sự xô xát nào giữa đôi bên. (TP)
    http://www.nguoi-viet.com/absolutenm2/templates/viewarticlesNVO.aspx?articleid=155317&zoneid=5

    vrijdag 21 oktober 2011

    Toàn cảnh kết cục đẫm máu của Gadhafi

     21/10/2011

    Chính quyền chuyển tiếp Libya từng tuyên bố muốn bắt sống Gadhafi để xử những tội ác và xây dựng nhà nước dân chủ mới, nhưng cách những tay súng của họ hành quyết Gadhafi cho thấy con đường đến mục tiêu này còn đầy chông gai.
    > Libya hoãn chôn Gadhafi / Từ ngai vàng xuống ống cống
    > Cuộc đời Gadhafi qua ảnh / Gadhafi bị bắn chết


    Đại tá Gadhafi và những thuộc hạ thân tín trốn trong một hầm chỉ huy ở thành phố quê nhà Sirte trong suốt 10 ngày cuối cùng. Trước sức tấn công của các binh sĩ chính quyền lâm thời (NTC), họ và những tay súng còn lại quyết định thực hiện một kế hoạch chạy trốn đầy mạo hiểm bằng đoàn xe gần 100 chiếc từ Quận 2 của Sirte. Trong đó 5 chiếc đi ở giữa chở Gadhafi và những cộng sự thân tín.

    Theo một chỉ huy NTC trực tiếp truy kích đoàn xe là Abdul Rauf Mohammad, kế hoạch chạy trốn của Gadhafi là sử dụng các tay súng bắn tỉa và số súng hạng nặng còn lại để mở đường máu, yểm trợ cho nhóm 5 chiếc xe chở Gadhafi tẩu thoát. Đoàn xe định chia làm hai cánh, trong đó nhóm chính gồm 75 chiếc chạy theo đường lớn và nhóm còn lại cắt đường băng sa mạc hướng về phía nam.

    Tuy nhiên đoàn xe của Gadhafi quá đông nên đã bị một máy bay chiến đấu Tornado của Anh dễ dàng phát hiện qua thiết bị do thám. Giới chức NTC và NATO nhận định có "mục tiêu giá trị cao" trong đoàn xe hùng hậu này nên phát lệnh tấn công. Lập tức "sát thủ trên không" là chiếc máy bay không người lái Predator của Mỹ được điều tới bắn tên lửa Hellfire khiến đoàn xe tan tác.

    Cùng lúc, chiến đấu cơ Rafale của không quân Pháp cũng tới oanh tạc đoàn xe Gadhafi. Tại một vị trí cách đường chính khoảng 20 mét, cạnh một trạm điện hạ thế gần Sirte, hơn 15 chiếc xe bán tải gắn vũ khí hạng nặng thuộc đoàn xe Gadhafi bị cháy đen và nát vụn sau vụ oanh kích của máy bay NATO. Khoảng 50 người chết tại đây gồm một số thi thể cháy đen chỉ còn xương vẫn ngồi trên ghế xe.

    Những hình ảnh đẫm máu về vụ hành quyết Gadhafi
    (Khuyến cáo hình ảnh có thể gây sốc)

    Vụ hành quyết man rợ


    Sau vụ oanh tạc, số còn lại trong đoàn xe bỏ chạy tứ tung tránh sự truy đuổi của lực lượng mặt đất. Theo các chiến binh NTC, Gadhafi bị thương và cầm theo một khẩu súng ngắn vỏ vàng tập tễnh bỏ chạy rồi chui vào một ống cống bê tông bên đường cố thủ. Một số vệ sĩ chạy theo Gadhafi nhưng lực lượng truy đuổi bằng xe đã theo sát và bắn chết 5 vệ sĩ cuối cùng của Gadhafi bên ngoài miệng cống.

    Một chỉ huy quân NTC truy đuổi là Salem Bakeer kể lại: "Ban đầu chúng tôi bắn nhóm Gadhafi bằng súng phòng không từ trên xe nhưng không hiệu quả. Do đó chúng tôi nhảy khỏi xe để chạy bộ truy đuổi. Một trong những vệ sĩ của Gadhafi chạy ra ngoài ống cống khua khẩu súng trên đầu và xin đầu hàng. Nhưng ngay khi nhìn thấy chúng tôi anh ta lại nổ súng".

