Blogger Điếu Cày và những khó khăn phía trước
Mặc Lâm, biên tập viên RFA
2014-10-23
2014-10-23
Sau một lúc hưng phấn và nghỉ ngơi đủ sức, blogger Điếu Cày Nguyễn Văn Hải sẽ chính thức có một cuộc sống khác mà với rất nhiều người kỳ vọng vào anh tin rằng sẽ không ít khó khăn nếu anh tiếp tục con đường chính trị và tranh đấu cho dân chủ nhân quyền.
Tranh đấu trong nước mới có hiệu quả?
Câu nói “nếu một người tranh đấu bị buộc ra khỏi đất nước của mình sẽ như cây bị bật gốc không còn khả năng tranh đấu nữa” hầu như đúng trong rất nhiều trường hợp và riêng Việt Nam thì cái “rất nhiều” ấy xem ra lớn hơn so với những dân tộc có cùng hoàn cảnh khác. Phải chăng chỉ tranh đấu trong nước thì hiệu quả mới cao và nhất là tiếng nói, hành vi cùng những hy sinh của họ mới được người dân đồng tình, chia sẻ?Có thể nói rằng mọi cuộc cách mạng đều xảy ra từ cái nôi của nơi cần làm cách mạng để thay đổi. Khó có thể ngồi từ xa bấm nút để một cuộc cách mạng xảy ra dù nhỏ nhất, bởi sự hy sinh và gắn bó từ đầu mới làm nên uy tín của một người tranh đấu. Vắng mặt nơi sôi động là điểm yếu nhất của một người tranh đấu. Điều này rõ ràng không còn là ẩn số tuy nhiên có rất nhiều hoàn cảnh mà người tranh đấu có thể thực hiện tại hải ngoại với mục tiêu và chiến lược khác hẳn với cách tranh đấu tại quê hương của mình mà vẫn thành công, góp phần cho những tiếng nói mạnh hơn từ trong nước.
Trong cộng đồng người Việt hải ngoại có rất nhiều vấn đề, có thể những người ở trong nước ra không quen thuộc với cộng đồng hải ngoại nhất là cộng đồng thuộc miền Nam của Việt Nam Cộng Hòa trước đây.Người tranh đấu tại Hoa kỳ chẳng hạn sẽ có lợi thế rất lớn khi làm chứng nhân nói lên những sai phạm lớn nhỏ của nhà cầm quyền và trả lời trực tiếp các câu hỏi có liên quan trước Quốc hội hay từng nhà lập pháp. Sự làm chứng của một người càng có bề dày tranh đấu trong nước bao nhiêu thì sức nặng càng lớn bấy nhiêu.
-GS Đoàn Viết Hoạt
Trường hợp này thích hợp với blogger Điếu Cày hơn nhiều khuôn mặt khác vì anh được chú ý từ trước và chính Bộ ngoại giao Hoa Kỳ trực tiếp vận động cho anh. Khó khăn về ngôn ngữ xem ra không phải là câu hỏi lớn nhất so với rất nhiều tù nhân lương tâm khác khi có cơ hội đến Mỹ.
Tuy nhiên là một người Việt, Điếu Cày phải sinh hoạt trong cộng đồng có cùng tiếng nói. Anh cần dựa vào sức mạnh vốn từng được vun đắp gần 40 năm qua với rất nhiều công sức của hàng trăm ngàn người để trang bị cho mình những kiến thức cần thiết trong hoàn cảnh chung của đất nước. Thế nhưng theo ý kiến của nhiều người đi trước thì sự chia sẻ giữa người mới thoát khỏi Việt Nam với một cộng đồng đầy màu sắc như cộng đồng người Việt tại hải ngoại không phải là việc dễ dàng. Giáo sư Đoàn Viết Hoạt một tù nhân lương tâm và cũng bị trục xuất khỏi Việt Nam sang Mỹ vào năm 1998 như Điếu Cày nhận xét việc này qua kinh nghiệm nhiều năm lưu vong của mình, ông nói:
“Trong cộng đồng người Việt hải ngoại có rất nhiều vấn đề, có thể những người ở trong nước ra không quen thuộc với cộng đồng hải ngoại nhất là cộng đồng thuộc miền Nam của Việt Nam Cộng Hòa trước đây. Có thể rất nhiều anh em tới Mỹ sẽ bị bỡ ngỡ và không có được cái uy tín, tầm vóc nhất là ngôn ngữ và những vấn đề được đưa ra trong cộng đồng cho nên sự tiếp nhận của cộng đồng không mạnh mẽ.”
