Chuyên gia Pháp : Trung Quốc rõ ràng đang quân sự hóa Biển Đông

Thụy My Đăng ngày 16-01-2017 Sửa đổi ngày 16-01-2017 16:56

Các máy bay chiến đấu J-15 trên hàng không mẫu hạm Liêu Ninh tham gia tập trận tại Biển Đông ngày 02/01/2017.

Theo chuyên gia Jean-Pierre Cabestan, trưởng bộ môn khoa học chính trị của trường đại học Báptít Hồng Kông, Bắc Kinh rõ ràng đang quân sự hóa các đảo nhân tạo trên Biển Đông. Trên thực tế đã có sự thay đổi nguyên trạng về quân sự và chiến lược tại vùng biển quan trọng này. Trung Quốc diễu võ giương oai nhằm đe dọa các nước, lấn dần từng chút một để tránh nguy cơ đối đầu trực tiếp với Hoa Kỳ.

Báo chí Trung Quốc hôm 13/01/2017 đã đả kích ông Rex Tillerson, ngoại trưởng do tổng thống tân cử Mỹ Donald Trump bổ nhiệm, vì ông đưa ra ý kiến nên cấm Bắc Kinh đến các đảo đang kiểm soát tại Biển Đông. Hoàn Cầu Thời Báo cho rằng ý tưởng này là « kỳ quặc », trừ phi muốn xảy ra « một cuộc chiến tranh quy mô » giữa Hoa Kỳ và Trung Quốc. China Daily dọa nạt « một cuộc đối đầu hủy diệt » nếu chính quyền Trump, sẽ nắm quyền từ ngày 20/1, sử dụng đến biện pháp này.
Trước đó một hôm, ông Rex Tillerson trong cuộc điều trần trước Ủy ban Đối ngoại Thượng viện Hoa Kỳ tuyên bố : « Chúng ta phải gởi một dấu hiệu rõ ràng đến Trung Quốc, cho họ biết rằng phải ngưng việc xây dựng trên các đảo (tại Biển Đông), và họ không còn được phép đi vào những đảo này ».
Loạt đại pháo được báo chí nhà nước Trung Quốc dồn dập nã vào ý đồ phong tỏa mang tính vô tiền khoáng hậu của ông Tillerson, chứng tỏ mức độ căng thẳng trong tranh chấp lãnh thổ hiện nay tại Biển Đông. Nhật báo Le Monde đã phỏng vấn nhà Trung Quốc học Jean-Pierre Cabestan, trưởng bộ môn khoa học chính trị của trường đại học Báptít Hồng Kông, tác giả cuốn « Chính sách quốc tế của Trung Quốc, giữa hội nhập và ý hướng đại cường ».
Trung Quốc liên tục biểu dương sức mạnh : chiếc hàng không mẫu hạm Liêu Ninh của họ hồi Noel lần đầu tiên đã đi qua eo biển Miyako ở ngoài khơi Okinawa để tiến ra Thái Bình Dương. Sau đó các máy bay ném bom nhiều lần bay lượn phía trên các eo biển trong khu vực, vòng quanh Đài Loan, dù trên không phận quốc tế. Các hành động ngày càng lặp đi lặp lại trên Biển Đông như thế nói lên điều gì ?
Các vụ xuất kích này là những hành động khoa trương, nằm trong ý đồ tạo ra một sự cân bằng lực lượng mới. Đó là một cách để trưng ra nhiều khía cạnh của sức mạnh quân sự Trung Quốc. Hàng không mẫu hạm vừa là đặc trưng vừa là biểu tượng của quyền năng. Hiện nay, Trung Quốc chỉ có mỗi một chiếc, cũng như Pháp có chiếc Charles De Gaulle : tàu sân bay có nhiều chức năng, được triển khai để mang đến một thông điệp vừa chiến lược vừa ngoại giao. Trung Quốc đã tiến được từng bước với chiếc Liêu Ninh : ban đầu họ tập dượt cách hoạt động tại Biển Hoa Đông, rồi đến Thái Bình Dương, sau đó đến địa điểm nhạy cảm là Biển Đông.
Không quân Trung Quốc cũng chứng tỏ khả năng bảo đảm được việc tiếp liệu trên không cho các phi cơ tiêm kích và oanh tạc cơ. Tuần duyên Trung Quốc nay được trang bị rất tốt. Trong quá khứ, chúng ta từng thấy dân quân biển can thiệp trong những vụ va chạm. Để xây dựng các đảo nhân tạo trên Biển Đông, Bắc Kinh đã huy động đủ loại đơn vị để nạo vét và cải tạo.
Đối với Trung Quốc, tầm quan trọng của việc biểu dương lực lượng là làm gia tăng rủi ro trong thời bình cho hải quân các nước khác tại Biển Đông, làm cho họ hiểu rằng can dự vào sẽ nguy hiểm, ngay cả việc đi qua vô hại. Chính trong logic này mà Bắc Kinh hồi tháng 12/2016 đã đoạt lấy một tàu ngầm tự hành phục vụ công tác giám sát của Đệ thất Hạm đội Hoa Kỳ.
Phía sau tất cả những điều đó, là ý định bảo vệ căn cứ tàu ngầm Tam Á (Sanya) trên đảo Hải Nam, bảo đảm cho các tàu ngầm nguyên tử phóng hỏa tiễn có thể được triển khai ở Thái Bình Dương và Ấn Độ Dương mà không bị phát hiện. Bị kẹt giữa những chuỗi đảo, nhất là những đảo gần nhất đang do các đồng minh của Mỹ là Nhật Bản, Đài Loan, Philippines kiểm soát, vấn đề địa lý là tối quan trọng cho Trung Quốc. Trong bối cảnh đó, việc xích lại gần tổng thống Philippines, Rodrigo Duterte là cần thiết.