    Cũng theo người trực tiếp chỉ huy truy bắt Gadhafi nói trên thì chính Gadhafi đã yêu cầu vệ sĩ cuối cùng của mình ngừng bắn và tay súng này đã cố tìm cách cứu cựu lãnh đạo Libya bằng cách hét to "Ông chủ tôi ở đây, Muammar Gadhafi đang ở đây, ông ấy bị thương".

    Bakeer khẳng định ngay lập tức Gadhafi bị bắt sống với những vết thương ở chân và lưng. Cựu lãnh đạo Libya bị các tay súng NTC lôi đi khoảng 50 mét từ cửa cống tới một chiếc xe Jeep và quăng ông này lên phía mũi chiếc xe. Khi đó đám đông chiến binh vây quanh Gadhafi đã nổi điên và liên tục đánh vào mặt ông này.

    Gadhafi, một ông già 69 tuổi bị lột hết áo, người đầm đìa máu, mang vẻ mặt hoảng loạn. Người từng tự phong là "Vua của các Vua châu Phi" này đã không nhận được bất cứ hành động ân xá nào. Câu cuối cuối cùng của Gadhafi là hỏi những người bắt mình: "Tôi đã làm gì các anh?" và xin họ "Đừng bắn! Đừng bắn!" để tha mạng. Nhưng các tay súng vẫn hành quyết tại chỗ Gadhafi với những viên đạn vào đầu và bụng.

    Những chiến binh trực tiếp bắn chết Gadhafi đến từ thành phố Misrata, nơi từng là chiến trường ác liệt nhất trong 8 tháng nội chiến ở Libya. Họ nhồi xác Gadhafi lên sàn một chiếc xe cứu thương, vây quanh là các tay súng đang hồ hởi và chạy về thành phố Misrata quê nhà. Theo kênh truyền hình Al-Arabiya, xác của Gadhafi sau đó được đặt trên nóc một chiếc xe và diễu trên các con phố Misrata trong sự hò reo của đám đông xung quanh.

    Libya mới thời hậu Gadhafi


    Sau khi Gadhafi bị "bắn chết như một con chó trên đường" theo mô tả của những người chứng kiến, tiếng súng nổ vang trời trên khắp các đường phố Libya để ăn mừng. Xe cộ cũng đồng loạt bóp còi để thể hiện sự vui sướng và nhiều người ôm nhau nhảy múa vì Gadhafi đã bị giết.

    Chiến thắng của phe cách mạng tại Libya là nhờ sự hỗ trợ mang tính quyết định của lực lượng quân sự quốc tế do NATO đứng đầu, can thiệp vào Libya từ tháng 3/2011 với danh nghĩa bảo vệ thường dân bị chế độ Gadhafi đàn áp. Sau khi chế độ này bị lật đổ hồi tháng 8, các chiến dịch của NATO tại Libya vẫn tiếp tục nhằm hỗ trợ lực lượng nổi dậy xoá bỏ hoàn toàn quyền lực của Gadhafi.

    Sự yểm trợ của NATO trong vụ hạ sát Gadhafi đã giúp NTC có thể tuyên bố chiến thắng hoàn toàn trong cuộc cách mạng của họ. Trong cuộc họp báo tối qua, thủ tướng Libya và đứng đầu NTC Mahmoud Jibril tuyên bố đã đến lúc khởi đầu một nhà nước mới. "Chúng tôi chờ đợi khoảnh khắc này từ rất lâu và Muammar Gadhafi đã bị tiêu diệt. Tôi nghĩ sự kiện này khiến người dân Libya nhận ra rằng đã đến lúc bắt đầu một Libya mới, đoàn kết, một dân tộc, một tương lai".

    Gadhafi là lãnh đạo đầu tiên ở Bắc Phi và Trung Đông bị giết kể từ khi làn sóng "Mùa xuân Ảrập" nổ ra nhằm chấm dứt các chế độ độc tài và xây dựng một nền dân chủ trong khu vực. Libya cũng là quốc gia duy nhất trong làn sóng biểu tình có sự thay đổi chế độ nhờ sự can thiệp của quân đội nước ngoài. Trước đó các tổng thống kỳ cựu của Tunisia và Ai Cập đều lần lượt bị hạ bệ do các cuộc biểu tình rầm rộ của người dân trong nước.