Tại sao có cùng mục tiêu tranh đấu, cùng một ước muốn xây dựng quê hương lại khó tìm sự đồng thuận trong cùng một cộng đồng với nhau như vậy? Bà Trần Khải Thanh Thủy một người bất đồng chính kiến khác được Hoa kỳ can thiệp và đến Mỹ từ năm 2011. Trong ba năm sống và sinh hoạt chính trị với nhiều tổ chức, đảng phái bà có cái nhìn như sau:
“Tất nhiên là mình cũng có một chút buồn vì tính cộng đồng người Việt Nam mình quá kém, vài người ngồi với nhau thì không sao nhưng cứ năm bảy người ngồi với nhau thì có người muốn ngồi lên đầu nhau để chỉ huy, áp đặt ý kiến chủ quan của mình. Rất nhiều người không đủ trình độ và nhận thức nhưng cứ nghĩ rằng cái tôi của mình quá lớn.
Bản chất đám đông của hải ngoại cho thấy rất nhiều tổ chức đảng phái nọ kia là ỷ lại, dựa dẫm và triệt tiêu năng lực cái tôi của nhau. Tôi đã đi hết từ hội đoàn này sang một số tổ chức khác thì thấy người làm thì ít mà người ỷ lại, dựa dẫm thì nhiều. Có khi những người càng làm nhiều thì lại càng bị chỉ trích phê phán. Đây là đặc điểm cố hữu chẳng thể nào thay đổi trong một sớm một chiều được. Quan trọng là mình phải tự mở đường mình đi. Tự mình phải tin vào giá trị tự thân của mình.”
Khác biệt địa lý và quan điểm?
Giáo sư Đoàn Viết Hoạt cho rằng trở ngại này có một phần do khác biệt địa lý và sinh hoạt chính trị giữa người trong và ngoài nước. Khi được hỏi phải chăng có những quan điểm, cách giải quyết vấn đề giữa những người đấu tranh với nhau ngay từ đầu đã khác xa thậm chí gay gắt và tương phản đã khiến bất đồng, sự hiềm khích phát sinh và dẫn đến tẩy chay nhau làm cho nhiều người sinh ra chán nản và im lặng không còn muốn hoạt động nữa?Ra nước ngoài để sống đối với bất kỳ một người nào thì đã là một việc khó khăn huống chi đối với những người tù chính trị ra khỏi nhà tù mà lại bị chính quyền cộng sản Việt Nam đưa thẳng từ nhà tù sang Mỹ thì trong tay họ không có bất cứ một điều kiện nào cũng như hỗ trợ nào khác.“Vâng, đúng cái quan điểm, ngôn ngữ và cách đưa ra các vấn đề đối với cộng đồng hải ngoại có thể không thích hợp giữa người trong nước ra khiến cộng đồng hải ngoại không nắm bắt được với nhau nhất là trong giai đoạn đầu. Mục tiêu chung, căn bản thì không khác biệt nhưng ngôn ngữ dùng và những vấn đề đặt ra hoặc cách trình bày cách đưa ra giải pháp có thể không đồng nhất với nhau, từ đó có thể gây ra sự bất mãn hoặc là không ủng hộ… đó là trở ngại mà tôi nghĩ là khá lớn. Trước đây thì trở ngại đó lớn lắm nhất là đối với người trong nước.
-TS Cù Huy Hà Vũ
Ngay cả như ông Trần Độ hay ông Hoàng Minh Chính chúng ta thấy các ông cũng không được cộng đồng hải ngoại tiếp đón một cách hồ hởi nhưng bây giờ thì cách biệt giữa trong nước và hải ngoại đã dần dần thu hẹp nhưng dù sao thì nó vẫn là một trở ngại.”