Tiếp đến, tất cả những động thái trên không phải là quyết định ngẫu nhiên, mà là phản ứng trước cuộc điện đàm giữa ông Donald Trump và tổng thống Đài Loan Thái Anh Văn, cũng như tuyên bố của tổng thống tân cử Mỹ về chính sách « một nước Trung Hoa ». Trong những tháng tới, có lẽ Trung Quốc sẽ gây thêm áp lực quân sự lên Đài Loan.
Liệu có nguy cơ thực sự về các vụ va chạm hay xung đột ?
Có các rủi ro do tính toán sai lầm. Nhưng tôi nghĩ rằng Bắc Kinh bằng mọi giá cố tránh mọi sự cố dẫn đến xung đột vũ trang với Hoa Kỳ. Vụ cưỡng đoạt chiếc tàu ngầm tự hành là một tín hiệu cho tân chính phủ Mỹ. Cũng có các nguy cơ đối với Nhật Bản, cho dù Trung Quốc hành động một cách thận trọng, bối cảnh hiện nay có thể dẫn đến một sự cải thiện quan hệ nho nhỏ.
Hoa Kỳ và Trung Quốc cáo buộc lẫn nhau là quân sự hóa Biển Đông. Sự thể ra sao ?
Bắc Kinh hiển nhiên đang lao vào việc quân sự hóa các đảo nhân tạo trên Biển Đông. Họ nói rằng các thiết trí quân sự trên đó là khiêm tốn, mang tính phòng vệ - điều này thật khó tin, còn việc quân sự hóa thì không thể chối cãi. Hơn nữa, chúng ta sẽ chứng kiến cảnh các phi cơ và chiến hạm Trung Quốc cấp tập qua lại Biển Đông, thông qua các eo biển Đài Loan (giữa Trung Quốc với Đài Loan) và Ba Sĩ (giữa Đài Loan với Philippines). Tại Biển Hoa Đông, Bắc Kinh đã bảo Tokyo là cần phải làm quen với việc máy bay và tàu thuyền Trung Quốc thường xuyên đi qua.
Việc Trung Quốc tăng cường sức mạnh quân sự gây ra nhiều hậu quả khác nhau. Tại Đài Loan, bà Thái Anh Văn đã đưa ra chương trình đóng các tàu ngầm. Nhật Bản cải thiện các thiết bị nghe lén và giám sát trên đảo Ishigaki và Yonaguni, nằm cách Đài Loan 50 hải lý. Tokyo cũng tăng ngân sách quốc phòng, nhưng việc gia tăng này có giới hạn. Ngược lại, ngân sách dành cho lực lượng tuần duyên Nhật - vốn không trực thuộc quốc phòng - được tăng lên rất nhiều, đó là một lực lượng trang bị hùng hậu và hiệu quả. Giữa Đài Bắc và Tokyo, người ta quan sát thấy các dấu hiệu của một sự hội tụ lợi ích chiến lược. Người Nhật nay đã tiến hành đối thoại an ninh công khai hơn với Đài Loan, và mới đây đã đổi tên cơ quan đại diện tại Đài Bắc.
Trước sự leo thang của Trung Quốc tại Biển Đông, các nước khác phản ứng như thế nào ?
Về mặt ngoại giao, Trung Quốc đã thành công trong việc làm cho Việt Nam, vốn rất lệ thuộc vào người láng giềng phương Bắc về kinh tế, phải yên lặng. Manila thì đã thành đồ chơi trong túi Bắc Kinh - ngư dân Philippines được cho phép quay lại bãi cạn Scarborough, sau phán quyết của Tòa Trọng tài La Haye, và sự hòa giải với ông Duterte. Trung Quốc xích gần lại với Malaysia, cho dù hành động này mang tính cơ hội vì một phần nhờ thủ tướng Najib Razak bị rắc rối với tư pháp Mỹ. Dù vậy họ vẫn gặp trục trặc với Singapore, vốn rất kiên quyết dựa vào nguyên tắc trọng tài. Bắc Kinh trả đũa bằng cách tịch thu các xe bọc thép của Singapore quá cảnh ở Hồng Kông.
Nhìn chung, các quốc gia ven Biển Đông vô cùng thận trọng. Họ không có chọn lựa nào khác ngoài việc chấp nhận một sự hiện diện rộng khắp của Trung Quốc. Bắc Kinh tự xây lên các đảo riêng và không sáp nhập các lãnh thổ do các nước khác trấn đóng, trừ bãi cạn Scarborough năm 2012. Thế nhưng họ lại ký thỏa thuận với Philippines về quyền đánh cá. Đó là một động thái chính trị của Bắc Kinh, nhưng không đặt lại vấn đề yêu sách chủ quyền, vốn bất di bất dịch, bất chấp phán quyết trọng tài. Trung Quốc đang trong thế mạnh khi nói rằng không có việc thay đổi nguyên trạng. Sau năm 2012, thực tế không có thay đổi nguyên trạng về lãnh thổ tại Biển Đông, nhưng có sự thay đổi nguyên trạng về quân sự và chiến lược.
Còn người Mỹ thì sao ?
Họ thực sự bối rối. Trung Quốc đã tiến bước một cách hết sức cẩn trọng, chú ý không quân sự hóa trực tiếp các tranh chấp, tránh xâm phạm trực tiếp quyền của các nước láng giềng. Mỹ rất khó ngăn cản các động thái tằm ăn dâu này. Hoa Kỳ có thể tăng cường các hoạt động bảo vệ tự do hàng hải, kể cả khu vực gần các đảo nhân tạo, vốn không được luật pháp quốc tế coi là đảo. Nhưng sự việc dừng lại ở đó. Bắc Kinh để yên cho các hoạt động này, và dù sao đi nữa họ không thể phiêu lưu qua việc đánh lén người Mỹ.