    Cái chết của Gadhafi đánh dấu việc quốc gia nhiều dầu mỏ Libya bước sang một trang sử mới, nhưng sự bất ổn chưa thể sớm chấm dứt trong tương lai gần. Phe vốn được coi là phiến quân nổi dậy trước đây đang là người lãnh đạo đất nước Libya với sự thiếu tổ chức thể hiện ở nhiều lĩnh vực. Với một chính quyền như thế họ lại phải đối mặt với thách thức tái thiết đất nước khổng lồ phía trước.

    Phản ứng của phương Tây


    Lãnh đạo Anh, Pháp, Mỹ, những nước chủ chốt trong cuộc can thiệp quân sự vào Libya đều nhanh chóng lên tiếng bày tỏ sự hài lòng vì sự kiện đại tá Gadhafi đã bị tiêu diệt, trong khi những nhà lãnh đạo khác coi đây là một cột mốc quan trọng trong lịch sử của người Libya.

    Tổng thống Mỹ Barack Obama cho rằng 20/10 là một ngày quan trọng mang tính lịch sử của Libya. "Bóng tối chuyên quyền đã bị xoá bỏ. Với triển vọng to lớn ở phía trước, người dân Libya lúc này có trách nhiệm xây dựng một đất nước dân chủ và khoan dung, đối lập với nền độc tài của Gadhafi". Ông cũng cho rằng cái chết của Gadhafi là sự cảnh báo các chế độ đang bị phản đối khác ở Bắc Phi và Trung Đông.

    Tổng thống Pháp Nicolas Sarkozy cho rằng cái chết của Gadhafi đánh dấu một bước tiến đối với người dân Libya và kêu gọi chính quyền mới ở nước này nhanh chóng tiến hành cải cách dân chủ. "Cái chết của Gadhafi là bước tiến quan trọng trong cuộc chiến kéo dài hơn 8 tháng qua của người dân Libya, nhằm tự giải phóng khỏi chế độ độc tài và tàn bạo tồi tại hơn 40 năm", ông Sarkozy nói thêm.

    Phản ứng về cái chết của Gadhafi, Thủ tướng Anh David Cameron cho rằng sự kiện này hứa hẹn một tương lai tốt đẹp hơn cho người dân mà Gadhafi đã cai trị trong suốt 4 thập kỷ. "Người dân Libya hôm này còn có cơ hội vĩ đại hơn sau sự kiện này trong việc tự mình xây dựng một tương lai dân chủ và vững mạnh", ông Cameron phát biểu bên ngoài số 10 số Downing.

    Tổng thư ký LHQ Ban Ki-moon phát biểu: "Ngày hôm nay đánh dấu bước chuyển lịch sử của Libya. Trong những ngày tới chúng ta sẽ chứng kiến cảnh vui mừng cũng như nỗi đau khổ của những người mất mát. Giờ là lúc để mọi người Libya đồng tâm. Người Libya chỉ có thể có tương lai tốt đẹp nếu có đoàn kết dân tộc và hòa giải. Chiến binh của mọi bên đều phải buông vũ khí trong hòa bình. Đây là lúc để hàn gắn và tái thiết, là thời điểm của lòng quảng đại chứ không phải để trả thù".

    Tổng thống Nga Dmitry Medvedev nhận được thông tin về Gadhafi khi đang cùng Thủ tướng Hà Lan Mark Rutte chuẩn bị cho một cuộc họp báo và ông bình luận: "Chỉ có người dân Libya mới có thể quyết định số phận của Gadhafi". Trong khi đó, Ngoại trưởng Đức Guido Westerwelle bày tỏ hy vọng Libya sẽ tiến vào một "chương mới hòa bình và dân chủ" sau cái chết của Gadhafi.