Tiến sĩ luật Cù Huy Hà Vũ có lẽ là người có kinh nghiệm cập nhật nhất đối với khó khăn tại hải ngoại của người tranh đấu, ông nói:
“Ra nước ngoài để sống đối với bất kỳ một người nào thì đã là một việc khó khăn huống chi đối với những người tù chính trị ra khỏi nhà tù mà lại bị chính quyền cộng sản Việt Nam đưa thẳng từ nhà tù sang Mỹ thì trong tay họ không có bất cứ một điều kiện nào cũng như hỗ trợ nào khác.
Trong bất kỳ trường hợp nào thì sự giúp đỡ của cộng đồng người Việt Nam ta tại Hoa Kỳ không những là rất quan trọng mà theo tôi là tuyệt đối cần thiết. Bời vì nó mang lại sự giúp đỡ vật chất nhất định cho những người đấu tranh vì dân chủ nhân quyền mới ra tù.”
Điếu Cày được người Việt hải ngoại yêu mến vì tự thân anh là một người tranh đấu chống Trung Quốc. Kế đến anh luôn tỏ ra bản lĩnh trong tù so với nhiều người tranh đấu khác và điểm quan trọng nhất là xu thế áp đặt ý kiến của các nhà đấu tranh tại hải ngoại không còn được ủng hộ như trước đây.
Điều kiện kiếm sống đối với một người đơn thân như anh không mấy khó khăn nếu anh tiếp tục sống cuộc sống đơn giản, đạm bạc dành thời gian để tư duy và làm việc toàn phần cho mục đích tranh đấu.
Điếu Cày còn người thân và bạn bè đồng chí ở lại trong nước rất nhiều vì vậy anh không cô đơn như nhiều người nghĩ. Anh có niềm tin vào ngày trở về và niềm tin ấy có lẽ chỉ trở thành sự thật nếu tập thể người Việt hải ngoại giúp cho anh thực hiện nó.
Điếu Cày không thể tự chòi đạp trong một không gian mà anh chưa từng biết đến. Nếu cộng đồng người Việt hải ngoại cùng nắm tay nhau với anh thì đó không phải biểu hiện của sự yếu đuối, trái lại nhiều cánh tay có thể cùng nâng cánh cho con đại bàng này trong giờ phút đầu tiên tập bay vào khung trời tự do dân chủ lộng gió của nước Mỹ.
Được như vậy thì rời khỏi đất nước không phải là ngõ cụt, là bật gốc hay là sự im lặng vĩnh viễn của các nhà tranh đấu như lâu nay mọi người vẫn nghĩ.
Đừng bỏ cuộc bạn ơi !
2014-10-23
"Blogger Điếu Cày được trả tự do." Câu nói lan nhanh như ánh sáng trên tất các trang blog tiếng Việt suốt cả hai bán cầu trong ngày 21/10/2014.
Lưu Vong
Anh Nguyễn Văn Hải hay còn được gọi là blogger Điếu Cày là một trong những người tù chính trị nhận lãnh những bản án nặng nề nhất, và anh cũng là người được nhiều người quan tâm nhất trong suốt thời gian anh chịu án. Thậm chí sự quan tâm đó, trong không khí truyền thông kín kẽ do nhà nước Việt Nam chi phối, đã từng biến thành một tin đồn thất thiệt là anh bị mất tay trong nhà giam.
Sự tự do của anh cũng đặc biệt vì nó chào đón anh bên kia bờ đại dương sau hơn chục giờ đồng hồ đi thẳng từ trại giam sang phi trường quốc tế Los Angeles.
Khắp các trang blog cá nhân và Facebook, cộng đồng mạng vui mừng chào đón sự tự do của anh. Hàng trăm đồng bào với nhiều chính kiến khác nhau đón chào anh tại phi trường, mà trong số họ có không ít người từng đứng ở phía đối nghịch với một đội quân mà anh từng là người lính.
Ngay sau tâm trạng phấn khích đó, các blogger nghĩ ngay tới cái nguyên do mà người ta trả tự do cho anh, đó là nghi vấn cho rằng nhà cầm quyền Hà Nội dùng sự tự do của anh để đổi chác với phía Hoa Kỳ, nước luôn gây áp lực lên họ về những vấn đề nhân quyền.