http://vi.rfi.fr/viet-nam/20170114-chuyen-gia-phap-trung-quoc-ro-rang-dang-quan-su-hoa-bien-dong

Chuyên gia Pháp: Cách Mỹ chống bành trướng Trung Quốc trên Biển Đông : cứng rắn trên quyền tự do hàng hải

Chuyên gia Pháp: Cách Mỹ chống bành trướng Trung Quốc trên Biển Đông

RFI Đăng ngày 17-08-2016 Sửa đổi ngày 17-08-2016 17:29

Tổng thống Mỹ Barack Obama trong buổi nói chuyện với giới trẻ Sài Gòn, ngày 25/05/2016.REUTERS/Carlos Barria

Trong bài phỏng vấn ngày 12/08/2016 dành cho nhà báo Alexis Feertchak của tờ Le Figaro, giáo sư về chiến lược Renaud Girard thuộc Học Viện Chính Trị Sciences Po Paris đã phân tích về chiến lược đã và đang được Mỹ áp dụng để đối phó với sự bành trướng của Trung Quốc trên Biển Đông.

Theo giáo sư Girard lợi ích cốt lõi của Hoa Kỳ là duy trì bằng mọi giá quyền tự do lưu thông trên biển :
Renaud Girard : Hoa Kỳ đã thực hiện việc thay đổi chiến lược của họ qua chính sách « Xoay trục qua châu Á - Pivot towards Asia », bớt hẳn mối quan tâm về Trung Đông, thể hiện qua chủ trương gọi là « điều hành từ phía sau - rule from behind » của tổng thống Obama ở vùng Cận Đông. Không phải là ngẫu nhiên mà Mỹ ngày nay đang tìm thỏa hiệp với Nga ở Syria, và Matxcơva đã được lợi thế.
Như chuyến công du của ông Obama ở Việt Nam (21-24/05/2016) và tiếp theo là chuyến đi Nhật Bản (24-28/05) đã cho thấy, Mỹ tỏ mối quan tâm rõ rệt đến vùng Châu Á-Thái Bình Dương. Mục tiêu của Mỹ là duy trì với bất cứ giá nào quyền tự do hàng hải. Trong khuôn khổ đó, Washington không thể chấp nhận việc Trung Quốc chiếm đoạt Hoàng Sa và Trường Sa.
Chính sách xoay trục thể hiện rất rõ trên bình diện lực lượng Hải Quân Mỹ : hơn 60% Hải quân Mỹ, lực lượng hùng hậu hàng đầu thế giới, hiên đang ở trong khu vực châu Á-Thái Bình Dương. Sự hiện diện của Mỹ tương ứng với sự phát triển theo cấp số nhân của Hải Quân Trung Quốc.

Một dấu hiệu đập mắt của sự chạy đua vũ khí hiện nay trong khu vực này là nước Úc, một nước có quan điểm thực tế và không hiếu chiến : Úc sẽ không bao giờ chi ra đến 34 tỷ euro để mua 12 tiềm thủy đỉnh của tập đoàn Pháp DCNS, nếu họ không vô cùng lo ngại trước mối đe dọa Trung Quốc.
Le Figaro : Barack Obama đã đạt được một thế cân bằng với Bắc Kinh như thế nào ? Thế cân bằng đó trong khu vực có thể bền lâu hay không ?
Renaud Girard : Phía Trung Quốc cho là Mỹ không có việc gì trong khu vực cả. Họ không quên nhắc lại là hành động can thiệp của Mỹ vào khu vực luôn dẫn đến thảm họa, dĩ nhiên là ám chỉ đến cuộc chiến tranh Việt Nam.
Thế nhưng ngày nay, ngay cả Việt Nam, nước nạn nhân chủ chốt của những lệch lạc quá khứ của Mỹ, cũng đã thay đổi ý kiến. Chính Trung Quốc, với sự vụng về của họ, đã khiến các nước Châu Á lánh xa họ, trong khi thoạt đầu họ rất được trọng vọng trong vùng.
Việc Mỹ quay trở lại Việt Nam không xuất phát từ một chính sách mang tính đế quốc, mà là do sự hoảng hốt của các quốc gia châu Á trước thái độ của Trung Quốc. Tổng thống tiền nhiệm ở Philippines đã từng ví chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình với Hitler.