    Đình Nguyễn

    Khoảnh khắc đẫm máu cuối cùng của Gadhafi

    Cửa cống bê tông nằm bên vệ đường, nơi Gadhafi và những vệ sĩ cuối cùng ẩn náu. Ảnh: AFP.
    Sau khi bắn chết 5 vệ sĩ cuối cùng của Gadhafi ngay ngoài miệng cống, các tay súng NTC lôi ông này từ trong cống ra ngoài trong tình trạng bị thương. Ảnh: AP.
    Một phần đoàn xe của Gadhafi bị máy bay tấn công cháy đen gần một trạm hạ thế ở Sirte.
    Sau khi bị lôi ra từ ống cống, Gadhafi bị thương đầm đìa máu đang cố xin đám đông tay súng vây quanh tha mạng. Hình lấy từ một clip quay bằng điện thoại di động.
    Các tay súng dùng vũ lực lôi Gadhafi trên đường, một số đánh vào mặt ông này trong tình trạng thương tích đầy mình.
    Gương mặt hoảng loạn của Gadhafi trong vòng vây của đám đông đang hò hét.
    Gadhafi vùng vẫy trong tuyệt vọng khi bị các thanh niên lôi trên đường và ấn lên mũi một chiếc xe bán tải. Một số liên tục đánh vào người cựu lãnh đạo Libya.
    Gadhafi bị đè ngửa trên mũi chiếc xe.
    Các tay súng truy đuổi và bắn chết Gadhafi đến từ thành phố Misrata. Họ nhanh chóng đưa xác ông này lên một chiếc xe cứu thương để chạy từ Sirte về Misrata ăn mừng.
    Đám đông đông người Libya vây quanh xác Gadhafi và liên tục dùng điện thoại để chụp ảnh. Ảnh: AFP.
    Đám đông đông vây quanh xác Gadhafi và liên tục dùng điện thoại để chụp ảnh. Ảnh: AFP.
    Xác Gadhafi được đặt trên sàn xe bê bết máu trên đường chạy về Misrata ngày 20/10.

    http://vnexpress.net/gl/the-gioi/phan-tich/2011/10/toan-canh-ket-cuc-dam-mau-cua-gadhafi/page_2.asp
    http://vnexpress.net/gl/the-gioi/phan-tich/2011/10/toan-canh-ket-cuc-dam-mau-cua-gadhafi/

    Cuộc đời Moammar Gadhafi

    October 20, 2011
    Ðại tá lãnh tụ tối cao hơn 2/3 đời người

    Hà Tường Cát/Người Việt

    Khi qua đời hôm Thứ Năm, Moammar Gadhafi trở thành lãnh tụ đầu tiên bị thiệt mạng trong cơn bão cách mạng tràn qua vùng Bắc Phi và Trung Ðông.

    Lãnh tụ Moammar Gadhafi đọc bài diễn văn dài 1 giờ 30 phút tại Ðại Hội Ðồng Liên Hiệp Quốc năm 2009. (Hình: Getty Images)