Giáo sư Nguyễn Hưng Quốc viết:
Nghe tin Điếu Cày Nguyễn Văn Hải được trả tự do và được sang Mỹ, tôi thấy mừng cho anh và cho gia đình anh, nhưng lại thấy buồn cho người dân Việt Nam cứ bị chính quyền xem như những con tin để cò kè ngã giá với quốc tế, đặc biệt với Mỹ. Việc bắt và thả người theo tinh thần con tin như vậy chỉ chứng tỏ một điều: khinh rẻ nhân dân.
Lời chỉ trích của giáo sư Nguyễn Hưng Quốc là một lời chỉ trích nhẹ nhàng nhất, vì có lẽ khó có ai chịu đựng được một sự đổi chác chính trị trên sự tự do của chính công dân của mình.
Blogger Lưu Gia Lạc viết:
Tôi nghẹn lại không nói được khi nhìn đôi dép tổ ong anh Điếu Cày đang đi, ta có cảm giác rằng phía chính phủ Việt Nam đang trục xuất rất vội vã một công dân không phải của Việt Nam ra khỏi biên giới, ta tưởng như người bị trục xuất - anh Điếu Cày không phải là người Việt Nam mà là người của quốc gia khác đã đến VN và phạm tội đặc biệt nguy hiểm tại VN.
Thật không thể ai có thể làm mất thể diện quốc gia hơn được nữa qua cách hành xử như đã tận mắt chứng kiến. Dù rằng hình ảnh VN đã quá xấu trong con mắt cộng đồng thế giới nhưng tôi nghĩ không ai còn có thể làm xấu hơn được nữa qua những gì đã biết, đã thấy ngày hôm nay, đó là việc nhanh chóng, vội vàng, lén lút hèn mạt đẩy anh Điếu Cày ra khỏi lãnh thổ - quê hương của chính anh, tổ quốc của chính anh mà anh đã cống hiến hết mình.
Và facebooker Câu Bay kết luận:
Cộng sản có hai loại "hàng hóa" bán khá chạy cho khách nước ngoài. Một cho hạng bình dân là phụ nữ. Hai cho giới chính khách là tù nhân. Đó là niềm đau khổ tột cùng, là nỗi nhục lớn nhất của dân Việt do cộng sản mang lại
Những lớp người mà Câu Bay đề cập đến đã và đang hình thành một cộng đồng người Việt mới ngoài lãnh thổ Việt Nam, những phụ nữ lấy chồng Hàn quốc và Đài Loan, những người tù chính trị ở phương Tây, tiếp nối sự lưu vong của dân tộc Việt bắt đầu cách đây gần 40 năm.
Và trớ trêu thay đôi dép tổ ong quê mùa mà anh Điếu Cày mang khi bước xuống sân bay phồn hoa Los Angeles lại làm nhiều blogger liên tưởng đến đôi dép cao su vốn thường được đưa ra làm vật chứng cho sự giản dị của lãnh tụ Hồ Chí Minh.
Ông Hồ Chí Minh, nhà chính trị nổi tiếng nhất trong lịch sử Việt Nam hiện đại, đã để lại một di sản chính trị trong đó có số phận anh Điếu Cày cùng với những người lưu vong.
Cám Dỗ hay Tàn lụi?
Blogger Khôi Nguyên viết:
Giáo sư Đoàn Viết Hoạt, Nhà Văn Trần Khải Thanh Thuỷ ,Tiến sĩ Cù Huy Hà Vũ hiện nay những người này đang ở đâu và làm gì, tất cả đều lên trước cộng đồng người Việt Hải Ngoại phát biểu được một đôi lần, rồi cũng chìm xuồng mất dạng thôi, đó là một trong những lý do chính cộng sản rất muốn các tù nhân lương tâm chọn điều kiện cư trú nước ngoài. Họ không sợ khả năng đấu tranh của người tù đó nhưng họ sợ đàn áp một người tù đã có tiếng vang trên thế giới. Điều này sẽ làm cho thế giới đổ xô vào chú ý gây bất lợi cho quá trình hợp thương kinh tế vì các nước tư bản phương Tây luôn đưa ra điều kiện nhân quyền trong các viện trợ, hợp tác giao kèo kinh tế ,đây là điểm cộng sản rất sợ khi giữ các tù nhân lương tâm , kể cả việc họ đang ở trong tù hay ngoài tù.