Chính sách Mỹ khá cân đối
Mỹ đã trở lại khu vực một cách mạnh mẽ, nhưng với ông Obama, thì Hoa Kỳ đã có một chính sách khá cân đối. Về tranh chấp ở Biển Đông chẳng hạn, Washington không can thiệp. Mỹ đã chấp nhận vế đầu của lập luận của Trung Quốc theo đó Mỹ không có việc gì ở Châu Á. Mỹ không đứng trên quan điểm Châu Á, mà chỉ đứng trên quan điểm của luật biển quốc tế mà họ bảo vệ và muốn mọi người tôn trọng.
Mỹ không phân xử giữa Trung Quốc và Nhật Bản trên vấn đề chủ quyền quần đảo Senkaku, hay giữa Trung Quốc và Philippines về Trường Sa. Họ cũng không lên tiếng về cách thức các quốc gia phân chia với nhau nguồn cá và tài nguyên địa chất của Biển Đông.v.v… Ngược lại ông Obama nói rõ là chính các quốc gia liên can phải tổ chức hội nghị đa phương để cùng nhau quản lý các nguồn tài nguyên biển.
Dĩ nhiên chúng ta không thể nào chấp nhận chính sách sự đã rồi của Bắc Kinh. Trung Quốc đang thực hiện ở Biển Đông một chính sách vũ lực không thể chấp nhận được. Họ làm cho tất cả các cường quốc Châu Á, kể cả Úc, rất lo ngại. Cho đến giờ, mọi việc đều trong tầm kiểm soát nhờ cuộc đối thoại chiến lược hàng năm ở cấp cao nhất giữa Hoa Kỳ và Trung Quốc.
Nền ngoại giao cũng có hiệu quả nhờ việc tổng thống Obama có thái độ tôn trọng Trung Quốc nhưng vẫn cứng rắn trên quyền tự do hàng hải. Chính trong khuôn khổ này mà tổng thống Mỹ thường ra lệnh cho khu trục hạm của Hải Quân Mỹ đi dọc theo quần đảo Trường Sa và Hoàng Sa, và cách bờ biển 2 hải lý chứ không phải 12 hải lý và không xin phép Trung Quốc.

Chông gai đang chờ đợi Donald Trump hoặc Hillary Clinton
Trước mắt, Donald Trump vẫn chưa cho biết chính sách ngoại giao của ông sẽ như thế nào. Nhưng việc ông thường hành động theo cảm hứng hơn là suy nghĩ không phải là một dấu hiệu tốt.
Ngược lại, người ta có thể tin tưởng bà Hillary Clinton để đối phó một cách cứng rắn chính sách bành trướng nguy hiểm của Trung Quốc trên biển. Nhưng nếu ứng viên đảng Dân Chủ thắng cử, bà sẽ đứng trước một hồ sơ Trung Quốc phức tạp hơn người tiền nhiệm Obama, vì Trung Quốc hiện nay hung hăng hơn là nước đón Thế vận 2008.
Dẫu sao thì nguy cơ một cuộc chiến quy mô lớn, ngày mai hay ngày kia, sẽ đến từ vùng này ở Châu Á vì đến giờ người ta chưa thấy ló dạng một giải pháp toàn diện nào, trong lúc vòng luẩn quẩn của những liên minh, hay hành động trả đũa sẽ rất nguy hiểm vào lúc tâm lý dân tộc chủ nghĩa cực đoan của dân chúng Trung Quốc đang bị một chính quyền chuyên chế kích động, sau khi không giữ yên được bằng cách cho tiêu thụ nhiều hơn.

http://vi.rfi.fr/chau-a/20160817-chuyen-gia-phap-cach-my-chong-banh-truong-trung-quoc-tren-bien-dong

Chuyên gia Pháp: Vì Biển Đông, Trung Quốc có thể châm ngòi chiến tranh...toàn diện

 Chuyên gia Pháp: Vì Biển Đông, Bắc Kinh có thể châm ngòi chiến tranh

Mai Vân Đăng ngày 16-08-2016 Sửa đổi ngày 16-08-2016 16:53

Biểu tình chống Mỹ trước một nhà hàng KFC ở Trung Quốc, sau khi Tòa án Trọng tài Thường trực La Haye ra phán quyết Biển Đông bất lợi cho Trung Quốc.. Ảnh chụp tháng 07/2016.DR 中文网络照片

Trong bài phỏng vấn mang tựa « Ở Biển Đông, một cuộc chiến tranh toàn diện có thể nổ ra », đăng trên trang mạng báo Le Figaro ngày 12/08/2016, giáo sư về chiến lược Renaud Girard (Học Viện Chính Trị Paris) không ngần ngại cho rằng chính chủ nghĩa bành trướng trên biển của Trung Quốc, một nước không coi luật lệ quốc tế ra gì, có thể gây nên một cuộc « chiến tranh toàn diện với cường độ cao ».

Tranh chấp Biển Đông đang biến châu Á thành khu vực dễ bùng nổ nhất trên thế giới hiện nay. Dựa trên nhận định này, nhật báo Pháp Le Figaro đã đặt một số câu hỏi cho Renaud Girard, giáo sư về chiến lược tại Học Viện Khoa Học Chính Trị Sciences Po Paris, đồng thời là bình luận viên quốc tế, phóng viên chiến trường, từng bám sát các cuộc xung đột lớn trên thế giới từ năm 1984 đến nay.
Trong bài phỏng vấn mang tựa « Ở Biển Đông, một chiến tranh toàn diện có thể nổ ra », đăng trên trang mạng báo Le Figaro ngày 12/08/2016, giáo sư Girard cho rằng chính chủ nghĩa bành trướng trên biển của Trung Quốc, một nước không coi luật lệ quốc tế ra gì, có thể gây nên một cuộc « chiến tranh toàn diện với cường độ cao ».
RFI xin giới thiệu bài phỏng vấn giáo sư Renaud Giard do nhà báo Alexis Feertchak thực hiện.
AF : Khi nói quá nhiều về mối đe dọa của Nga và tình hình hỗn loạn tại Trung Đông, phải chăng chúng ta đã quên châu Á ? Sau sự kiện Tòa Án Trọng Tài Thường Trực La Haye, tháng Bảy vừa qua, đã ra phán quyết chống lại Trung Quốc, liệu cuộc khủng hoảng ở Biển Đông có nguy cơ trở thành trầm trọng hơn ?