    Sinh năm 1942, hơn 2/3 cuộc đời ông đã là người lãnh đạo độc đoán và nổi tiếng tàn bạo trên một đất nước rộng lớn tới 1.8 triệu km2 nhưng không có quá 8 triệu dân.
    Sự nghiệp của Gadhafi khởi đầu bằng cuộc đảo chính quân sự năm 1969 lật đổ chế độ quân chủ và kết thúc bi thảm dưới họng súng của những chiến binh quân nổi dậy qua cuộc nội chiến đẫm máu kéo dài gần 9 tháng.
    Từ thời trẻ, về mặt tinh thần Gadhafi đã chịu hai kích động chính: (1) sự kém cỏi của dân Á Rập Palestine trong cuộc chiến đấu chống Israel, (2) ngưỡng mộ Abdel Nasser, nhà lãnh đạo Ai Cập và thế giới Á Rập của thời đại mới khi cuộc Chiến Tranh Lạnh bước vào giai đoạn đối đầu quyết liệt giữa thế giới cộng sản và thế giới tự do.
    Xuất thân trong một bộ tộc Á Rập gốc dân du mục, nhập ngũ năm 1961 sau đó được đưa đi tu nghiệp ở Anh, trở về nước với cấp bậc trung úy, Gadhafi tham gia “Phong trào Sĩ quan Tự do” và ngày 1 tháng 9 năm 1969 nhóm sĩ quan trẻ này thực hiện thành công cuộc đảo chính không đổ máu, lật đổ Quốc Vương Idris khi ông ta đang ở Thổ Nhĩ Kỳ. Mặc dầu thường được gọi là đại tá, sự nghiệp quân ngũ của Gadhafi chính thức dừng lại ở cấp trung úy và sau này chức thiếu tướng danh dự do Liên Ðoàn Á Rập Xã Hội Chủ Nghĩa phong cho ông chỉ có tính cách tượng trưng.
    Trong những năm 1970, Gadhafi tập trung vào việc củng cố vị trí và quyền lực của mình. Cuộc khủng hoảng năng lượng trên thế giới năm 1973-1974 xảy ra vào lúc Libya đã tìm thấy và khai thác các mỏ dầu lửa, giúp Gadhafi có cơ hội đóng một vai trò then chốt trong cuộc vận động và liên kết các nước khu vực Phi Châu và Trung Ðông. Tham vọng của Gadhafi còn đi xa hơn khi ông ta muốn trở thành một nhà lãnh đạo Phi Châu. Nhưng ý muốn đó không đi đến kết quả và những chiến dịch can thiệp bằng quân sự sau này ở Cộng Hòa Trung Phi, Chad và Ai Cập đều thất bại.
    Về mặt đối nội, Gadhafi đàn áp các phe phái và bộ tộc đối lập. Ðiểm đặc biệt trong chính sách bảo vệ vị trí cá nhân của mình là rút kinh nghiệm về nguy cơ xảy ra đảo chính Gadhafi chỉ cho tổ chức một lực lượng quân đội chính quy với quân số rất nhỏ, khoảng 40,000, trong khi chú trọng xây dụng những đơn vị vệ binh trung thành.
    Một biến cố có tầm ảnh hưởng quan trọng xảy ra năm 1984 tại Anh. Trong cuộc biểu tình của những người chống Gadhafi trước tòa Ðại Sứ Libya ở London, một nhân viên sứ quán đã bắn chết Yvonne Fletcher, một nữ cảnh sát trẻ của Anh, và liên lạc ngoại giao giữa hai nước bị cắt đứt. Chính vào giai đoạn này, Libya ngả sang phía thế giới cộng sản và dần dần trở thành đối nghịch với phương Tây. Ðồng thời Libya trợ lực cho các tổ chức quá khích của Palestine và cả Ireland trong sự thực hiện các hoạt động khủng bố.
    Cao điểm của tình trạng đối nghịch với Tây phương là ngày 15 tháng 4 năm 1986, Tổng Thống Ronald Reagan cho lệnh mở cuộc oanh tạc không quân vào Tripoli và Benghazi với lý do không quân Libya cản trở và đe dọa hoạt động tự do của Hoa Kỳ trên Ðịa Trung Hải.
    Vụ tình báo Libya can dự trong âm mưu đạt bom phá nổ chiếc máy bay của Pan Am trên bầu trời Lockerbie, Scotland, Anh Quốc, ngày 21 tháng 2 năm 1988 làm thiệt mạng 270 người dẫn tới một thời gian dài hơn 10 năm căng thẳng quan hệ với các nước Tây phương và Libya bị đặt trong tình trạng cô lập của một quốc gia tán trợ khủng bố.
