maandag 11 oktober 2021

Iran vượt mức 120 kg uranium làm giàu 20% + Nguyên tử: Iran và AIEA thỏa thuận duy trì các camera giám sát

 

Iran vượt mức 120 kg uranium làm giàu 20%

Một lò phản ứng của nhà máy điện hạt nhân Bushehr, phía nam Iran. Ảnh chụp ngày 26/10/2010.
Một lò phản ứng của nhà máy điện hạt nhân Bushehr, phía nam Iran. Ảnh chụp ngày 26/10/2010. AP - Majid Asgaripour

Hôm qua, 09/10/2012, chính quyền Teheran thông báo đã sản xuất quá mức 120 kg uranium « làm giàu 20% ».

Theo người đứng đầu cơ quan năng lượng nguyên tử Iran (OIEA), Mohammad Eslami, trong một trả lời phỏng vấn đài truyền hình nhà nước, Iran cần đến số lượng uranim làm giàu 20% nói trên là để vận hành lò phản ứng hạt nhân. Vẫn theo ông Mohammad Eslami, trước đó các nước phương Tây đã hứa trao cho Teheran uranium làm giàu 20%, nhưng không thực hiện, do đó Iran buộc phải tự sản xuất. Hồi đầu năm 2021, lãnh đạo OIEA tuyên bố Iran có thể sản xuất mỗi tháng từ 8 đến 9kg uranium làm giàu 20%, để đạt mục tiêu 120 kg, theo đòi hỏi của luật Iran.

Chương trình hạt nhân Iran vốn nằm dưới sự kiểm soát chặt chẽ của Liên Hiệp Quốc, theo thỏa thuận 2015. Việc Iran quyết định sản xuất uranium làm giàu 20% kể từ đầu năm 2021 khiến các nước phương Tây lo ngại, bởi việc sản xuất uranium cho bom hạt nhân sẽ dễ dàng hơn rất nhiều kể từ lượng uranium được làm giàu hơn 20%. Uranium làm giàu ở mức 90% cho phép sản xuất bom hạt nhân. Trả lời Le Monde, cựu đại sức Pháp tại Teheran, François Nicoullaud, giải thích việc làm giàu uranium từ 20 đến 90% dễ dàng và nhanh hơn rất nhiều so với việc làm giàu từ 3% đến 20%.

Thỏa thuận hạt nhân năm 2015 giữa Iran và nhóm lục cường (Mỹ, Nga, Trung Quốc, Anh, Pháp và Đức) chỉ cho phép Teheran làm giàu tối đa ở mức 3,67%. Tuy nhiên, việc Hoa Kỳ thời chính quyền Trump rút khỏi thỏa thuận hạt nhân được chính quyền Teheran coi là căn cứ cho phép Iran từ bỏ các cam kết.

AFP cho hay, kể từ tháng 4, Iran vượt qua ngưỡng uranium làm giàu 60% và đã sản xuất được 10kg nhiên liệu này. Chính quyền Tehera cho biết uranium làm giàu 20% về nguyên tắc cho phép nước này sản xuất được nhiều chất đồng vị được sử dụng đặc biệt trong lĩnh vực chẩn đoán một số bệnh ung thư.

Hôm thứ Sáu 08/10, ngoại trưởng Iran Hossein Amir-Abdollahian tỏ ra lạc quan về các đàm phán sắp tới tại Vienna về hồ sơ hạt nhân. Iran và Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (AIEA) hôm 12/09/2021 đã đạt được một thỏa thuận về việc duy trì camera giám sát tại các địa điểm nguyên tử của nước Cộng hòa Hồi giáo, làm hé mở hy vọng có thể cứu vãn được thỏa ước hạt nhân Iran.

Iran vượt mức 120 kg uranium làm giàu 20% (rfi.fr)

Nguyên tử: Iran và AIEA thỏa thuận duy trì các camera giám sát

Người đứng đầu Tổ chức Năng lượng Nguyên tử Iran Mohammad Eslami (T) và tổng giám đốc Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA) Rafael Grossi (P) họp báo tại Tehran, Iran, ngày 12/09//2021.
Người đứng đầu Tổ chức Năng lượng Nguyên tử Iran Mohammad Eslami (T) và tổng giám đốc Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA) Rafael Grossi (P) họp báo tại Tehran, Iran, ngày 12/09//2021. via REUTERS - WANA NEWS AGENCY

Iran và Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (AIEA) hôm qua 12/09/2021 đã đạt được một thỏa thuận về việc duy trì các camera giám sát tại các địa điểm nguyên tử của Iran, gợi lên hy vọng sẽ có được một thỏa ước rộng rãi hơn với phương Tây. Giám đốc AIEA, ông Rafael Grossi đến Teheran tối qua, cho biết đây chỉ là phương án tạm thời trong khi chờ đợi giải pháp ngoại giao.

Các thanh tra của AIEA trong vài ngày nữa sẽ thay thế các đĩa cứng cũng như các camera bị phá hoại hồi tháng Sáu. Từ Teheran, thông tín viên Siavosh Ghazi cho biết thêm chi tiết :

« Iran dường như đã nhân nhượng một phần các đòi hỏi của Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế. Tân giám đốc chương trình nguyên tử của Iran đánh giá cuộc thảo luận với Raphael Grossi là tích cực. Ông nói thêm, thương thảo còn tiếp tục và tổng giám đốc AIEA sẽ phải quay lại Teheran để bàn bạc tiếp.

Tương tự, Teheran cũng đồng ý cho thay các thẻ nhớ của những camera được bố trí ở các địa điểm nguyên tử của Iran. Điều này giúp luôn ghi lại được các hoạt động ở những cơ sở này, nhưng các thanh tra của AIEA vẫn chưa thể coi được các video. Trong báo cáo mới nhất, Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế chỉ trích IranTrước hết, Iran không trả lời các câu hỏi của AIEA về số uranium tại nhiều cơ sở hạt nhân cũ không khai báo. Teheran cũng hạn chế việc các thanh tra giám sát những địa điểm nguyên tử.

Song song với bế tắc với AIEA, các đàm phán giữa Iran với các đại cường để cố gắng làm sống lại hiệp ước nguyên tử 2015 cũng đang dậm chân tại chỗ, trong khi Teheran tiếp tục các hoạt động hạt nhân qua việc sử dụng các thiết bị ngày càng tân tiến hơn.

Hoa Kỳ và các nước châu Âu vốn đã mất kiên nhẫn, yêu cầu Teheran quay lại bàn đàm phán. Nhưng Teheran, cảm thấy ở thế mạnh, vẫn đang trì hoãn ».

Theo hiệp ước nguyên tử 2015, chương trình hạt nhân Iran được giám sát chặt chẽ hơn so với các nghĩa vụ căn bản với AIEA, tổ chức có 35 quốc gia thành viên. Hồi tháng Hai, Teheran loan báo không còn chấp nhận việc giám sát, vốn bao quát từ việc sản xuất các thiết bị cho máy ly tâm cho đến làm giàu uranium.

Nguyên tử: Iran và AIEA thỏa thuận duy trì các camera giám sát (rfi.fr)

Geen opmerkingen:

Een reactie posten