RG : Ngày nay, chúng ta đang phải đối mặt với những cuộc chiến tranh cường độ thấp. Thậm chí cuộc chiến mà tổ chức Nhà Nước Hồi Giáo tiến hành chống chúng ta còn là một cuộc chiến tranh cường độ rất thấp. Mức tử vong bình quân của người Pháp tính tròn cho 4 năm thời Thế chiến II, là 1.000 người chết mỗi ngày. Ở đỉnh cao của trận đánh sông Marne vào năm 1914, có đến 20.000 người chết trong vỏn vẹn một ngày.
Điều đáng sợ nhất ngày nay là sự tái lập một cuộc chiến tranh toàn diện trên quy mô lớn, đại loại như cuộc chiến tranh Thế Giới lần thứ I 1914-1918. Tôi không nghĩ rằng một cuộc chiến tranh như vậy có thể đến từ phía Nga, bởi vì rốt cuộc ông Vladimir Putin đã cho thấy tại Ukraina là ông ta là một người biết lý lẽ. Ông ta hoàn toàn có thể chiếm lấy cảng Mariupol để thiết lập sau đó một sự liên tục lãnh thổ giữa Nga và bán đảo Crimée. Nhưng ông ta đã không làm như vây.
Putin chỉ muốn thăm dò quyết tâm của chúng ta (tức là phương Tây). Điều đó là lý do giải thích vì sao ông ta lại phái oanh tạc cơ và tàu ngầm đi mọi nơi, kể cả đến vùng biển Manche, và đặc biệt là đến vùng Biển Baltic gần các nước Baltic.
Chúng ta chỉ cần cho thấy rằng chúng ta đã sẵn sàng đối phó – trong tư cách là những người bạn hiểu rõ quyền lợi của mình là gì, chứ không phải là kẻ thù - bởi vì đó là những gì mà ông ta chờ đợi, và như vậy, ông ta sẽ tôn trọng chúng ta hơn. Chúng ta phải cho thấy rằng chúng ta cũng có chiến đấu cơ Rafale và tàu ngầm tấn công hạt nhân. Chúng ta phải cho thấy là NATO sẽ không nhượng bộ trên vấn đề chủ quyền lãnh thổ của các thành viên của mình.

Trung Quốc rõ ràng là khinh thường mọi luật lệ quốc tế
Tuy nhiên, ở châu Á, chính sách bành trướng trên biển của Trung Quốc rất đáng lo ngại. Nó có thể dẫn đến một thứ chiến tranh mà từ lâu rồi chúng ta không còn thấy nữa, tức là một cuộc chiến tranh toàn diện cường độ cao.
Trung Quốc rõ ràng là khinh thường mọi luật lệ quốc tế cũng như mọi hình thức đàm phán đa phương về vấn đề Biển Đông. Việc Trung Quốc coi thường phán quyết của Tòa Án Trọng Tài La Haye là sư kiện khiến tôi lo ngại nhất trên phương diện địa lý chính trị trong năm 2016 này.
AF : Trung Quốc đã đảo ngược lập luận bằng cách giải thích rằng họ muốn đàm phán, nhưng chính Philippines đã không chịu và đã trực tiếp ra kiện trước Tòa Án Trọng Tài Thường Trực ở La Haye...
RG : Để nói cho hoàn toàn chính xác, Trung Quốc không bao giờ muốn đàm phán đa phương. Họ không bao giờ vượt ra khỏi khuôn khổ đàm phán song phương. Ta hoàn toàn có thể tưởng tượng ra rằng trong một cuộc đàm phán giữa Trung Quốc và Brunei chẳng hạn, Bắc Kinh sẽ được lợi thế như thế nào... Điều này là rất nguy hiểm.

Sự thèm khát lãnh thổ và lãnh hải của Bắc Kinh tại Biển Đông khiến ai cũng phải chóng mặt
Tại Biển Đông, Bắc Kinh đã có một chính sách tạo nên sự đã rồi, chiếm cứ những rạn san hô mà luật pháp quốc tế gọi là terra nullius, tức là các bãi đá chưa bao giờ thuộc về ai. Ở đấy, Trung Quốc muốn xây dựng một "trường thành cát" bằng cách biến các đảo nhỏ ở vùng Hoàng Sa và Trường Sa thành vô số căn cứ không quân.
Bằng chiến lược bồi đắp các đảo nhân tạo lớn, Trung Quốc đã thiết lập những căn cứ quân sự, căn cứ không quân và hải quân gần Philippines hay Việt Nam hơn là bờ biển riêng của Trung Quốc. Họ tự cho quyền cấm tàu nước ngoài đi vào khu vực 12 hải lý xung quanh những rạn san hộ trong tay họ, và quyền hưởng vùng đặc quyền kinh tế 200 dặm áp dụng với một lãnh thổ.
Hiện nay, Trung Quốc có thái độ vô cùng thô bạo đối với các ngư dân Việt Nam đi vào những vùng mà Trung Quốc tự cho không gian kinh tế của họ. Thái độ thèm khát lãnh thổ và lãnh hải của Bắc Kinh tại quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa ở Biển Đông quả thực là khiến ai cũng phải chóng mặt.
Ở Biển Hoa Đông, vấn đề quần đảo Senkaku với Nhật Bản cũng không kém phần đáng ngại. Lúc này tình hình căng thẳng vẫn còn trong tầm kiểm soát của hai bên, nhưng không thể loại trừ việc Tập Cận Bình (chủ tịch Trung Quốc) một ngày nào đó có hành động lệch lạc nghiêm trọng.