    Từ 1999, Gadhafi tìm cách tạo hòa hoãn với Tây phương, khởi đầu bằng việc cho dẫn độ hai nghi can khủng bố Lockerbie qua Anh, Những năm tiếp theo, Libya loan báo bãi bỏ chương trình phát triển vũ khí nguyên tử và hóa học. Lệnh cấm vận được giải tỏa năm 2004 và Libya đã có thể trở lại sinh hoạt bình thường trong cộng đồng quốc tế. Năm 2009, Gadhafi được tham dự Ðại Hội Ðồng Liên Hiệp Quốc lần đầu tiên. Ông đến New York và ngủ trong chiếc lều vải đặc biệt riêng thay vì ở khách sạn. Bài diễn văn trước Ðại Hội Ðồng, theo quy đinh chỉ có 30 phút cho mỗi nhà lãnh đạo, Gadhafi đã đọc dài 96 phút và đề cập đến đủ mọi vấn đề từ hiệu lực của Hội Ðồng Bảo An tới cúm heo, mà theo ông là được tạo ra vì mục tiêu quân sự.
    Vẫn có nhiều tác phong không bình thường.như thế của cá nhân Gadhafi là tiêu biểu của một nhà lãnh đạo ở vị trí độc tôn suốt nhiều năm. Ông dùng những lính đánh thuê Phi Châu trong đơn vị phòng thủ Phủ Tổng Thống, và đi theo ông luôn luôn có những nữ cận vệ cũng được thuê từ nước ngoài.
    Bất mãn chống đối ở quốc nội từng nhiều lần bị đàn áp tàn bạo có cơ hội bùng lên trở lại đầu năm do tác động của phong trào tranh đấu dân chủ đã thành công ở Tunisia và Ai Cập. Việc bắt giữ những nhà tranh đấu nhân quyền là ngòi lửa phát động các cuộc biểu tính chống chế độ trong các thành phố lớn. Phe chống đối đạt thành công quan trọng khi nắm được quyền kiểm soát thành phố Benghazi miền Ðông và nơi đây trở thành căn cứ của lực lượng nổi dậy.
    Tại Tripoli, dân chúng biểu tình chống đối cũng làm chủ được tình thế trước khi Gadhafi phản công, để cho lực lượng trung thành của ông sử dụng vũ lực đàn áp thẳng tay. Lần lượt, Tripoli, Zawiyah, Zlitan,... Và nhiều thành phố khác bị quân của Gadhafi phản công chiếm lại và Benghazi cũng trong tình hình sắp chung số phận. Tới lúc đó, Hội Ðồng Bảo An Liên Hiệp Quốc đồng thuận ban hành Nghị quyết 1973 lập vùng cấm bay và “cho phép sử dụng mọi phương cách cần thiết để ngăn chặn hành động sát hại dân chúng của chính quyền Gadhafi.”
    Ngày 20 tháng 3, không lực Hoa Kỳ, NATO và các đồng minh Á Rập mở cuộc oanh tạc Libya, sau một tuần lễ Hoa Kỳ chấm dứt nhiệm vụ chiến đấu để cho NATO và đồng minh tiếp tục chiến dịch. Với sự hỗ trợ của những phi vụ oanh kích, lực lượng nổi dậy dần dần hồi phục và củng cố sức mạnh, cầm cự được với quân của Gadhafi. Nhưng cuộc nội chiến đẫm máu cũng đã kéo dài thêm 5 tháng trước khi quân nổi dậy chiếm được Tripoli và Gadhafi chạy trốn khỏi thủ đô.
    Trong suốt hai tháng tiếp theo, quân nổi dậy chiếm giữ được hầu hết lãnh thổ và chính quyền lâm thời chính thức được sự công nhận của các quốc gia trên thế giới. Tuy vậy vẫn chưa biết Gadhafi ở đâu và đối với chính quyền mới, phải bắt giữ hay hạ sát được lãnh tụ độc tài này thì mới có thể coi là thành công toàn bộ và ổn định an ninh trật tự trở lại.
    Cuộc tấn công vào thành phố Sirte, quê quán của Gadhafi, đã gặp sự kháng cự mạnh mẽ hơn hai tuần lễ. Tuy vậy cũng ít ai dự đoán là Gadhafi có mặt tại đây mà tin rằng ông ta đã lẩn tránh ở vùng sa mạc phía Nam, khó bị tìm ra và dễ có đường trốn chạy đi nơi khác. Sự kiện Gadhafi và một toán quân trung thành phải rời bỏ khu vực cầm cự cuối cùng chỉ còn khoảng gần một cây số vuông trong thành phố Sirte để tìm đường tẩu thoát, rồi bị bắt và bị giết sáng Thứ Năm, 20 tháng 10, là chuyện khá đột ngột. Nhưng bất ngờ ấy là điều may mắn tốt đẹp cho dân chúng Libya và toàn thế giới. Con người suốt 42 năm là ác mộng của dân chúng Libya và mối bận tâm cho thế giới, cuối cùng không thoát khỏi số phận bi thảm như đã và sẽ thấy ở những nhà độc tài tàn bạo, ngoan cố trong nỗ lực bám giữ vĩnh viễn quyền lực bất chính của mình. (HC)