Giáo sư Đoàn Viết Hoạt, người ra đi trong một hoàn cảnh tương tự anh Điếu Cày xác nhận điều mà Khôi Nguyên viết. Ông nói với chúng tôi:
Mình tôn trọng cái quyết định cá nhân. Nhưng tôi nghĩ rằng những người như anh Điếu Cày và một số anh em khác xuất thân từ chế độ mà đấu tranh thì ở trong nước bao giờ cũng hiệu quả hơn, theo tôi nghĩ. Tiếng nói từ trong lòng chế độ, từ những người sinh ra và lớn lên trong lòng chế độ mà phản đối chế độ thì tiếng nói đó bao giờ cũng mạnh mẽ và có hiệu quả ở trong hơn là ở ngoài.
Không như những năm sau 1975, người cộng sản tìm mọi cách giữ những người bất đồng chính kiến với họ ở trong nước để “cải tạo” họ. Nay dường như họ đang có một chính sách mới, có thể là ít bị chỉ trích hơn so với các trại cải tạo khắc ngiệt nơi sơn lam chướng khí của họ. Đó là cho phép tất cả những người này ra khỏi Việt Nam.
Ngay sau khi anh Nguyễn Văn Hải đáp xuống sân bay Los Angeles, blogger Cánh Cò viết bài Tự do trong lưu đày, trong đó blogger này lo lắng về khả năng lụi tàn tinh thần cách mạng của anh nơi hải ngoại, mà một trong những lý do quan trọng là sự Cám dỗ.
Thế giới tự do không phải là nhà giam mặc dù nó dẫy đầy thử thách. Đối với Điếu Cày, thử thách không phải là chuyện lớn mà điều anh sắp gặp là những cám dỗ rất đời thường. Những cám dỗ ấy đã từng quật ngã hàng trăm người tranh đấu. Những thanh kiếm vô hình nhưng có khả năng đâm thủng những chiếc áo giáp tự tin kiên cố nhất. Thanh kiếm ấy bén ngọt hơn nếu có sự tiếp tay mài giũa của người cộng sản đang hoạt động ở hải ngoại.
Cám dỗ có thể đến bằng sự tung hô, thần tượng hóa thậm chí là chiếc ghế ảo tưởng mà hải ngoại đã quen thuộc.
Cám dỗ có thể đến từ những buổi nói chuyện được trả tiền, từ đó dẫn theo những nguồn lợi khác cũng bằng tiền. Những đồng đô la tạo nên quyền lực và cũng tiêu diệt dần mòn ý chí, tư duy của bất cứ người nào không kinh nghiệm trong môi trường chính trị đầy bất trắc nơi hải ngoại. Bất trắc và hấp dẫn vì nó thở hơi thở dân chủ, cái mà Điếu Cày và nhiều người khác như anh ao ước được thở, được nhìn thấy.
Nhìn về trong nước, nỗi lo tàn lụi ấy cũng là dòng suy nghĩ của Tiến sĩ Nguyễn Thị Từ Huy, khi bà nhìn thấy sự bế tắc của phòng trào dân chủ hiện nay của Việt Nam. Bà cho rằng nhà nước Việt Nam hiện nay đang thành công trong việc vô hiệu hóa phòng trào dân chủ. Nguyên nhân nằm ở chỗ những người cất lên tiếng nói dân chủ ở Việt Nam vốn trưởng thành trong một môi trường do đảng cộng sản tạo ra, vô tình họ đã hành xử theo kiểu phong trào trong một tư duy như những người cộng sản. Bà cảnh báo:
Những người tiến hành các hoạt động dân chủ, nếu không ý thức được rằng trên thực tế các hoạt động của mình đã bị làm cho vô hiệu, sự đối lập của mình đã bị biến thành đối lập cuội do tình trạng vô hiệu triền miên, thì sẽ dễ dàng có cảm giác tự hài lòng, tự cho là mình đã làm được việc nọ việc kia, nói được điều nọ điều kia... Nhưng lại không biết rằng, trên thực tế họ có thể đang ở vào tình trạng « đối lập cuội ».