Tập Cận Bình có thể kích động tinh thần dân tộc chủ nghĩa cực đoan
Lý do đầu tiên là vì ông Tập Cận Bình hiện có nhiều uy lực hơn trước : ông ít bị sáu thành viên khác của Ủy ban Thường vụ Bộ Chính trị kiểm soát hơn. Quyền lãnh đạo tập thể trong ủy ban thường vụ cũng giảm sút hơn trước. Đã có sự trở lại của chế độ sùng bái cá nhân và một nhân vật mạnh ở vị trí lãnh đạo đất nước.
Nền kinh tế Trung Quốc, hiện đang khựng lại, có thể suy yếu nghiêm trọng nay mai, đặc biệt do việc hệ thống ngân hàng hoàn toàn thiếu minh bạch bị sụp đổ. Rủi thay, ta không thể loại trừ khả năng là trước các bất mãn nội bộ tăng cao, Tập Cận Bình sẽ kích động chủ nghĩa dân tộc để đoàn kết dân chúng, kéo theo một cái vòng luẩn quẩn.
Không nên quên rằng Hoa Kỳ đã có nhiều thỏa thuận chiến lược trong khu vực, với Philippines, Nhật Bản và Hàn Quốc. Hoa Kỳ thậm chí còn dỡ bỏ lệnh cấm vận vũ khí đối với Việt Nam! Đây quả là một sự kiện đáng nói vì lẽ lệnh cấm vận vũ khí của Mỹ và Liên Hiệp Châu Âu đối với Trung Quốc từ sau vụ Thiên An Môn đến nay vẫn tồn tại !
Trong thực tế, cuộc chiến tranh năm 1914 bắt nguồn từ một tình huống ít căng thẳng hơn rất nhiều (so với tình hình Biển Đông hiện nay). Ta không thể loại trừ tác hại dây chuyền sau một số sự cố hải quân, điều hoàn toàn có thể xẩy ra với một nước Trung Quốc trong đó chủ nghĩa dân tộc bị kích động đến mức tối đa.
Đây là điều đã từng xảy ra trong lịch sử gần đây, với các quốc gia dĩ nhiên là nhỏ hơn Trung Quốc, chẳng hạn như vụ các nhà độc tài Achentina đã cố gắng đoàn kết người dân bằng cách dùng võ lực tái chiếm quần đảo Falklands (thuộc Anh Quốc) vào năm 1982.

http://vi.rfi.fr/viet-nam/20160816-chuyen-gia-phap-vi-bien-dong-bac-kinh-co-the-cham-ngoi-chien-tranh

• inShare0

PhápTrung QuốcChâu ÁBiển ĐôngChủ quyềnĐiểm báoTrường SaHoàng Sa
Đăng ngày 12-05-2015 Sửa đổi ngày 12-05-2015 16:29

Chuyên gia Pháp : Trung Quốc muốn cả Biển Đông

Anh Vũ

Đảo Fiery Cross.@CSIS

Nhật báo Libération dành hai trang lớn cho vùng Biển Đông, trở lại sự việc Trung Quốc tăng tốc bồi đắp lấn biển thay đổi hiện trạng các đảo đang có tranh chấp chủ quyền với các nước xung quanh.
 