    http://www.nguoi-viet.com/absolutenm2/templates/?a=138783&z=313


    Cuộc đời Gadhafi qua ảnh


    Tự xưng là "vua của các ông vua châu Phi", "thủ lĩnh của các nhà lãnh đạo Ảrập", từ khi lên nắm quyền cách đây 42 năm, Moammar Gadhafi vẫn là một trong những lãnh đạo gây tranh cãi nhất thế giới.


    Năm 1969, vị đại úy 27 tuổi Moammar Gadhafi lật đổ vua Libya trong một cuộc chính biến không đổ máu. Ông ta tự phong hàm đại tá và tuyên bố Libya là một quốc gia theo chủ nghĩa xã hội. Theo ông ta, Libya là một nền dân chủ song lời nói của ông ta là luật.

    Gadhafi tuyên bố bản thân là "vua của các vị vua" châu Phi, "lãnh đạo của thế giới Ảrập" và phản đối chủ nghĩa đế quốc. Tuy nhiên về sau này, năm 2009, Gadhafi lại ký một thỏa thuận hợp tác với nước từng đô hộ Libya - Italy.

    Sau khi giành quyền lực, Gadhafi không tự phong danh hiệu tướng lĩnh mà chỉ nhận làm đại tá. Ông ta lý luận rằng một quốc gia được điều hành bởi tập hợp ý chí của dân chúng như Libya không cần một vị tướng làm thủ lĩnh.

    Phương pháp tiếp cận chính trị của Libya là lập nên một thể chế dân chủ trực tiếp ở Libya - một điều mà những người phản đối cho rằng không thể thực hiện trong một quốc gia thuộc thế giới thứ ba có 3 triệu người nằm trên diện tích 1,7 triệu km vuông. Nó chỉ là tấm màn che cho chủ nghĩa độc tài của ông này, giới phân tích nói.

    Yasser Arafat, tổng thống đầu tiên của Palestine, gặp Gadhafi năm 1996. Quan hệ giữa Gadhafi và các quốc gia Ả rập khá êm đẹp. "Tôi không thể thừa nhận nước Palestine hay Israel", ông này từng nói. "Người Palestine là những kẻ ngốc, còn người Israel cũng là những gã khờ". Tháng 1/2009, ông ta viết rằng ông ta ủng hộ giải pháp một quốc gia để giải quyết xung đột Israel-Palestine.

    Một cảnh sát đứng cạnh khoang lái của chiếc máy bay Pan Am 103 phát nổ trên bầu trời Lockerbie, Scotland, làm chết 270 người trên khoang. Chỉ một nghi phạm bị kết án tù vì vụ đánh bom này. Đây là cựu điệp viên của lực lượng tình báo Libya. Nhiều người cho rằng chính phủ của Gadhafi đứng sau vụ Pan Am 103 và vụ đánh bom một hộp đêm Berlin năm 1986 nhằm trả đũa cho hoạt động của Hải quân Mỹ ở vịnh Sidra.

    Năm 2001, Gadhafi tuyên bố rằng bản án đối với cựu điệp viên Libya trong vụ Pan Am 103 là một trò đùa và trái với công lý. Sau đó, năm 2003, chính phủ Libya chính thức thừa nhận đứng đằng sau vụ đánh bom và năm 2008 đã trả nhiều triệu USD cho gia đình các nạn nhân của vụ Pan Am 103, vụ đánh bom ở Berlin và một số vụ khủng bố khác.

    Năm 1990, Nelson Madela và Gadhafi ở Tripoli. Mandela từng nói rằng Libya và Gadhafi từng kêu gọi việc thả ông ra khỏi nhà tù của chế độ phân biệt chủng tộc từ lâu trước khi các nền dân chủ phương Tây lên tiếng. Chính Mandela đã thuyết phục Gadhafi đưa những nghi phạm vụ đánh bom Pan Am 103 ra tòa án quốc tế.