Còn nhà báo Đoan Trang thì cho rằng những vụ trả tự do cho tù chính trị hiện nay đã làm cho những nhà hoạt động dân chủ cảm thấy mình thành công, và thế là quên đi những mục tiêu đích thực của phong trào dân chủ là cải cách chính trị và xã hội. Cô viết tiếp về việc tại sao đa số người Việt Nam hiện nay dường như không được thu hút bởi những giá trị dân chủ nhân quyền luôn được các tranh đấu nêu cao:
Tự do, dân chủ, nhân quyền là các khái niệm đẹp đẽ, nhưng cũng chính là cái bẫy chết người mà các học giả, các nhà đấu tranh trong nước và hải ngoại rất dễ rơi vào: Đa số người dân không hiểu chúng là cái gì, mà những nhà hoạt động thì lại đang đấu tranh cho những thứ rất “chung chung”, “mơ hồ” đó. Và đi đến tận cùng con đường tranh đấu, nhà hoạt động bị bỏ tù, trở thành tù nhân lương tâm, trong khi dân chúng đa số không hiểu vì sao họ phải quan tâm đến một cá nhân đã bị cầm tù vì một sự nghiệp không liên quan gì đến họ.
Đừng bỏ cuộc
Tuy nhiên tất cả không chỉ là thất vọng. Giáo sư Đoàn Viết Hoạt cho rằng người đã có một danh tiếng quốc tế như anh Điếu Cày sẽ rất đắt dụng trong việc vận động quốc tế cho phong trào dân chủ tại Việt Nam.
Bác sĩ Nguyễn Đan Quế, nhà bất đồng chính kiến kiên quyết không rời bỏ Việt Nam nói rằng:
Tôi cho họ đổi địa bàn hoạt động từ trong nước, nay hoạt động ở bên ngoài. Cùng một đường, cùng một lý tưởng thì tùy chỗ đứng, môi trường hoạt động của mỗi người vẫn có thể đóng góp cho một Việt Nam trong ương lai, trong thế giới hội nhập
Nhà văn Trần Trung Đạo thì viết rằng:
Từ lâu Việt Nam đã hình thành hai khối, Việt Nam CS và Việt Nam Tự Do. Đảng không đẩy anh qua Mỹ mà đã đẩy anh về phía Việt Nam Tự Do đang có mặt ở khắp bốn phương trời kể cả tại Việt Nam. Thả một con chim như Điếu Cày bay vào bầu trời tự do, con chim đó sẽ không biền biệt cuối chân mây nhưng một ngày sẽ bay về ngậm theo những hạt lúa mới. Hạt lúa dân chủ, khai phóng, nhân bản và tình người.
Đây cũng là lời phát biểu của anh Điếu Cày tại phi trường Los Angeles rằng anh sang Hoa Kỳ là tiếp tục cuộc đấu tranh cho mọi người Việt Nam, cho một tương lai tươi sáng hơn của quê hương Việt Nam.
Để kết thúc bài điểm blog hôm nay xin mượn lời nhạc sĩ Peter Gabriel, đồng thời cũng là một nhà hoạt động nhân quyền nổi tiếng, trong bài hát của ông mang tên Đừng bỏ cuộc. Lời được trích đoạn như sau:
Chúng ta cùng lớn lên trên mảnh đất đầy tự hào
Chúng ta được dạy để chiến đấu và chiến thắng
Chúng ta không được dạy để thua cuộc
Bạn có thể thay tên đổi họ, nhưng không ai muốn nhìn bạn khi bạn thất bại
Đừng bỏ cuộc
Đừng bỏ cuộc bạn ơi!
http://www.rfa.org/vietnamese/programs/ReadingBlogs/dont-give-up-kh-10232014150708.html
Tâm trạng người bị tống xuất lưu vong
2014-10-23
Tưng bừng, xúc động
Người tù lương tâm nổi tiếng của Việt Nam, blogger Điếu Cây Nguyễn Văn Hải, đã đặt chân lên đất Mỹ hồi 9 giờ tối thứ ba, giờ Los Angeles, California. Trong không khí mừng vui sôi nổi với hơn 200 đồng bào người Việt ra đón ông trong một rừng hoa, cờ, biểu ngữ, blogger Điếu Cày tuyên bố: ông thấy chính phủ Hoa Kỳ mong muốn ông trở thành 1 công dân của Hoa Kỳ, ông không hiểu tại sao chính phủ Việt Nam lại trục xuất ông sang Mỹ, những việc ông làm chỉ để mang lại những lợi ích cho dân tộc, Việt Nam, tổ quốc Việt Nam. Việc này đáng để chính phủ Việt Nam phải suy nghĩ.Như vậy blogger Điếu Cày đi Mỹ có trái với ý muốn của ông hay không?