« Từ nhiều tháng qua, Trung Quốc đã tăng tốc các công trình đồ sộ nhằm xây dựng cơ sở hạ tầng cảng biển và sân bay trong giữa vùng quần đảo Trường Sa (Spratleys) và Hoàng Sa ( Paracels) ».
Thực ra những hành động trên của Bắc Kinh gần đây đã được truyền thông quốc tế cũng như các nước trong vùng và Hoa Kỳ tố cáo nhiều lần cùng với bằng chứng xác thực là các bức ảnh chụp từ vệ tinh ghi nhận những công trình phục vụ ý đồ bành trướng của Trung Quốc trong Biển Đông.
Libération cho biết : « Trong số ít nhất 7 hòn đảo nhỏ thuộc Biển Đông mà Trung Quốc đang tiến hành cải tạo, cơi nới diện tích có đảo Đá chữ Thập ( Fiery Cross) bị biến dạng nhiều nhất. Theo tác giả bài viết, chi phí cho việc cải tạo hòn đảo này có thể lên đến 12 tỷ đô la. Hòn đảo mà nguyên thủy là một bãi đá san hô này đang trở thành « một căn cứ hải quân và không quân của Trung Quốc trong quần đảo Trường Sa. Chỉ trong vòng vài tháng được bồi đắp, diện tích của đảo Đá chữ Thập đã được mở rộng gấp 11 lần ».
Theo Libération, « từ ảnh vệ tinh của nhóm phân tích của Anh IHS Jane’s và Asia Maritime Transparency Initiative (AMTI) thuộc Trung tâm nghiên cứu chiến lược quốc tế Washington DC, người ta thấy công trình xây đường băng dài 3100 mét đã được tiến hành với nhịp độ cực nhanh trong khoảng từ tháng 8 năm ngoái đến giữa tháng 4 vừa qua. Trung Quốc cũng đã nạo vét xây một cảng mới và đã dựng lên trên đảo 60 tòa nhà. Thậm chí họ còn đặt hẳn một nhà máy xi măng tại chỗ để phục vụ công trường lớn ».
Trên thực tế, theo tác giả bài viết, từ những năm 1990 Trung Quốc đã trang bị đảo Đá chữ Thập thành một căn cứ quân sự nhỏ, có trạm ra-đa, bãi đáp trực thăng, nhưng vẫn chưa thấm vào đâu so với hiện trạng đảo Đá chữ Thập bây giờ. Các chuyên gia phân tích của AMTI nhận định, « trong tương lai không xa Đá chữ Thập sẽ là điểm hậu cần quan trọng cho hoạt động Hải quân Trung Quốc trong vùng Biển Đông ».
Phóng viên của Libération nhận định, Trung Quốc không tiếc tiền phục vụ ý đồ bành trướng trên biển. Hàng loạt các công trình san lấp bồi đắp đảo của Trung Quốc đã được ghi nhận trong quần đảo Trường Sa. Ngoài khơi gần Việt Nam, trong quần đảo Hoàng Sa, Trung Quốc tiếp tục nâng cấp cơ sở hạ tầng trên đảo Phú Lâm (Woody) và đảo Quang Hòa (Duncan), bất chấp sự phản đối của Việt Nam.
Trong khi đó Bắc Kinh qua lời phát ngôn viên ngoại giao vẫn khẳng định « các công trình xây dựng đó nằm trong phạm vi chủ quyền lãnh thổ của Trung Quốc » và « việc làm đó không nhằm vào nước nào ». Tuy nhiên các nước láng giềng cũng như Hoa Kỳ không thể chấp nhận được lập luận như vậy. Tổng thống Barack Obama đã chỉ trích hành động của Trung Quốc là « dùng cơ bắp, sức mạnh thuần túy » để bắt nước khác phục tùng mình.
Động cơ của những hành động lấn biển
Vẫn trong dòng thời sự này, để giúp độc giả hiểu thêm động cơ của Trung Quốc trong những hoạt động lấn biển tại Biển Đông, Libération có bài phỏng vấn chuyên gia về châu Á, bà Valérie Niquet, giám đốc Quỹ nghiên cứu chiến lược Pháp. Trả lời câu hỏi tại sao Trung Quốc gần đây cấp tập gia tăng xây dựng các đảo họ chiếm giữ trên Biển Đông ?
Nhà nghiên cứu Valérie Niquet khẳng định mục đích của Bắc Kinh là để « mở rộng diện tích họ chiếm giữ, cho dù theo luật pháp quốc tế, việc xây dựng đường băng sân bay hay hải cảng không là cơ sở cho tính chính đáng của một quốc gia trên một lãnh thổ. Các cơ sở đó sẽ giúp Trung Quốc gia tăng hiện diện lực lượng bảo vệ bờ biển trong vùng, tạo điều kiện thuận lợi cho các đội tàu đánh bắt cá của họ có thể mở rộng ngư trường xa hơn xuống phía nam ».
Theo chuyên gia Pháp, việc bồi đắp xây đảo còn có động cơ chính trị. Tư tưởng dân tộc chủ nghĩa Trung Quốc nổi lên mạnh mẽ từ cuối những năm 2000, đặc biệt trở nên hung hăng hơn từ khi Tập Cận Bình lên nắm quyền. Ưu tiên của Trung Quốc giờ dành cho bảo vệ các lợi ích của Trung Quốc, nhất là trên biển.
Theo bà Valerie Niquet, Trung Quốc muốn toàn bộ vùng Biển Đông thành chủ quyền của mình. Họ có phương tiện kinh tế và con người để nhân rộng thêm các điểm cắm chân ở Biển Đông. Các công trình xây dựng trên là một mưu đồ nhằm áp đặt thay đổi hiện trạng đối với các nước Đông Nam Á. Nhưng theo chuyên gia Pháp, đây chỉ là trò lừa đảo, có giá trị hình ảnh nhiều hơn là thực tế. Trung Quốc cũng phụ thuộc vào tự do lưu thông trên tuyến đường biển này, Bắc Kinh không có khả năng thực sự để kiểm soát toàn bộ vùng Biển Đông và Hoa Đông.
Những điều ít được biết đến về anh em nhà Castro