    Gadhafi được bảo vệ bởi một nhóm các nữ binh sĩ và từ lâu kêu gọi giải phóng phụ nữ khắp thế giới. "Phải có một cuộc cách mạng toàn cầu nhằm chấm dứt những thứ ngăn cản phụ nữ thực hiện những vai trò tự nhiên của họ và cả thực hiện những nhiệm vụ của đàn ông để có thể bình đẳng về quyền lợi", ông lập luận.

    Gadhafi bắt tay với người đứng đầu ủy ban châu Âu Romani Prodi ở Bỉ năm 2004. Ông thường xuyên công du với 40-50 cận vệ nữ mặc đồng phục.


    Một trong những dinh thự của Gadhafi ở Tripoli bị hư hại trong một cuộc không kích bởi Mỹ năm 1986. Dấu tích của bom đạn vẫn còn hiển hiện trong bức ảnh chụp năm 2004. Tổng thống Mỹ Ronald Reagan ra lệnh không kích sau khi có bằng chứng cho thấy Libya tham gia vào vụ đánh bom ở Berlin, nhằm vào binh sĩ Mỹ. Sau vụ đánh bom Berlin, Libya bị cô lập về kinh tế và ngoại giao trong suốt một thập kỷ.

    Năm 1979, nhà văn Italy Oriana Fallaci tiến hành một cuộc phỏng vấn nổi tiếng với Gadhafi, trong đó, bà đặt câu hỏi về sự ủng hộ của ông ta với những nhà độc tài như Idi Amin, ở Uganda. Gadhafi trả lời rằng ông ta là một người bạn với Amin vì "Amin đã và đang chống Israel".

    Gadhafi vạch ra triết lý chính trị trong Sách xanh, trong đó, ông ủng hộ một xã hội không dựa trên chủ nghĩa tư bản hay chủ nghĩa xã hội và thể hiện ý chí của dân chúng. "Bạo lực và những thay đổi do bạo lực mang lại đều không phải là dân chủ dù nó là phản ứng trước điều kiện phi dân chủ trước đó. Vậy, giải pháp là gì? Giải pháp nằm ở chỗ người dân là công cụ của chính phủ".

    Gadhafi tại hội nghị thượng đỉnh Liên minh châu Phi năm 2003. Gadhafi kêu gọi thành lập một Hợp chủng quốc châu Phi, một liên bang các quốc gia châu Phi. Trong cuốn Sách Xanh, ông ta dự đoán sự nổi lên của lục địa đen. "Một vòng mới của lịch sử sắp xảy ra, sự thống trị của người da vàng ở châu Á và phong trào thuộc địa hóa khắp toàn cầu của người da trắng sắp nhường bước cho sự trỗi dậy của người da đen".

    Gadhafi gặp gỡ Tổng thống Italy Giorgio Bapolitano ở Rome tháng 1/2009. Trong những năm gần đây, Gadhafi liên tục xây dựng hình ảnh Libya là một quốc gia trung dung. Nhà lãnh đạo từng cực lực phản đối chủ nghĩa đế quốc giờ lại kết thân với Italy, từng đô hộ Libya.

    Điệp viên bị kết án trong vụ Lockerbie và con trai của Gadhafi trở về Tripoli tháng 8/2009. Điệp viên này được Scotland thả sau khi đã bóc lịch 8 năm trong tù. Ông này, luôn bác cáo buộc thực hiện vụ đánh bom, được đón như người hùng khi trở về.

    Gadhafi chờ cãc lãnh đạo Ả rập ở sân bay tại thành phố Sirte hồi tháng 3/2006. Phía sau ông ta là một trong những vệ sĩ nữ. "Tôi là một lãnh đạo quốc tế, thủ lĩnh của các lãnh đạo Ả rập, vua của các vị vua châu Phi, lãnh tụ của những con chiên Hồi giáo. Vị thế của tôi không cho phép tôi tự hạ thấp bản thân", Moammar Gadhafi nói năm 2009.

    Mai Trang (Ảnh: Life)

    http://vnexpress.net/gl/the-gioi/tu-lieu/2011/10/cuoc-doi-gadhafi-qua-anh/page_1.asp