Ưng thuận hay bất bình?
Trước hết, người ta thấy cách mà nhà cầm quyền Việt Nam đưa ông Điếu Cày đi Mỹ lần này rất kỳ lạ. Tại sao họ không thông báo cho gia đình được biết? Bà Dương Thị Tân gọi cách thức đưa người ra đi như vậy là bất nhẫn. Nhưng ngoài sự bất nhẫn, còn thấy được sự vội vã như dấu diếm một việc mà trước sau gì cả thế giới cũng phải biết, mà quả nhiên thế giới đã biết rất nhanh. Thêm nữa, Điếu Cày lên máy bay vượt nửa vòng trái đất mà chỉ mang đôi dép, y như không kịp mang giày, hay là nhà nước không kịp cả sắm cho ông đôi giày mang cho tươm tất! Vì thế câu tuyên bố của ông dường như ông có hàm ý là phải ra đi không đúng theo ý muốn của mình.Đầu tiên, lần ra đi này khác với lần ra đi của ông Cù Huy Hà Vũ, là lúc mà cả hai bên Việt Mỹ đều chuẩn bị tươm tất hơn, và gia đình của người bị trục xuất lưu vong cũng được thông báo trước. Nhưng dù sao lần này ông Điếu Cày có ưng thuận ra đi thì người Mỹ mới tiến hành các thủ tục tiếp theo. Đó là một nguyên tắc về luật pháp cũng như về nhân quyền của Hoa Kỳ, không thể khác được. Vì thế nên ông Điếu Cày mới nghĩ là chính phủ Hoa Kỳ muốn ông trở thành một công dân Mỹ và nói không hiểu sao chính phủ Việt Nam lại trục xuất ông. Câu nói này hàm ý ông đã phải ưng thuận ra đi một cách miễn cưỡng, ngoài ý muốn, nhưng không còn con đường nào khác cho bản thân và gia đình.
Vì vậy Điếu Cày mới tuyên bố là đã quyết định một chương trình hoạt động trước khi đi Mỹ; điều đó có nghĩa là ở Việt Nam anh sẽ không làm gì được, giống như các blogger và nhà bất đồng chính kiến vào tù và được thả ra như ngày nay, mà chỉ ở Mỹ mới làm được việc. Như vậy chuyến đi này có sự ưng thuận nhưng là một sự ưng thuận miễn cưỡng, nghĩa là ngoài ý muốn của blogger Điếu Cày như đã nói.
Vội vã, vì sao?
Nhưng tại sao Việt Nam phải đưa ông đi một cách vội vàng gần như lén lút như vậy?Trước hết, ngày 22 tháng 10 là ngày Việt Nam tiếp đón Phụ tá Ngoại trưởng Hoa Kỳ đặc trách Dân chủ, nhân quyền, Lao động đến cuộc đối thoại nhân quyền tại Hà Nội. Hà Nội có thể muốn tặng một món quà ra mắt người Mỹ trước cuộc đối thoại này. Nhưng dù đó là lý do thì một chính phủ mà tổ chức một cuộc tống xuất đầy vội vã luộm thuộm như vậy thì cũng khó biện minh được cho khả năng tổ chức, hay tính cách nhất trí của chính phủ trong mọi chính sách.
Việt Nam làm như thế còn có thể là để tránh một cuộc tập trung đưa tiễn rầm rộ của giới bất đồng chính kiến, nhất là các blogger, báo chí lề trái, trong nước. Để cho cuộc đưa tiễn như thế diễn ra chẳng khác nào chiếu rọi sáng ngời cuộc đấu tranh kiên cường của người blogger bất khuất, từng tuyệt thực dài ngày để phản đối chế độ tư pháp Việt Nam.