Thời sự cuốn hút sự chú ý các báo Pháp từ hai ngày qua là chuyến thăm Cuba lịch sử của tổng thống Pháp François Hollande từ hôm 11/05/2015. Nhân sự kiện này, trang quốc tế của Le Monde, có bài viết dài về chân dung lãnh đạo Cuba hiện nay và những điều ít được biết đến về anh em nhà Castro. Bài viết mang tựa đề nhiều hàm ý « Cuộc cách mạng từng bước của Raul Castro ».
Bài báo mở đầu bằng một so sánh khá thú vị giữa hai anh em nhà Castro : « Fidel Castro là một học trò có năng khiếu siêu việt, một con mọt sách, một nhà hùng biện không biết mệt, một người nói chuyện cuốn hút nhưng cũng làm người khác phát mệt, một người thích điều hành và ôm đồm. Còn Raul thì là một anh học trò lười, chịu lắng nghe, đọc diễn văn thì hay vấp và chỉ cảm thấy thoải mái trong chỗ thân tình. Vậy nhưng không phải ông anh Fidel 88 tuổi mà là Raul 83 tuổi mới là người đóng vai trò lịch sử kiến tạo hoà bình qua việc thông báo cam kết đối thoại với Hoa Kỳ hôm 17/12/2014, sau hơn nửa thế kỷ chiến tranh lạnh ở miền nhiệt đới ».
Chính ông là người hôm qua đã đón tổng thống Pháp François Hollande tại La Habana, chỉ vài giờ sau khi đích thân đến Vatican để cảm ơn Giáo Hoàng Phanxicô đã nỗ lực giúp Cuba và Hoa Kỳ xích lại gần nhau. Làm thế nào để chuyển từ vai phụ sang vai trò một Lãnh tụ vĩ đại của một Nhà nước đầy xáo động như Cuba ?
Người em Raul không phải lúc nào cũng theo đuôi ông anh. Đôi khi ông ta còn đi trước. Khi Fidel còn đang lần tìm quyền lực trên giảng đường của trường đại học La Habana thì Raul đã tham gia các cuộc biểu tình chống chiến tranh Triều Tiên, gia nhập Đảng xã hội nhân dân (PSP thuộc phong trào Cộng sản). Năm 1952 Raul đã từng được cử đi dự đại hội thế giới các dân tộc vì hòa bình tại Vienna.
Năm 1953, hai anh em tham gia tấn công vào trại lính Moncada ở Santiago de Cuba và bị bắt nhưng chưa đầy hai năm sau đó được chế độ độc tài Fulgencio Batista ân xá. Hai anh em Castro sang lưu vong ở Mêhicô. Tại đó, Raul và Fidel gặp một người Achentina tên là Ernesto Che Guevara để rồi năm1956 họ cùng hơn chục người trên con tàu Granma trở về Cuba lập chiến khu kháng chiến.
Khi đã có trong tay đủ quân, Fidel chọn người em làm chỉ huy « mặt trận thứ 2 ». Raul đã thể hiện khả năng tổ chức và bắt đầu tạo dựng được cho mình những người thân tín. Ông ta đã tự ý làm nhiều việc khiến người anh phải phật ý, như việc bắt cóc một nhóm hơn chục kỹ sư Mỹ và 27 thuỷ thủ. Đầu năm 1959, lợi dụng tình hình những người ủng hộ Batista tan rã, Raul chiếm Santiago de Cuba và ngay sau đó đã tiến hành những vụ hành quyết chóng vánh đối thủ bằng súng máy.
Năm 1960 vừa giành được chính quyền, Raul làm bộ trưởng Quốc phòng và ngay lập tức tới Matxcơva. Nhờ Liên Xô mà các du kích quân của ông trở thành quân đội chính quy để rồi sau đó có đủ năng lực để điều động đến tận châu Phi xa xôi tham chiến. Raul là người đầu tiên được ông anh phong tướng, trong khi tài thao lược là điều còn phải bàn cãi.
Sự khác biệt về hình thức
Le Monde cho biết thêm : Về gia đình, cậu em út Raul đã kết hôn với bà Vilma Espin, xuất thân từ con nhà tư sản, tốt nghiệp ngành hóa học tại đại học danh tiếng Massachusetts Institute of Technology (MIT). Fidel cũng cưới một phụ nữ xuất thân từ tầng lớp tư sản, bà Mirta Diaz –Balart, nhưng bà này đã bị Lider Maximo bỏ rơi sau khi sinh cho ông cậu con trai Fidelito Castro. Fidel vẫn giữ kín cuộc hôn nhân lần thứ hai với cô giáo viên Dalia Soto del Valle, và có với bà 5 mặt con.
Ở Cuba người ta vẫn gọi Raul bằng húy danh « Người tàu », nhưng đó là vì diện mạo bề ngoài chứ không phải vì lý do chính trị. Giữa Bắc Kinh và Matxcơva thì bao giờ Raul cũng nghiêng về Liên Xô. Hình dáng bên ngoài của Raul không hề giống với ông anh Fidel cũng như với ông anh cả Ramon Castro, nay đã 90 tuổi. Ông này ít được biết đến vì chỉ có thú vui điền viên hơn là chính trị. Sự khác biệt hình thức này khiến một số người còn đồn rằng ba anh em nhà Castro không có cùng cha. Có điều thực tế là cả ba đều sinh ngoài giá thú.
Chế độ đối mặt với bước đường cùng về kinh tế, Raul lặng lẽ làm ngơ giáo điều tư tưởng của Fidel. Nhà quân sự đã tỏ ra thực dụng nhưng cải cách vẫn là cái gì đó còn kiêng kỵ. Nhà nước thả lỏng về kinh tế, nhưng không từ bỏ sự độc quyền lãnh đạo của đảng. Năm 2010, Raul trả tự do hàng loạt tù chính trị bị kết án từ năm 2003 nhưng lại thay vào những án tù bằng sự xách nhiễu những người đối lập. Tóm lại, không có một tiến bộ nào trên phương diện các quyền tự do hay Nhà nước pháp quyền.

http://vi.rfi.fr/chau-a/20150512-chuyen-gia-phap-trung-quoc-muon-ca-bien-dong-thuoc-chu-quyen-cua-ho/