Ý nghĩa
Ở Mỹ chưa từng thấy một cuộc tiếp đón người Việt nào mà đông đảo, sôi nổi và đầy tình thân cùng với sự ngưỡng mộ của đồng bào Việt Nam ở Nam California, không phân biệt chính kiến, phe phái nào. Lại còn có mặt hầu hết các vị dân cử Hoa Kỳ ở địa phương, như nghị sĩ tiểu bang California Lou Correa, Giám sát viên quận Cam Janet Nguyễn... là hai người được thấy trong đám đông, trong số nhiều người khác.Cuộc đón rước chứng tỏ tất cả mọi người Việt hải ngoại đều ủng hộ nhà báo Điếu Cày, một người bộ đội từng chiến đấu trong hàng ngũ quân đội miền Bắc, nhưng gương dũng cảm của anh trong nhà tù của chế độ độc tài toàn trị Việt Nam đã làm rung động tấm lòng người Việt dù ở trong hay ngoài nước. Sự có mặt của các vị dân cử người Mỹ đang cạnh tranh để chiếm phiếu của khối cử tri người Việt ở Nam California cũng cho thấy sức mạnh của lá phiếu của người Việt Nam ở tại nơi này, là nơi người Việt hải ngoại cư ngụ đông đảo nhất trên thế giới.
Những hình ảnh tương hợp ấy cho thấy hoạt động đấu tranh vì dân chủ cho người Việt Nam của người yêu nước Điếu Cày sẽ không thiếu sự ủng hộ, yểm trợ của đồng bào Việt Nam hải ngoại bên cạnh giới dân cử Hoa Kỳ ở địa phương cũng như giới dân cử liên bang.
Bang giao Việt Mỹ
Hôm nay là ngày Phụ tá ngoại trưởng Mỹ Tom Malinowski, đặc trách Dân chủ, Nhân quyền, Lao động bắt đầu cuộc đối thoại nhân quyền tại Hà Nội. Hai tuần trước khi đi Việt Nam, ông hội họp với 1 số nhà hoạt động người Việt hải ngoại. Được biết, khi ông được hỏi về mục đích chuyến đối thoại này, ông nói bộ ngoại giao "nghe nói" Việt Nam sẽ thả một vài nhà bất đồng chính kiến nổi tiếng hiện đang ở tù. Rồi ông được hỏi có phải Điếu Cày hay Lê Quốc Quân không, ông Malinowsky nói nguyên văn :"Đoán như thế là rất gần rồi đấy, nhưng tôi không được phép nói ra"Đầy mỉa mai
Điếu Cày trong những ngày đấu tranh chống Trung Quốc - Internet file
Và rồi khi Điếu Cày ra khỏi nhà tù để đi Mỹ, dư luận Mỹ tỏ ra hân hoan, bộ ngoại giao ngỏ lời ca ngợi Việt Nam về việc này. Những người quan tâm có thể nhận thấy chút mỉa mai trong những vụ thả tù như thế.Cuộc thảo luận Thế giới Trong tuần hôm 24 tháng 9, 2014 đã nói Việt Nam sẽ có một ít nhượng bộ về nhân quyền sau khi tướng Martin Dempsey đi Hà Nội. Và thực ra đó cũng chẳng phải một sự nhượng bộ nào hết.
Lúc nào Hà Nội cũng có sẵn những lá bài nhân quyền trong túi để ra tay trong canh bạc nhân quyền với Mỹ. Đó là những con tin tù nhân lương tâm bị giam nhốt để đem neo giá và Mỹ phải kèo nài. Khi Việt Nam cần đòi hỏi Hoa Kỳ một việc nào đó, thì Washington lại đòi Hà Nội phải "tôn trọng nhân quyền" để làm hài lòng dư luận Mỹ và tạo thuận lợi, thì một vài "con tin" này lại được thả nhỏ giọt. Rồi một số khác lại bị bắt hay đã bị bắt giam trước đó để đem vào "kho dự trữ".
Như thế có thể nói Việt Nam "đạt tiến bộ trong lãnh vực nhân quyền" hay chăng? Hay chỉ là những hành động "điểm trang" để Hoa Kỳ có cớ hầu thỏa mãn cho Việt Nam những yêu cầu về quân sự, kinh tế?
Tin, bài liên quan